හරි ඒක එහෙමයි කියමුකෝ. මට තියෙන ප්රශ්නේ, එහෙනම් කොහොමද අනාදිමත් කාලෙක පටන් ඔය හත්දින්නත් තරු, අනිකුත් තරු රටා එකම තැනක තියෙනවා අපිට පේන්නේ. එහෙනම් ඒවත් සෞරග්රහ මණ්ඩලේ එක්කම ( අපිත් එක්කම ) මූව් වෙන්න එපැයි.
ona nethi magul hoyan netiwa, tamange vedak karaganinහරි ඒක එහෙමයි කියමුකෝ. මට තියෙන ප්රශ්නේ, එහෙනම් කොහොමද අනාදිමත් කාලෙක පටන් ඔය හත්දින්නත් තරු, අනිකුත් තරු රටා එකම තැනක තියෙනවා අපිට පේන්නේ. එහෙනම් ඒවත් සෞරග්රහ මණ්ඩලේ එක්කම ( අපිත් එක්කම ) මූව් වෙන්න එපැයි.
අවුරුදු මිලියන 25ක් යනවලුනෙ එක වටයකට. ඔය අනාදිමත් කාලය කියන අවු3000 වගේ එක සුලු කාලයක් එතකොටහරි ඒක එහෙමයි කියමුකෝ. මට තියෙන ප්රශ්නේ, එහෙනම් කොහොමද අනාදිමත් කාලෙක පටන් ඔය හත්දින්නත් තරු, අනිකුත් තරු රටා එකම තැනක තියෙනවා අපිට පේන්නේ. එහෙනම් ඒවත් සෞරග්රහ මණ්ඩලේ එක්කම ( අපිත් එක්කම ) මූව් වෙන්න එපැයි.
| අවසාන න්යාය | සිදුවන ක්රියාවලිය | විද්යාත්මක තත්ත්වය |
| මහා ශීතවීම (The Big Freeze) | අඳුරු ශක්තිය ජය ගනී. විශ්වය සදාකාලිකවම ප්රසාරණය වේ, තරු නිවී යයි, සහ පදාර්ථය වියෝජනය වී විශ්වය නිරපේක්ෂ ශුන්යයට ආසන්න අඳුරු රික්තකයක් බවට පත් වේ. | වඩාත්ම විය හැක්කකි. වේගවත් ප්රසාරණ දත්ත මත පදනම්ව මෙය ප්රධාන විද්යාත්මක මතයයි. |
| මහා ඉරීම (The Big Rip) | අඳුරු ශක්තිය පාලනය කළ නොහැකි ලෙස ප්රබල වී මන්දාකිණි, තරු, ග්රහලෝක සහ පරමාණු පවා එකිනෙකින් ඉරා දමා විශ්වය විනාශ කරයි. | ඉඩකඩ අඩුය. මේ සඳහා වර්තමානයේ ප්රබල සාක්ෂි නොමැත. |
| මහා සංකෝචනය (The Big Crunch) | ගුරුත්වාකර්ෂණය ජය ගනී. ප්රසාරණය නතර වී ආපසු හැරී, සියලුම පදාර්ථය අනන්ත ඝනත්වයක් සහිත තනි ලක්ෂ්යයකට ඇදී ගොස් විනාශ වේ. | වීමට ඉඩක් නොමැති තරම්ය. |
| මහා පිම්ම (The Big Bounce) | මහා සංකෝචනයකට පසු, විශ්වය නව 'මහා පිපුරුමක්' ලෙස නැවත ඉපිදෙයි (නිර්මාණයේ සහ විනාශයේ චක්රයකි). | න්යායාත්මකයි. |
ඒ කියන්නේ වෙනස 0.012% වගේ. එහෙනම් හොයන්න බෑ.අවුරුදු මිලියන 25ක් යනවලුනෙ එක වටයකට. ඔය අනාදිමත් කාලය කියන අවු3000 වගේ එක සුලු කාලයක් එතකොට
මහා විශ්වීය සිතුවම: විශ්වයේ ආරම්භය, සැඟවුණු ව්යුහය සහ අපගේ අවසාන ඉරණම
සහස්ර ගණනාවක් පුරා මිනිසා රාත්රී අහස දෙස බලමින් මූලික ප්රශ්න කිහිපයක් නැගුවා: මේ සියල්ල ආරම්භ වුණේ කොහොමද? මේවා හැදිලා තියෙන්නේ මොනවායින්ද? අපේ ගමනාන්තය කොතැනද? අද වන විට, නවීන තාරකා භෞතික විද්යාව සහ විශ්ව විද්යාව (Cosmology) මගින් විශ්වය යනු හුදෙක් නිශ්චල පසුබිමක් නොව, නිරන්තරයෙන් වෙනස් වන ගතික දෙයක් ලෙස වටහා ගැනීමට අපට පැහැදිලි රාමුවක් සපයා දී තිබෙනවා.
අපගේ යථාර්ථය නිර්වචනය කරන ප්රධාන විශ්ව විද්යාත්මක සංකල්ප, ඒවා මනින ආකාරය, අභිරහස් බලවේග සහ මේ මහා විශ්වීය ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පය තුළ අපගේ කුඩා සෞරග්රහ මණ්ඩලය ස්ථානගත වන්නේ කොතැනද යන්න පිළිබඳ සම්පූර්ණ විස්තරය පහතින් දැක්වේ.
1. විශ්වයේ ආරම්භය (The Origins of the Universe)
විද්යාවේදී යම් දෙයක් පරම සත්යයක් ලෙස "100% ක් ඔප්පු කර ඇත" යැයි කීම කලාතුරකින් සිදුවන්නක් වුවත්, දශක ගණනාවක නිරීක්ෂණ මගින් පහත න්යායන් "විද්යාත්මක සම්මුතීන්" (Scientific Consensus) ලෙස පිළිගැනේ.
- මහා පිපුරුම් වාදය (The Big Bang Theory):
- සංකල්පය: මීට වසර බිලියන 13.8 කට පමණ පෙර, විශ්වය අනන්ත ඝනත්වයකින් සහ උෂ්ණත්වයකින් යුත් තනි ලක්ෂ්යයකින් (Singularity) ආරම්භ වී එතැන් පටන් අඛණ්ඩව ප්රසාරණය වෙමින් පවතී.
- තීරණය කළේ කෙසේද: තාරකා විද්යාඥ එඩ්වින් හබල් විසින් සියලුම මන්දාකිණි අපෙන් ඉවතට ගමන් කරන බව නිරීක්ෂණය කිරීම සහ විශ්වීය ක්ෂුද්ර තරංග පසුබිම් විකිරණය (CMB) - එනම් ආරම්භක ප්රසාරණයේ ඉතිරි වූ තාපය - සොයාගැනීම මගිනි.
- විද්යාත්මක තත්ත්වය: ප්රබල විද්යාත්මක සම්මුතියකි. මෙය දැනට ඇති වඩාත්ම ශක්තිමත් ආකෘතියයි.
- විශ්ව උද්ධමන න්යාය (Cosmic Inflation Theory):
- සංකල්පය: මහා පිපුරුමෙන් තත්පරයකින් ඉතා කුඩා අංශුවකට පසු, විශ්වය ආලෝකයේ වේගයටත් වඩා වේගයෙන්, අතිවිශාල ලෙස ක්ෂණික ප්රසාරණයකට ලක්විය.
- තීරණය කළේ කෙසේද: මුල් විශ්වයේ දේවල් සමතුලිත කිරීමට තරම් කාලයක් නොතිබුණත්, අද අහසේ සෑම තැනකම උෂ්ණත්වය එක සමානව (CMB හරහා) දැකගත හැකි වීමෙනි.
- විද්යාත්මක තත්ත්වය: ඉහළින්ම පිළිගැනේ.
- ස්ථාවර තත්ත්ව වාදය (The Steady State Theory):
- සංකල්පය: විශ්වයට ආරම්භයක් හෝ අවසානයක් නොමැති අතර, එය ප්රසාරණය වන විට නියත ඝනත්වයක් පවත්වා ගැනීම සඳහා අඛණ්ඩව නව පදාර්ථය නිර්මාණය කරයි.
- විද්යාත්මක තත්ත්වය: ප්රතික්ෂේප කර ඇත. විශ්වය කාලයත් සමඟ විකාශනය වන බව නව සාක්ෂි මගින් ඔප්පු වීමත් සමඟ මෙය බැහැර විය.
2. විශ්වයේ සැඟවුණු ව්යුහය (The Hidden Architecture)
අපට දැකිය හැකි තරු, ග්රහලෝක, දූවිලි සහ වායු වලින් සමන්විත වන්නේ මුළු විශ්වයෙන් 5% ක් පමණි. ඉතිරිය අපට නොපෙනෙන අදෘශ්යමාන රාමුවකි.
- අඳුරු පදාර්ථය (Dark Matter):
- සංකල්පය: ආලෝකය නිකුත් නොකරන, අවශෝෂණය නොකරන, දැවැන්ත ගුරුත්වාකර්ෂණ බලයක් ඇති අදෘශ්යමාන පදාර්ථයකි.
- තීරණය කළේ කෙසේද: මන්දාකිණි වල පිටත දාරවල ඇති තරු අභ්යවකාශයට විසිවී නොගොස් එකට බැඳී පවතින්නේ මේ අදෘශ්යමාන පදාර්ථයේ ගුරුත්වාකර්ෂණය නිසයි.
- විද්යාත්මක තත්ත්වය: ප්රබල නිරීක්ෂණ සාක්ෂි පවතී.
- අඳුරු ශක්තිය (Dark Energy):
- සංකල්පය: විශ්වයේ ප්රසාරණය වීම වේගවත් කරන අභිරහස් විකර්ෂණ (repulsive) බලවේගයකි.
- තීරණය කළේ කෙසේද: ඈත සුපර්නෝවා (supernovas) නිරීක්ෂණය කිරීමෙන් විශ්වයේ ප්රසාරණය වීමේ වේගය එන්න එන්නම වැඩි වන බව සොයාගැනීමෙනි.
- විද්යාත්මක තත්ත්වය: ප්රබල නිරීක්ෂණ සාක්ෂි පවතී.
- බහු-විශ්ව වාදය (The Multiverse Theory):
- සංකල්පය: අපගේ විශ්වය යනු විවිධ භෞතික නීති යටතේ ක්රියාත්මක විය හැකි, අනන්ත වූ ස්වාධීන විශ්වයන් ගණනාවකින් එකක් පමණි.
- විද්යාත්මක තත්ත්වය: සම්පූර්ණයෙන්ම න්යායාත්මකයි. මේ සඳහා භෞතික සාක්ෂි නොමැත.
3. අපේ අසල්වැසි අභිරහස: මහා ආකර්ෂකය (The Great Attractor)
අපේ සෞරග්රහ මණ්ඩලය නිශ්චලව නොපවතී. අපගේ ක්ෂීරපථය ඇතුළු තවත් මන්දාකිණි ලක්ෂ ගණනාවක් තත්පරයට කිලෝමීටර් 600 ක පමණ දැවැන්ත වේගයකින් විශ්වයේ එක්තරා නිශ්චිත දිශාවකට ඇදී යමින් පවතී.
- සංකල්පය: අපව මෙලෙස ඇදගන්නා අතිවිශාල ගුරුත්වාකර්ෂණ කේන්ද්රය මහා ආකර්ෂකය ලෙස හැඳින්වේ. එය පිහිටා ඇත්තේ අප අයත් වන 'ලැනියාකියා' (Laniakea) නම් දැවැන්ත මන්දාකිණි මහා පොකුරේ මධ්යයේය.
- තීරණය කළේ කෙසේද: අපේ ක්ෂීරපථයේ ඝන දූවිලි හා තරු වළාකුළු වලින් වැසී ඇති "මගහැරීමේ කලාපය" (Zone of Avoidance) පිටුපස මෙය පිහිටා තිබුණු නිසා, එක්ස්-රේ සහ රේඩියෝ තරංග භාවිතා කර කළ නිරීක්ෂණ වලින් මෙහි ඇති අතිවිශාල මන්දාකිණි පොකුරු සහ අඳුරු පදාර්ථ ගොන්න හඳුනාගන්නා ලදී.
- අපි මහා ආකර්ෂකයට ගැටී විනාශ වෙයිද?: නැත. මෙතරම් දැවැන්ත වේගයකින් අපි ඒ දෙසට ඇදී ගියත්, අපි කවදාවත් එහි ගැටෙන්නේ නැත. ඊට හේතුව වන්නේ, අඳුරු ශක්තිය (Dark Energy) මගින් විශ්වය ප්රසාරණය කරන වේගය, අපව ඇදගන්නා ගුරුත්වාකර්ෂණ වේගයට වඩා විශාල වීමයි.
- ෂැප්ලි මහා පොකුර (The Shapley Supercluster): මෑතකදී සොයාගෙන ඇති පරිදි, මහා ආකර්ෂකය පවා ආලෝක වර්ෂ මිලියන 650ක් ඈතින් පිහිටි 'ෂැප්ලි මහා පොකුර' නම් අතිවිශාලතම සහ ඝනත්වයෙන් වැඩිම කලාපයක් දෙසට ඇදී යමින් පවතී.
4. විශ්වයේ අවසාන ඉරණම (The Ultimate Fate)
විශ්වය කෙසේ අවසන් වේද යන්න රඳා පවතින්නේ ගුරුත්වාකර්ෂණයේ ඇදගැනීමේ බලය සහ අඳුරු ශක්තියේ තල්ලු කිරීමේ බලය අතර පවතින සටන මතයි.
අවසාන න්යාය සිදුවන ක්රියාවලිය විද්යාත්මක තත්ත්වය මහා ශීතවීම (The Big Freeze) අඳුරු ශක්තිය ජය ගනී. විශ්වය සදාකාලිකවම ප්රසාරණය වේ, තරු නිවී යයි, සහ පදාර්ථය වියෝජනය වී විශ්වය නිරපේක්ෂ ශුන්යයට ආසන්න අඳුරු රික්තකයක් බවට පත් වේ. වඩාත්ම විය හැක්කකි. වේගවත් ප්රසාරණ දත්ත මත පදනම්ව මෙය ප්රධාන විද්යාත්මක මතයයි. මහා ඉරීම (The Big Rip) අඳුරු ශක්තිය පාලනය කළ නොහැකි ලෙස ප්රබල වී මන්දාකිණි, තරු, ග්රහලෝක සහ පරමාණු පවා එකිනෙකින් ඉරා දමා විශ්වය විනාශ කරයි. ඉඩකඩ අඩුය. මේ සඳහා වර්තමානයේ ප්රබල සාක්ෂි නොමැත. මහා සංකෝචනය (The Big Crunch) ගුරුත්වාකර්ෂණය ජය ගනී. ප්රසාරණය නතර වී ආපසු හැරී, සියලුම පදාර්ථය අනන්ත ඝනත්වයක් සහිත තනි ලක්ෂ්යයකට ඇදී ගොස් විනාශ වේ. වීමට ඉඩක් නොමැති තරම්ය. මහා පිම්ම (The Big Bounce) මහා සංකෝචනයකට පසු, විශ්වය නව 'මහා පිපුරුමක්' ලෙස නැවත ඉපිදෙයි (නිර්මාණයේ සහ විනාශයේ චක්රයකි). න්යායාත්මකයි. 5. විශ්වීය ඉදිරිදර්ශනය: අපේ ස්ථානයේ වැදගත්කම
මෙම අතිවිශාල සංකල්ප දෙස බලන විට අපට අපගේ නොවැදගත්කම දැනීම සාමාන්ය දෙයකි. විශ්වීය මූලධර්මයට (Cosmological Principle) අනුව, විශ්වය තුළ අප සිටින ස්ථානයේ කිසිදු විශේෂත්වයක් නැත. විශ්වයට මධ්යයක් නොමැත.
එහෙත්, ක්ෂීරපථ මන්දාකිණියේ සහ අපේ සෞරග්රහ මණ්ඩලයේ වැදගත්කම වෙනස් අයුරකින් සුවිශේෂී වේ:
- ජීවයට හිතකාමී කලාපය (The Goldilocks Zone): අපේ සෞරග්රහ මණ්ඩලය පිහිටා තිබෙන්නේ ක්ෂීරපථයේ මධ්යයේ ඇති විනාශකාරී විකිරණ වලින් ඈත්වූ නිස්කලංක කලාපයකයි. ද්රව ජලය පැවතිය හැකි, සංකීර්ණ රසායනික ක්රියාවලීන්ට ජීවය ලබා දිය හැකි නිවැරදිම දුර ප්රමාණයෙන් පෘථිවිය පිහිටා ඇත.
- තාරකා යුගය (The Epoch of Stars): අප ජීවත් වන්නේ තරු සක්රියව බබළන "තාරකා යුගයේ" ය. මානව වර්ගයා මීට වසර බිලියන සිය ගණනකට පසු පරිණාමය වූවා නම්, මුළු රාත්රී අහසම කළු පැහැ ගැන්වී, විශ්වය මහා ශීතවීමට (Big Freeze) ආසන්න වෙමින් පවතිනු ඇත.
- විඥානයක් සහිත නිරීක්ෂකයින්: අපගේ රුධිරයේ ඇති යකඩ, අපගේ අස්ථිවල ඇති කැල්සියම් සහ අපගේ DNA වල ඇති කාබන් නිර්මාණය වූයේ මිය යන තරු වල මධ්යයේය. තාරකා විද්යාඥ කාල් සේගන් (Carl Sagan) පැවසූ පරිදි, "අප සැදී ඇත්තේ තරු දූවිලි වලිනි" (We are star-stuff). අපගේ වැදගත්කම පැමිණෙන්නේ අපගේ ප්රමාණයෙන් නොව, විශ්වය විසින් තමන්වම නිරීක්ෂණය කිරීමට සහ තේරුම් ගැනීමට උත්සාහ කරන 'විශ්වයේම සජීවී කොටසක්' බවට අප පත්ව ඇති නිසාවෙනි.
| මහා සංකෝචනය (The Big Crunch) | ගුරුත්වාකර්ෂණය ජය ගනී. ප්රසාරණය නතර වී ආපසු හැරී, සියලුම පදාර්ථය අනන්ත ඝනත්වයක් සහිත තනි ලක්ෂ්යයකට ඇදී ගොස් විනාශ වේ. | වීමට ඉඩක් නොමැති තරම්ය. |
අනාදිමත් කාලයක් නෙමේ විශ්වයට සාපේක්ෂවහරි ඒක එහෙමයි කියමුකෝ. මට තියෙන ප්රශ්නේ, එහෙනම් කොහොමද අනාදිමත් කාලෙක පටන් ඔය හත්දින්නත් තරු, අනිකුත් තරු රටා එකම තැනක තියෙනවා අපිට පේන්නේ. එහෙනම් ඒවත් සෞරග්රහ මණ්ඩලේ එක්කම ( අපිත් එක්කම ) මූව් වෙන්න එපැයි.
නූතන විද්යාවේ එන Big Bang (විවට්ට) සහ Big Crunch (සංවට්ට) න්යායන්ට මේ බුද්ධ දේශනාව ගොඩක් සමානයි.සාරාංශය:
බුදුදහමට අනුව විශ්වයට එක ආරම්භයක් හෝ අවසානයක් නැහැ. විශ්වය කියන්නේ සංවට්ට (හැකිලෙමින් විනාශ වීම) $\rightarrow$ ශුන්ය වීම $\rightarrow$ විවට්ට (දිගහැරෙමින් නැවත නිර්මාණය වීම) $\rightarrow$ පවතී තිබීම කියන සදාකාලික චක්රයටයි (Cyclic Universe).
@Stimulus mindObserver Effect යනු අප යම් දෙයක් දෙස බැලීම හෝ එය මැනීම මගින්, එම වස්තුවේ සැබෑ හැසිරීම් රටාව වෙනස් කිරීමට අප නොදැනුවත්වම දායක වීමයි. නිරීක්ෂකයාගෙන් තොරව ස්වාධීන නිරීක්ෂණයක් ක්වොන්ටම් ලෝකයේදී කල නොහැකි බව මෙයින් පැහැදිලි වෙනවා.
අපේ milky way එක කැරකෙන්නෙ Sagittarius A star කියන black hole එක වටේ සහ අනෙකුත් සියළුම galaxies කැරකෙන්නෙ Sagittarius A star එක වටේ. අයෙත් අපේ මුළු Sagittarius A star කියන සම්පූර්ණ මන්දාකිනියම ආයෙ තවත් ලොකුම ලොකු black hole එකක් වටේ spin වෙනවා ඇති. who knows.හරි ඒක එහෙමයි කියමුකෝ. මට තියෙන ප්රශ්නේ, එහෙනම් කොහොමද අනාදිමත් කාලෙක පටන් ඔය හත්දින්නත් තරු, අනිකුත් තරු රටා එකම තැනක තියෙනවා අපිට පේන්නේ. එහෙනම් ඒවත් සෞරග්රහ මණ්ඩලේ එක්කම ( අපිත් එක්කම ) මූව් වෙන්න එපැයි.
The solar system does not directly orbit the supermassive black hole at the center of the Milky Way. Iඅපේ milky way එක කැරකෙන්නෙ Sagittarius A star කියන black hole එක වටේ සහ අනෙකුත් සියළුම galaxies කැරකෙන්නෙ Sagittarius A star එක වටේ. අයෙත් අපේ මුළු Sagittarius A star කියන සම්පූර්ණ මන්දාකිනියම ආයෙ තවත් ලොකුම ලොකු black hole එකක් වටේ spin වෙනවා ඇති. who knows.![]()