Latest ads

Baseus PI LITE INDOOR CAMERA
- ErMurazor
- Updated: Yesterday at 12:26 PM
Ad icon
Colombo Hard Disk For Sale
- mazza
- Updated: Saturday at 10:23 PM
land for sale
- justasking
- Updated: Saturday at 9:32 AM
AMD AM 5 Ryzen setup
- prabodhamadusanka
- Updated: Thursday at 12:56 PM
Gampaha ACER OKW223 Wired RGB Keyboard
- chint
- Updated: Thursday at 10:17 AM

Reply to thread

Message: <blockquote data-quote="Kolama" data-source="post: 31295585" data-attributes="member: 125149">ඊශ්‍රායල - ඉරාන ගැටුම වර්ධනය වීම හමුවේ ශ්‍රී ලංකා ආර්ථිකයට එල්ල විය හැකි බලපෑම් පිළිබඳව දත්ත සහ සංඛ්‍යාලේඛන සහිත ගැඹුරු විශ්ලේෂණයක් පහත දැක්වේ. මෙය හුදු සාමාන්‍ය කරුණු වලින් ඔබ්බට ගිය, සාර්ව ආර්ථික (Macroeconomic) විද්‍යාත්මක ප්‍රවේශයකි.<hr /><h2>ඊශ්‍රායල - ඉරාන යුද්ධය සහ ශ්‍රී ලංකා ආර්ථික බලපෑම: ගැඹුරු විශ්ලේෂණය</h2><h3>1. බලශක්ති පිරිවැය සහ 'War Risk' අධිභාරය</h3>ලෝක බොරතෙල් සැපයුමෙන් 20% කට වඩා වැඩි ප්‍රමාණයක් ගලා එන්නේ 'හෝමුස් සමුද්‍ර සන්ධිය' (Strait of Hormuz) හරහාය. මෙම කලාපය යුද පිටියක් වීමත් සමඟ:<ul> <li data-xf-list-type="ul">නැව් ගාස්තු ඉහළ යාම: රතු මුහුදේ සහ පර්සියානු බොක්කේ යාත්‍රා කරන නෞකා සඳහා වන 'යුද අවදානම් රක්ෂණ' (War Risk Insurance) වාරික 500% කින් පමණ ඉහළ ගොස් ඇත. මෙහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස ශ්‍රී ලංකාවට ආනයනය කරන භාණ්ඩයක සාමාන්‍ය නැව් ගාස්තුව (Freight Cost) 20' බහාලුමක් සඳහා $2,500 සිට $6,500 දක්වා ඉහළ යා හැකිය. </li> <li data-xf-list-type="ul">ඛනිජ තෙල් මිල සූත්‍රය: බොරතෙල් බැරලයක මිල $140 සීමාවට පැමිණියහොත්, ලංකාවේ පෙට්‍රල් සහ ඩීසල් ලීටරයක මිල රුපියල් 550 - 650 සීමාව දක්වා ඉහළ දැමීමට රජයට සිදු වේ. </li> </ul><h3>2. තේ අපනයන වෙළඳපොළ සහ බැංකු පද්ධතියේ බිඳවැටීම</h3>ඉරානය ලංකාවේ තේ සඳහා වන ප්‍රධාන ගෙවුම්කරුවෙකි. නමුත් යුද්ධය නිසා:<ul> <li data-xf-list-type="ul">SWIFT පද්ධතිය: ඉරාන බැංකු පද්ධතිය මත පනවන දැඩි සම්බාධක නිසා ශ්‍රී ලංකාවේ අපනයනකරුවන්ට ලැබිය යුතු මුදල් (Receivables) පමාවීම හෝ අහිමි වීම සිදු වේ. </li> <li data-xf-list-type="ul">Barter System එකට එල්ල වන බාධා: ලංකාව ඉරානය සමඟ සිදු කළ "තේ වෙනුවට තෙල්" ගනුදෙනුව, ඉරානයේ තෙල් පිරිපහදු ඉලක්ක කර ඊශ්‍රායලය එල්ල කරන ප්‍රහාර නිසා සම්පූර්ණයෙන්ම අඩපණ විය හැකිය. </li> <li data-xf-list-type="ul">සංඛ්‍යාලේඛන: වාර්ෂිකව අපනයනය කරන තේ කිලෝ මිලියන 25 න් 15% කට වඩා වැඩි ප්‍රමාණයක් මැදපෙරදිග කලාපයට අහිමි වීමේ අවදානමක් පවතී.</li> </ul><h3>3. විදේශ ශ්‍රමික ප්‍රේෂණ (Remittances) සහ රැකියා වෙළඳපොළ</h3>ශ්‍රී ලංකාවට ලැබෙන විදේශ විනිමය ආදායමෙන් (Forex Inflow) වැඩිම ප්‍රමාණයක් ලැබෙන්නේ මැදපෙරදිගිනි.<ul> <li data-xf-list-type="ul">නැවත පැමිණීමේ පිරිවැය: කලාපීය යුද්ධයක් ඇති වුවහොත්, ශ්‍රී ලාංකිකයන් ලක්ෂ 10ක් පමණ නැවත මෙරටට ගෙන්වා ගැනීමට රජයට දැවැන්ත මුදලක් වැය කිරීමට සිදු වේ. </li> <li data-xf-list-type="ul">ආදායම් අහිමි වීම: මසකට ලැබෙන සාමාන්‍ය ඩොලර් මිලියන 500 ක ප්‍රේෂණ ආදායම, යුද්ධය හේතුවෙන් 30% කින් (එනම් ඩොලර් මිලියන 150 කින් පමණ) එකවර පහත වැටිය හැකිය. මෙය රුපියල වේගයෙන් අවප්‍රමාණය වීමට (Depreciation) සෘජුවම බලපායි. </li> </ul><h3>4. සංචාරක සහ ගුවන් ගමන් ක්ෂේත්‍රය</h3>මැදපෙරදිග ගුවන් සීමාවන් (Airspace) වැසී යාම නිසා:<ul> <li data-xf-list-type="ul">Rerouting Costs: යුරෝපයේ සිට ලංකාවට එන ගුවන් යානා අප්‍රිකාව වටා ගමන් කිරීමට සිදුවීම නිසා ගුවන් ගමන් කාලය පැය 3-4 කින් වැඩි වේ. මෙහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස ගුවන් ටිකට්පත් මිල 40% - 60% අතර අගයකින් ඉහළ යනු ඇත. </li> <li data-xf-list-type="ul">සංචාරක පැමිණීම: 2026 වසර සඳහා අපේක්ෂිත සංචාරකයන් මිලියන 2.5 ඉලක්කය කරා යාමට නොහැකි වන අතර, එය මිලියන 1.2 දක්වා අර්ධයකින් අඩු විය හැකි බව ආර්ථික විද්‍යාඥයින් අනාවැකි පළ කරයි. </li> </ul><hr /><h3>සංසන්දනාත්මක දත්ත වගුව (පුරෝකථනය)</h3> <table style='width: 100%'><tr><td>ආර්ථික සාධකය</td><td>යුද්ධයට පෙර (2025 අග)</td><td>යුද්ධය සමඟ (2026 අප්‍රේල් - මැයි)</td><td>බලපෑම</td></tr><tr><td>ඇමරිකානු ඩොලරය</td><td>රු. 300 - 310</td><td>රු. 380 - 420+</td><td>ඉතා ඉහළයි</td></tr><tr><td>සාමාන්‍ය උද්ධමනය</td><td>4% - 6%</td><td>18% - 22%</td><td>මිල ඉහළ යාම</td></tr><tr><td>රාජ්‍ය ණය ප්‍රතිව්‍යුහගතකරණය</td><td>ස්ථාවර මට්ටමක</td><td>දැඩි පීඩනයක් යටතේ</td><td>අවදානම්</td></tr><tr><td>බලශක්ති බාධා (පැය/දිනකට)</td><td>නැත</td><td>පැය 2 - 4</td><td>නිෂ්පාදනයට බාධා</td></tr></table></blockquote>

Verification: Nawa warak dahaya keeyada? (Namaya wadi kireema dahaya)

Top Bottom