ශ්රී ලංකාවට තවමත් අයවැය හිඟයක් (Budget Deficit) තිබෙනවා.
හැබැයි, පසුගිය වසරවලට වඩා ඒ හිඟය සැලකිය යුතු ලෙස අඩු වී තිබෙනවා. එච්චරයි
අතිරික්තයක් නැහැ - පච
මෙහිදී තේරුම් ගත යුතු වැදගත් කරුණු තුනක් තිබෙනවා.
මූලික හේතුව වන්නේ, ශ්රී ලංකාවට පෙර ගත් විශාල ණය සඳහා පොලී සහ ණය වාරික ගෙවීමට තවමත් විශාල මුදලක් වැය කිරීමට සිදුවීමයි.
එම නිසා,
හැබැයි, පසුගිය වසරවලට වඩා ඒ හිඟය සැලකිය යුතු ලෙස අඩු වී තිබෙනවා. එච්චරයි
අතිරික්තයක් නැහැ - පච
මෙහිදී තේරුම් ගත යුතු වැදගත් කරුණු තුනක් තිබෙනවා.
- සමස්ත අයවැය (Overall Budget)
- රජය උපයන ආදායමට වඩා වියදම තවමත් වැඩියි.
- ඒ නිසා තවමත් අයවැය හිඟයක් තිබෙනවා.
- ප්රාථමික අතිරික්තය (Primary Surplus)
- මෙහිදී රජයේ ණය සඳහා ගෙවන පොලී වියදම් ගණන් නොගනී.
- ඒ අනුව, රජය එකතු කරන බදු සහ අනෙකුත් ආදායම්, දෛනික රජයේ වියදම් පියවීමට ප්රමාණවත් වී තිබෙනවා.
- එනිසා ශ්රී ලංකාව දැන් ප්රාථමික අතිරික්තයක් ලබාගෙන තිබෙනවා.
- දෛනික ආදායම් හා වියදම් (Current Account)
- වසර ගණනාවකට පසු, රජයේ සාමාන්ය ආදායම, සාමාන්ය වියදමට වඩා වැඩි වී තිබෙනවා.
- මෙය ධනාත්මක සංඥාවක්.
එහෙනම් තවමත් අයවැය හිඟයක් ඇයි?
මූලික හේතුව වන්නේ, ශ්රී ලංකාවට පෙර ගත් විශාල ණය සඳහා පොලී සහ ණය වාරික ගෙවීමට තවමත් විශාල මුදලක් වැය කිරීමට සිදුවීමයි.
එම නිසා,
- රජයේ සාමාන්ය ආදායම හොඳ තත්ත්වයකට පැමිණ තිබුණත්,
- සමස්ත අයවැය තවමත් හිඟයකින් පවතිනවා.
සරලව කියනවා නම්
ශ්රී ලංකාවට තවම අයවැය අතිරික්තයක් (Budget Surplus) නැහැ.
නමුත් ප්රාථමික අතිරික්තයක් (Primary Surplus) ලබාගෙන තිබෙනවා.- අයවැය හිඟය පසුගිය වසරවලට වඩා බොහෝ දුරට අඩු වී තිබෙනවා.
- 2022 ආර්ථික අර්බුදයෙන් පසු රටේ රාජ්ය මූල්ය තත්ත්වය සැලකිය යුතු ලෙස යහපත් වී තිබෙනවා.
