උන්ම තමයි කෙල කර ගත්තේ.economy එක diversify කරන්වා කියලා දෙයක් තියෙන්වා. හොද stable රටවල් වල economy industry එකක් මත depend වෙන්නෙ නෑ..resources වැඩිවෙන එකත් සමහර රටවල්වලට සාපයක්. ඒකට කියන්නෙ (resource curse/මෙතනදිනම් oil curse) කියල. ගොඩක් සම්පත් තියෙන රටවල් වල ආර්ථිකය එක කර්මාන්තයකින් තමයි run වෙන්නෙ.. අනෙකුත් කර්මාන්ත දියුණු වෙන්නේ ඉඩක් නෑ. අර main Industry එකට කෙල උනොත් රටම ඉවරයි. ඕක තමයි වෙනිසියුලාවෙත් වුණේ.වෙනිසියුලාව කියන්නේ ලෝකේ වැඩියෙන්ම තෙල් තියෙන රට.සෞදි අරාබියටත් වඩා තෙල් තියෙනවා.80/90 ගණන් වල ගොඩක් සල්ලි තිබ්බ රටක්.
චාවේස් හිතුවා හැමදාම තෙල් මිල ඉහල අගයක තියේවි කියලා. ඒක නිසා ආර්ථිකයේ තිබ්බ අනිත් සේරම කර්මාන්ත අයින් කරලා තෙල් කර්මාන්තයෙන් විතරක් මුළු රටේම වියදම් cover කරන්න පුළුවන් කියලා හිතුවා.ඒ උනාට අනූ ගනන් වලදී තෙල් මිල ගොඩක් අඩු වුණා.ඒක නිසා රටේ ආදායම ගොඩක් අඩුවෙලා රට බංකොලොත් වුණා. සල්ලි එන්න අනිත් කර්මාන්ත තිබ්බේ නැහැ.අපි ගොඩක් සම්පත් තියෙන රටවල් අදටත් දුප්පත් පත් වෙලා තියෙන්නේ ඕක නිසා තමයි.
ඔය අවුලෙන් බේරුණේ එක රටක් විතරයි. නෝර්වේ තමයි ඒ. ඒ රට තෙල් සල්ලි රටේ අනෙක් කර්මාන්ත දියුණු කරන්න පාවිච්චි කරලා තියෙනවා. ඛනිජ තෙල් කර්මාන්තයට රටේ සම්පූර්ණ ආර්ථිකයම dominate කරන්න ඉඩ දුන්නේ නෑ.
අද මෙයාලා තෙල් සල්ලි එකතු කරලා dollar trillion ටි්ලියන 1 ක අරමුදලක් (පිස්සු හැදෙනවා
රටේ ජනගහනය මිලියන 5 යි.රටේ පුරවැසියෙකුට ඩොලර් ලක්ෂ 2 k බෙදන්න පුළුවන් මේ අරමුදලෙන්) හදලා තියෙනවා.(Government Pension Fund of Norway) ඒකෙන් තමයි රටේ සුභසාධන කටයුතු ඔක්කොම සිද්ද වෙන්නෙ. මේ අරමුදලේ සල්ලි රටේ තියෙන කිසිම සමාගමක ආයෝජනය කරන්න බෑ. ඒක නිසා රට බංකොලොත් වුණත් මේ අරමුදල විනාශ වෙන්න නෑ. අන්න එහෙම තමයි නෝර්වේ රිස්ක් මැනේජ්මන්ට් කරලා තියෙන්නේ.ඉතින් මෙයාලා මේ තෙල් විකුණලාක ලැබෙන සල්ලි වලින් රටේ මිනිස්සු විදුලි වාහන ගන්න උනන්දු කරවන්න විදුලි වාහන වල. මිලෙන් සියයට පනහක් ආණ්ඩුවෙන්.ගෙවනවා. .ඒක නිසා කොච්චර සම්පත් තිබුණත් වැඩක් නැ ඒවා හරියට පාවිච්චි කරන්න මොලේ තියෙන පාලකයෝ නැත්නම්.
නෝර්වේ අරමුදල
https://en.wikipedia.org/wiki/Government_Pension_Fund_of_Norway
නෝර්වේ මොකද කළේ?
චාවේස් හිතුවා හැමදාම තෙල් මිල ඉහල අගයක තියේවි කියලා. ඒක නිසා ආර්ථිකයේ තිබ්බ අනිත් සේරම කර්මාන්ත අයින් කරලා තෙල් කර්මාන්තයෙන් විතරක් මුළු රටේම වියදම් cover කරන්න පුළුවන් කියලා හිතුවා.ඒ උනාට අනූ ගනන් වලදී තෙල් මිල ගොඩක් අඩු වුණා.ඒක නිසා රටේ ආදායම ගොඩක් අඩුවෙලා රට බංකොලොත් වුණා. සල්ලි එන්න අනිත් කර්මාන්ත තිබ්බේ නැහැ.අපි ගොඩක් සම්පත් තියෙන රටවල් අදටත් දුප්පත් පත් වෙලා තියෙන්නේ ඕක නිසා තමයි.
ඔය අවුලෙන් බේරුණේ එක රටක් විතරයි. නෝර්වේ තමයි ඒ. ඒ රට තෙල් සල්ලි රටේ අනෙක් කර්මාන්ත දියුණු කරන්න පාවිච්චි කරලා තියෙනවා. ඛනිජ තෙල් කර්මාන්තයට රටේ සම්පූර්ණ ආර්ථිකයම dominate කරන්න ඉඩ දුන්නේ නෑ.
අද මෙයාලා තෙල් සල්ලි එකතු කරලා dollar trillion ටි්ලියන 1 ක අරමුදලක් (පිස්සු හැදෙනවා
රටේ ජනගහනය මිලියන 5 යි.රටේ පුරවැසියෙකුට ඩොලර් ලක්ෂ 2 k බෙදන්න පුළුවන් මේ අරමුදලෙන්) හදලා තියෙනවා.(Government Pension Fund of Norway) ඒකෙන් තමයි රටේ සුභසාධන කටයුතු ඔක්කොම සිද්ද වෙන්නෙ. මේ අරමුදලේ සල්ලි රටේ තියෙන කිසිම සමාගමක ආයෝජනය කරන්න බෑ. ඒක නිසා රට බංකොලොත් වුණත් මේ අරමුදල විනාශ වෙන්න නෑ. අන්න එහෙම තමයි නෝර්වේ රිස්ක් මැනේජ්මන්ට් කරලා තියෙන්නේ.ඉතින් මෙයාලා මේ තෙල් විකුණලාක ලැබෙන සල්ලි වලින් රටේ මිනිස්සු විදුලි වාහන ගන්න උනන්දු කරවන්න විදුලි වාහන වල. මිලෙන් සියයට පනහක් ආණ්ඩුවෙන්.ගෙවනවා. .ඒක නිසා කොච්චර සම්පත් තිබුණත් වැඩක් නැ ඒවා හරියට පාවිච්චි කරන්න මොලේ තියෙන පාලකයෝ නැත්නම්.නෝර්වේ අරමුදල
https://en.wikipedia.org/wiki/Government_Pension_Fund_of_Norway
නෝර්වේ මොකද කළේ?
