Reply to thread

Message: <blockquote data-quote="quickshare2" data-source="post: 31224468" data-attributes="member: 101712">Consortium cable එක Layer 1 physical path එක handle කරනවා — ඒක හරි.Traffic forward වෙන්නේ Layer 3 (IP/BGP) මතයි, consortium එක centralized කරලා route decide කරන එකක් නෙවෙයි.Landing point example colombo exchange එකෙන් පස්සේ traffic යන්නේSLT AS45489 → peering / transit networks → destination AS කියන hops හරහා.ඒ අතර international backbone networks (NTT, Tata, Telia, Lumen වගේ) traffic forward කරනවා.SLT international transit සඳහා මුදල් ගෙවන්නේ<ul> <li data-xf-list-type="ul">Capacity basis (10 Gbps / 100 Gbps ports)</li> <li data-xf-list-type="ul">හෝ 95th percentile bandwidth usage මත කියන commercial models වලින්. Peering free වෙන්න පුළුවන්, transit always paid.</li> </ul>අද බොහෝ links 10G / 100G වුණත්,quality depend වෙන්නේ routing policy, peering openness, congestion control මතයි — speed ports වලින් විතරක් නෙවෙයි.Simple truth එක:Cable consortium = road,Transit = toll-paid highways,BGP = GPS routing.International transit price එක එකම rate එකක් නෙවෙයි — factor කිහිපයක් මත උඩටත්, පහළටත් වෙනස් වෙනවා.Price උඩ යන්නේ:<ul> <li data-xf-list-type="ul">Premium routes (low-latency, fewer hops) ගත්තොත්</li> <li data-xf-list-type="ul">Tier-1 backbones (Telia, NTT, Lumen වගේ) direct transit ගත්තොත්</li> <li data-xf-list-type="ul">Guaranteed capacity / SLA (no congestion) තියෙන contracts</li> <li data-xf-list-type="ul">Peak usage වැඩි වෙද්දී (95th percentile high)</li> </ul>Price පහළ යන්නේ:<ul> <li data-xf-list-type="ul">Cheap / indirect routes ගත්තොත්</li> <li data-xf-list-type="ul">Congested or longer paths accept කළොත්</li> <li data-xf-list-type="ul">Volume වැඩි කරලා bulk contracts ගත්තොත්</li> <li data-xf-list-type="ul">IX peering වැඩි කරලා paid transit reduce කළොත්</li> </ul>ඒ නිසා ISP එකක්cost down කරන්න cheap transit choose කරයි,quality improve කරන්න premium transit choose කරයි — දෙකම trade-off.Simple line එක:Cheap transit = more hops / more latencyPremium transit = less hops / better performanceSLT Tier 2 network එකක්, global reachability හදාගන්න Tier 1 backbones සමඟ paid transit + peering කරනවා — Layer 3 (BGP) හරහා.IP addresses සහ ASN assign වෙන්නේ:<ul> <li data-xf-list-type="ul">Global level එකේ IANA</li> <li data-xf-list-type="ul">Regional level එකේ RIR (අපේ region එකට APNIC)</li> <li data-xf-list-type="ul">APNIC → ISP (SLT වගේ) ට IP blocks + ASN assign කරනවා</li> <li data-xf-list-type="ul">ඒ ASN එක භාවිතා කරලා BGP මඟින් routes announce කරන්නේ</li> </ul>IP ownership හෝ routing control ඒ consortium එකට automatically යන්නෙ නෑ.Layer 1 (fiber) physical path එක.Layer 3 (IP + ASN + BGP) තමයි internet reachability decide කරන්නේ.Simple truth එක:ASN + IP APNIC දෙනවා, Tier 2 ISP Tier 1 එකට pay කරලා global internet එක reach කරනවා.Cost save කරන්න ISPලා traffic “shape / scrape” කරන විදිහ:<ul> <li data-xf-list-type="ul">Traffic shaping / throttling (certain ports, protocols, peak hours)</li> <li data-xf-list-type="ul">QoS policies දාලා heavy traffic (torrent, video) slow කරනවා</li> <li data-xf-list-type="ul">Caching / local CDNs (YouTube, Netflix) prefer කරලා paid transit අඩු කරනවා</li> <li data-xf-list-type="ul">Cheap transit routes prefer කරලා premium paths avoid කරනවා</li> <li data-xf-list-type="ul">Peak-time congestion allow කරනවා instead of buying more capacity</li> </ul>මේවා කරන්නේ international transit cost අඩු කරන්න.Userට feel වෙන්නේ speed/latency drop වුණා වගේ.Layer 1 cable තියෙන එක alone solution එක නෙවෙයි.Layer 3 routing + traffic management decisions තමයි real performance decide කරන්නේ</blockquote>

Verification: Dahaya deken beduwama keeyada?

Top Bottom