මෙන්න Gemini ගෙ උත්තරේ...
Question:
ලංකාවෙ මිනිස්සු අඹ ගැට කඩල කෘත්රීමව ඉදවනව එක එක දේවල් වලින්. ඒව කන්න හොඳද නැද්ද? සෞඛ්යාරක්ශිතයි ද?
Gemini Said:
අඹ ගැට කඩා කෘත්රිමව ඉදවීම ලංකාවේ වෙළඳපොළේ බහුලවම දක්නට ලැබෙන දෙයක්. කෙලින්ම පිළිතුරක් දෙනවා නම්, මෙලෙස කෘත්රිමව රසායනික ද්රව්ය යොදා ඉඳවූ අඹ අනුභව කිරීම සෞඛ්යයට හිතකර නැහැ. මෙහි සෞඛ්යාරක්ෂිත බව සම්පූර්ණයෙන්ම රඳා පවතින්නේ ඒවා ඉදවීමට භාවිතා කරන රසායනික ද්රව්ය වර්ගය සහ ප්රමාණය මතයි.
කෘත්රිමව ඉදවීම සඳහා යොදාගන්නා ද්රව්ය සහ ඒවායේ බලපෑම පහත පරිදි පැහැදිලි කළ හැක:
Question:
ලංකාවෙ මිනිස්සු අඹ ගැට කඩල කෘත්රීමව ඉදවනව එක එක දේවල් වලින්. ඒව කන්න හොඳද නැද්ද? සෞඛ්යාරක්ශිතයි ද?
Gemini Said:
අඹ ගැට කඩා කෘත්රිමව ඉදවීම ලංකාවේ වෙළඳපොළේ බහුලවම දක්නට ලැබෙන දෙයක්. කෙලින්ම පිළිතුරක් දෙනවා නම්, මෙලෙස කෘත්රිමව රසායනික ද්රව්ය යොදා ඉඳවූ අඹ අනුභව කිරීම සෞඛ්යයට හිතකර නැහැ. මෙහි සෞඛ්යාරක්ෂිත බව සම්පූර්ණයෙන්ම රඳා පවතින්නේ ඒවා ඉදවීමට භාවිතා කරන රසායනික ද්රව්ය වර්ගය සහ ප්රමාණය මතයි.
කෘත්රිමව ඉදවීම සඳහා යොදාගන්නා ද්රව්ය සහ ඒවායේ බලපෑම පහත පරිදි පැහැදිලි කළ හැක:
1. භයානක රසායනික ද්රව්ය (කැල්සියම් කාබයිඩ් - Calcium Carbide)
මෙය ඉතාමත් භයානක රසායනිකයකි. මේවායේ ආසනික් (Arsenic) සහ පොස්පරස් (Phosphorus) වැනි විෂ අඩංගු විය හැක. ලංකාව ඇතුළු බොහෝ රටවල පළතුරු ඉදවීම සඳහා මෙය භාවිතා කිරීම නීතියෙන් තහනම් කර ඇතත්, තවමත් හොර රහසේ මෙය භාවිතා වේ.- සෞඛ්ය බලපෑම: මේවා ආහාරයට ගැනීමෙන් හිසරදය, කරකැවිල්ල, වමනය, පාචනය, අජීර්ණය වැනි තත්ත්වයන් මෙන්ම, දිගුකාලීනව ස්නායු ආබාධ සහ පිළිකා වැනි බරපතල තත්ත්වයන් පවා ඇති වීමේ අවදානමක් ඇත.
2. අනුමත ද්රව්ය (එතිලීන් / එතෆොන් - Ethylene / Ethephon)
එතිලීන් යනු පළතුරු ස්වභාවිකව ඉදීමේදී පළතුරෙන්ම නිකුත් වන හෝමෝනයකි. එබැවින් නියමිත ප්රමිතීන්ට සහ මාත්රාවලට අනුව කෘත්රිම එතිලීන් වායුව හෝ එතෆොන් දියරය භාවිතයෙන් පළතුරු ඉදවීම ලෝකය පුරාම අනුමත ක්රමයකි.- සෞඛ්ය බලපෑම: නිසි ප්රමිතියට භාවිතා කළහොත් මෙය සෞඛ්යයට හානිකර නැත. නමුත් බොහෝ වෙළෙන්දන් ලාභය සහ ඉක්මනින් ඉදවා ගැනීමේ අරමුණින් අධික මාත්රාවලින් රසායනික යෙදීම නිසා පළතුරේ ගුණාත්මකභාවය සහ ආරක්ෂිත බව නැති වී යයි.
කෘත්රිමව ඉඳවූ අඹ වල ඇති ප්රධාන අවාසි
- පෝෂණ ගුණය අඩු වීම: ස්වභාවිකව ගසේදීම ඉදෙන අඹ වල විටමින් (විශේෂයෙන් විටමින් C සහ A) සහ ප්රතිඔක්සිකාරක ඉහළ මට්ටමක පවතී. ළපටි ගැට කාලයේදීම කඩා රසායනික දමා ඉදවීමෙන් මේ පෝෂ්ය පදාර්ථ නිසි ලෙස වර්ධනය වන්නේ නැත.
- රසය සහ සුවඳ වෙනස් වීම: කෘත්රිමව ඉඳවූ අඹ වල ස්වභාවික අඹ සුවඳ නැත. පිටතින් කහ පැහැයෙන් ලස්සනට පෙනුණද, ඇතුළත මදය තද ගතියෙන් යුක්ත විය හැකි අතර පැණි රසය වෙනුවට ඇඹුල් රසයක් හෝ නීරස බවක් දැනිය හැක.
- ආමාශ ආන්ත්රික ගැටලු: පොත්තේ තැවරී ඇති රසායනික ද්රව්ය ශරීරගත වීම නිසා බඩදැවිල්ල සහ බඩේ අමාරු ඇතිවීමේ සම්භාවිතාව වැඩිය.
කෘත්රිමව ඉඳවූ අඹ හඳුනාගන්නා ආකාරය
වෙළඳපොළෙන් අඹ මිලදී ගැනීමේදී මේ ලක්ෂණ පිළිබඳව සැලකිලිමත් වන්න:- පැහැය: ස්වභාවිකව ඉඳුණු අඹ ගෙඩියක කහ සහ කොළ පැහැය මිශ්ර වී පවතී. නමුත් කෘත්රිමව ඉඳවූ අඹ වල කහ පැහැය ගෙඩිය පුරාම එකාකාරීව කෘත්රිමව පවතින අතර, තැනින් තැන තද කොළ පැහැති ලප පැහැදිලිව වෙන්වී පෙනෙන්නට තිබිය හැක.
- සුවඳ: ස්වභාවික අඹ ගෙඩියක නැට්ට ප්රදේශයෙන් මිහිරි අඹ සුවඳක් වහනය වේ. කෘත්රිම ඒවායේ එවැනි සුවඳක් නොමැති අතර, ඇතැම්විට මෘදු රසායනික ගන්ධයක් (කාබයිඩ් භාවිතා කර ඇත්නම් සුදුළූණු වැනි සුවඳක්) දැනිය හැක.
- ස්වභාවය: පිටතින් කහ පාටට හොඳින් ඉඳී ඇති සේ පෙනුණත්, අතින් අල්ලා බැලූ විට ගෙඩිය තද ගතියකින් යුක්ත වේ නම් ඒ කෘත්රිමව ඉදවූ ඒවාය.
- කපන විට: ඇතුළත මදය ලා කහ පැහැති විය හැකි අතර, කපන විට ස්වභාවික අඹ වල මෙන් යුෂ ගැලීමක් සිදු නොවේ.
