කාන්තාවන්ගේ පරණ යට ඇදුම් ගැන.........................
.................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................
මාලිගාවක කුටීරයක තිබී හමුවූ
වසර 500 පෙර භාවිතා කළ කාන්තා යට ඇඳුම්
ලේස් සහ ලිනන් යට ඇඳුම් කාන්තාවන්ගේ යට ඇඳුම් පවතින බව සිතීමට වසර සිය ගණනකට පෙර සිට පැවත එයි.
ඔවුන් 15 වන සියවසේ සිට ඔස්ට්රියානු මාලිගාවක බිම් පුවරුවලට යටින් සුරක්ෂිතාගාරයක සඟවා තිබුණි.
ඒවා දිරාපත්වීමේ තත්වය තිබියදීත්, අද ජනප්රිය නූල් බිකිනියට වඩා වැඩි හැඩයක් දරයි. බ්රා එකෙහි නවීන එවා මෙන් සවි කර ඇති කෝප්ප සහ සියුම් පටි ඇත.
1480 දී ගොඩනැගිල්ල විශාල කරන විට ඒවා වළලනු ලැබූ බවත් වියළි කාලගුණය නිසා ශතවර්ෂ ගණනාවක් තිස්සේ බිඳෙනසුලු ඇඟලුම් බිඳී යාම වළක්වා ඇති බවත් විශ්වාස කෙරේ.
මධ්යකාලීන යුගයේ කාන්තා යට ඇදුම්
නූතන යුගයේ බ්රා නිර්මාණය කරන ලද බව මේ දක්වා උපකල්පනය කරන ලදී. පුරාවිද්යාඥයෙකු විසින් පරීක්ෂා කරන ලද රෙදිපිළි සොයාගැනීමක් දැන් මෙම කතාව ප්රතික්ෂේප කරයි. 15 වන සියවස වන විටත් නවීණ බ්රා වලට සමාන ඇඳුම් තිබී ඇත.
නැගෙනහිර ටයිරොල් හි නිකොල්ස්ඩෝෆ් අසල ලෙන්ග්බර්ග් කාසල්හි දී පුරාවිද්යා ඥයින් විසින් සංවේදී සොයාගැනීමක් සිදු කරන ලදී: පුරාවිද්යා ආයතනයේ හැරල්ඩ් ස්ටැඩ්ලර්ගේ මඟ පෙන්වීම යටතේ පුරාවිද්යා ඥයින්ගේ සහාය ඇතිව පුළුල් ප්රතිසංස්කරණ කටයුතු වලදී පර්යේෂකයන්ට 15 වන සියවසේ සිට රෙදි කැබලි 2,700 ක් හමු විය. එම"රෙදිපිළි වෙනත් දව්ය සමඟ භාවිතා කරන ලද අතර ඒවා බොහෝ දුරට කාබනික ද්රව්ය වන සම් සපත්තු වැනි පිරවුම් ද්රව්ය ලෙස සාදා ඇත.තට්ටුව සමතලා කිරීම සඳහා තෙමහල් මන්දිරයේ තට්ටුවක පද්ධතියක් වැඩි කිරීම අතරතුර පිරවුම් ද්රව්ය බොහොමයක් කුටීරයට ගෙනැවිත් ඇත. එම පුරවන ලද රෙදි සොයා ගැනීමේ විශේෂත්වය එවායෙන් රෙදි හතරක් නූතන බ්රා වලට සමාන වීමයි..
එම පිරවුමේ විවිධ රෙදිපිළි
ද්රව්යමය කොටස් 2,700 කට වඩා සමන්විත වේ. මුලුමනින්ම පාහේ සංරක්ෂිත ඇඳුම් ආයිත්තම් ගණනාවක් මෙන්ම කලින් තිබූ ලොම් ඇඳුම්වල විරල අවශේෂ සහිත ලිනන් රෙදි කැබලි ද, කරපටි සහ ලිනන් ෂර්ට් කැබලි ද, සංරක්ෂිත රෙදිපිළි බොත්තම් සහ ඊට සම්බන්ධ බොත්තම් ද ඇතුළුව විවිධ රෙදිපිළි හැඩයන් රාශියක් බැලූ විට අනාවරණය විය. ඔවුන් ගැහැණු ඇඳුම්වල කොටසක්මෙන්ම ළමා ඇදුම් පිරිමින්ගේ ඇඳුම් ද සොයා ගන්නා ලදී.
“සම්පුර්ණයෙන්ම සංරක්ෂණය වූ ලිනන් යට ඇඳුමක්, සහ රතු සහ නිල් පැහැති ලොම් වලින් සාදන ලද රෙදි කැබැල්ලක් ද එහි විය,.
නූතන බ්රා වලට සමාන ලිනන් රෙදි හතරක් සොයා ගන්නා ලදී. “තවත් කැබලි කරන ලද නිදර්ශක දෙකක් බ්රා සහ කෙටි කමිසයක එකතුවක් බව පෙනේ. ඒවා කෙලින්ම පපුවට යටින් අවසන් වන ඇදුම්ය.
15 වන සියවසේ නව නිපැයුම
බ්රා දෙකක තන්තු සාම්පල මත විශේෂයෙන් සිදු කරන ලද කාබන් 14පරික්ෂණයෙන් ඒවා 15 වන සියවසේදී රෙදි කෑලි බවට තහවුරු කර ඇත. 19 වන ශතවර්ෂයට පෙර පැහැදිලිව පෙනෙන කෝප්ප සහිත බ්රා ඇති බවට මෙතෙක් කිසිදු සාක්ෂියක් නොමැත. "මධ්යකාලීන ලිඛිත මූලාශ්රය මෙම විෂය පිළිබඳව තරමක් අපැහැදිලි ය. සමහර විට 'පියයුරු සඳහා සාක්කු' හෝ 'ගෝනි සහිත කමිස' අතීතයේ සඳහන් වේ" "වෙනත් මූලාශ්රවල සඳහන් වන්නේ විශාල පියයුරු ශරීරයට ගැටගැසීමට පපුවේ පටි පමණි. අද, බ්රා හි "නව නිපැයුම් කරුවන්" අතර 18 වන සියවසේ අග භාගයේ හර්මිනි කැඩොල් සහ 1914 දී එක්සත් ජනපද පේටන්ට් බලපත්රයක් ලබාගත් මේරි ෆෙල්ප්ස් ජේකොබ් ඇතුළත් වේ. "තරමක් කුඩා කෝප්ප ප්රමාණයක් සහිත බ්රා' හැරුණු විට, සොයාගත් අනෙක් 'බ්රා' තුනෙහි ඉතා විශාල කෝප්ප තිබේ. මේ සොයා ගැනීම මෙතෙක් අද්විතීය වී ඇති අතර එය රෙදිපිළි ඉතිහාසයට වැදගත් එකතු කිරීමකි.
2008 දී නැගෙනහිර ටයිරොල් හි ලෙන්බර්ග් කාසල් හි ප්රතිසංස්කරණ කටයුතු අතරතුරදී මේ පැරණි ඇඳුම් හමු විය. රෙදිපිළි පර්යේෂකවරිය ඒවා පරීක්ෂා කර විශ්මය ජනක සොයාගැනීමක් කළාය පැරණි රෙදි කෑලි අතර බ්රා හතරක් සමඟ යට ඇඳුම් යුගලයක් තිබී ඇත. ” 15 වන සියවසේ දෙවන භාගයේදී මාලිගාවට තවත් තට්ටුවක් ලබා දෙන ලදී. එකල වැඩ කටයුතුවලදී පැරණි රෙදි බොහෝ විට පිරවුමක් ලෙස සිවිලිමට යෙදා ඇත. එවා සූරිච්හි ස්විට්සර්ලන්ත ෆෙඩරල් තාක්ෂණ ආයතනයට බ්රා සහ යට ඇඳුම් දෙකකින් ෆයිබර් සාම්පල යොමු කලේය. එහිදී ඒවා විකිරණශීලී කාබන් ක්රමය භාවිතයෙන් සොයා ගත හැකි විය. 1440 ත් 1485 ත් අතර කාලයකට මෙම රෙදි භාවිතා කරන ලද බව තහවුරු විය. 19 වන සියවස වන තුරුම බ්රා එක සංවර්ධනය කර නොමැති බව මේ වන තෙක් සිතු අය ගේ සිතුවිලි වෙනස් විය...බ්රාරා වලට පැරණිතම පේටන්ට් බලපත්රය ලැබෙන්නේ 1856 සිට ඇමරිකා එක්සත් ජනපදයෙන් ය. පුරාණ කාලයේ කාන්තාවන්ගේ යට ඇඳුම් දැනටමත් තිබුනද, ග්රීකයෝ ඊනියා "පපුවේ පටි" එනම් පපුව වටා ඔතා තිබූ සරල රෙදි පටි පැළඳ සිටියහ. මැහුම් කෝප්ප අදටත් නවීන වර්ධනයක් ලෙස සලකනු ලැබීය.
යට ඇඳුම් කට්ටලය ඇත්ත වශයෙන්ම වර්තමාන බිකිනි එකතුවක් සේ පෙනේ.
එකල යට ඇඳුම් තිබුණේ පිරිමින්ට පමණයි 15 වන ශතවර්ෂයේ ඩියර් විසින් රචිත "පිරිමි ස්නානය" නම් පින්තූරයක් ඇත, සමහර මහත්වරුන් මෙම ආකෘතිය පැළඳ සිටී. එය ඉතා සෙල්ලක්කාර පෙනුමක්. අද වන විට, පිරිමි යට ඇඳුම් බොක්සිං ක්රීඩකයින් මෙන් ය. නමුත් 15 වන සහ 16 වන සියවස් වලදී තද කලිසම් ප්රවණතාවක් බවට පත් වූ අතර යට ඇඳුම් වැඩි වැඩියෙන් හිඟ විය.
උපුටා ගැනීම
(මුලාශ්රය: ඔස්ට්රියා පුවත්පත් ඒජන්සිය)
.................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................
මාලිගාවක කුටීරයක තිබී හමුවූ
වසර 500 පෙර භාවිතා කළ කාන්තා යට ඇඳුම්
ලේස් සහ ලිනන් යට ඇඳුම් කාන්තාවන්ගේ යට ඇඳුම් පවතින බව සිතීමට වසර සිය ගණනකට පෙර සිට පැවත එයි.
ඔවුන් 15 වන සියවසේ සිට ඔස්ට්රියානු මාලිගාවක බිම් පුවරුවලට යටින් සුරක්ෂිතාගාරයක සඟවා තිබුණි.
ඒවා දිරාපත්වීමේ තත්වය තිබියදීත්, අද ජනප්රිය නූල් බිකිනියට වඩා වැඩි හැඩයක් දරයි. බ්රා එකෙහි නවීන එවා මෙන් සවි කර ඇති කෝප්ප සහ සියුම් පටි ඇත.
1480 දී ගොඩනැගිල්ල විශාල කරන විට ඒවා වළලනු ලැබූ බවත් වියළි කාලගුණය නිසා ශතවර්ෂ ගණනාවක් තිස්සේ බිඳෙනසුලු ඇඟලුම් බිඳී යාම වළක්වා ඇති බවත් විශ්වාස කෙරේ.
මධ්යකාලීන යුගයේ කාන්තා යට ඇදුම්
නූතන යුගයේ බ්රා නිර්මාණය කරන ලද බව මේ දක්වා උපකල්පනය කරන ලදී. පුරාවිද්යාඥයෙකු විසින් පරීක්ෂා කරන ලද රෙදිපිළි සොයාගැනීමක් දැන් මෙම කතාව ප්රතික්ෂේප කරයි. 15 වන සියවස වන විටත් නවීණ බ්රා වලට සමාන ඇඳුම් තිබී ඇත.
නැගෙනහිර ටයිරොල් හි නිකොල්ස්ඩෝෆ් අසල ලෙන්ග්බර්ග් කාසල්හි දී පුරාවිද්යා ඥයින් විසින් සංවේදී සොයාගැනීමක් සිදු කරන ලදී: පුරාවිද්යා ආයතනයේ හැරල්ඩ් ස්ටැඩ්ලර්ගේ මඟ පෙන්වීම යටතේ පුරාවිද්යා ඥයින්ගේ සහාය ඇතිව පුළුල් ප්රතිසංස්කරණ කටයුතු වලදී පර්යේෂකයන්ට 15 වන සියවසේ සිට රෙදි කැබලි 2,700 ක් හමු විය. එම"රෙදිපිළි වෙනත් දව්ය සමඟ භාවිතා කරන ලද අතර ඒවා බොහෝ දුරට කාබනික ද්රව්ය වන සම් සපත්තු වැනි පිරවුම් ද්රව්ය ලෙස සාදා ඇත.තට්ටුව සමතලා කිරීම සඳහා තෙමහල් මන්දිරයේ තට්ටුවක පද්ධතියක් වැඩි කිරීම අතරතුර පිරවුම් ද්රව්ය බොහොමයක් කුටීරයට ගෙනැවිත් ඇත. එම පුරවන ලද රෙදි සොයා ගැනීමේ විශේෂත්වය එවායෙන් රෙදි හතරක් නූතන බ්රා වලට සමාන වීමයි..
එම පිරවුමේ විවිධ රෙදිපිළි
ද්රව්යමය කොටස් 2,700 කට වඩා සමන්විත වේ. මුලුමනින්ම පාහේ සංරක්ෂිත ඇඳුම් ආයිත්තම් ගණනාවක් මෙන්ම කලින් තිබූ ලොම් ඇඳුම්වල විරල අවශේෂ සහිත ලිනන් රෙදි කැබලි ද, කරපටි සහ ලිනන් ෂර්ට් කැබලි ද, සංරක්ෂිත රෙදිපිළි බොත්තම් සහ ඊට සම්බන්ධ බොත්තම් ද ඇතුළුව විවිධ රෙදිපිළි හැඩයන් රාශියක් බැලූ විට අනාවරණය විය. ඔවුන් ගැහැණු ඇඳුම්වල කොටසක්මෙන්ම ළමා ඇදුම් පිරිමින්ගේ ඇඳුම් ද සොයා ගන්නා ලදී.
“සම්පුර්ණයෙන්ම සංරක්ෂණය වූ ලිනන් යට ඇඳුමක්, සහ රතු සහ නිල් පැහැති ලොම් වලින් සාදන ලද රෙදි කැබැල්ලක් ද එහි විය,.
නූතන බ්රා වලට සමාන ලිනන් රෙදි හතරක් සොයා ගන්නා ලදී. “තවත් කැබලි කරන ලද නිදර්ශක දෙකක් බ්රා සහ කෙටි කමිසයක එකතුවක් බව පෙනේ. ඒවා කෙලින්ම පපුවට යටින් අවසන් වන ඇදුම්ය.
15 වන සියවසේ නව නිපැයුම
බ්රා දෙකක තන්තු සාම්පල මත විශේෂයෙන් සිදු කරන ලද කාබන් 14පරික්ෂණයෙන් ඒවා 15 වන සියවසේදී රෙදි කෑලි බවට තහවුරු කර ඇත. 19 වන ශතවර්ෂයට පෙර පැහැදිලිව පෙනෙන කෝප්ප සහිත බ්රා ඇති බවට මෙතෙක් කිසිදු සාක්ෂියක් නොමැත. "මධ්යකාලීන ලිඛිත මූලාශ්රය මෙම විෂය පිළිබඳව තරමක් අපැහැදිලි ය. සමහර විට 'පියයුරු සඳහා සාක්කු' හෝ 'ගෝනි සහිත කමිස' අතීතයේ සඳහන් වේ" "වෙනත් මූලාශ්රවල සඳහන් වන්නේ විශාල පියයුරු ශරීරයට ගැටගැසීමට පපුවේ පටි පමණි. අද, බ්රා හි "නව නිපැයුම් කරුවන්" අතර 18 වන සියවසේ අග භාගයේ හර්මිනි කැඩොල් සහ 1914 දී එක්සත් ජනපද පේටන්ට් බලපත්රයක් ලබාගත් මේරි ෆෙල්ප්ස් ජේකොබ් ඇතුළත් වේ. "තරමක් කුඩා කෝප්ප ප්රමාණයක් සහිත බ්රා' හැරුණු විට, සොයාගත් අනෙක් 'බ්රා' තුනෙහි ඉතා විශාල කෝප්ප තිබේ. මේ සොයා ගැනීම මෙතෙක් අද්විතීය වී ඇති අතර එය රෙදිපිළි ඉතිහාසයට වැදගත් එකතු කිරීමකි.
2008 දී නැගෙනහිර ටයිරොල් හි ලෙන්බර්ග් කාසල් හි ප්රතිසංස්කරණ කටයුතු අතරතුරදී මේ පැරණි ඇඳුම් හමු විය. රෙදිපිළි පර්යේෂකවරිය ඒවා පරීක්ෂා කර විශ්මය ජනක සොයාගැනීමක් කළාය පැරණි රෙදි කෑලි අතර බ්රා හතරක් සමඟ යට ඇඳුම් යුගලයක් තිබී ඇත. ” 15 වන සියවසේ දෙවන භාගයේදී මාලිගාවට තවත් තට්ටුවක් ලබා දෙන ලදී. එකල වැඩ කටයුතුවලදී පැරණි රෙදි බොහෝ විට පිරවුමක් ලෙස සිවිලිමට යෙදා ඇත. එවා සූරිච්හි ස්විට්සර්ලන්ත ෆෙඩරල් තාක්ෂණ ආයතනයට බ්රා සහ යට ඇඳුම් දෙකකින් ෆයිබර් සාම්පල යොමු කලේය. එහිදී ඒවා විකිරණශීලී කාබන් ක්රමය භාවිතයෙන් සොයා ගත හැකි විය. 1440 ත් 1485 ත් අතර කාලයකට මෙම රෙදි භාවිතා කරන ලද බව තහවුරු විය. 19 වන සියවස වන තුරුම බ්රා එක සංවර්ධනය කර නොමැති බව මේ වන තෙක් සිතු අය ගේ සිතුවිලි වෙනස් විය...බ්රාරා වලට පැරණිතම පේටන්ට් බලපත්රය ලැබෙන්නේ 1856 සිට ඇමරිකා එක්සත් ජනපදයෙන් ය. පුරාණ කාලයේ කාන්තාවන්ගේ යට ඇඳුම් දැනටමත් තිබුනද, ග්රීකයෝ ඊනියා "පපුවේ පටි" එනම් පපුව වටා ඔතා තිබූ සරල රෙදි පටි පැළඳ සිටියහ. මැහුම් කෝප්ප අදටත් නවීන වර්ධනයක් ලෙස සලකනු ලැබීය.
යට ඇඳුම් කට්ටලය ඇත්ත වශයෙන්ම වර්තමාන බිකිනි එකතුවක් සේ පෙනේ.
එකල යට ඇඳුම් තිබුණේ පිරිමින්ට පමණයි 15 වන ශතවර්ෂයේ ඩියර් විසින් රචිත "පිරිමි ස්නානය" නම් පින්තූරයක් ඇත, සමහර මහත්වරුන් මෙම ආකෘතිය පැළඳ සිටී. එය ඉතා සෙල්ලක්කාර පෙනුමක්. අද වන විට, පිරිමි යට ඇඳුම් බොක්සිං ක්රීඩකයින් මෙන් ය. නමුත් 15 වන සහ 16 වන සියවස් වලදී තද කලිසම් ප්රවණතාවක් බවට පත් වූ අතර යට ඇඳුම් වැඩි වැඩියෙන් හිඟ විය.
උපුටා ගැනීම
(මුලාශ්රය: ඔස්ට්රියා පුවත්පත් ඒජන්සිය)
