නූතන ගුවන් සටන් කලාවේ පස්වන පරම්පරාවේ ප්රහාරක යානා සතුව ඇත්තේ නොමඳ කුතුහලයකි. විශේෂයෙන්ම රුසියාවේ නිෂ්පාදිත Su-57 "Felon" යානය වටා ඇති දැඩි රහස්යභාවය සහ එහි ඇති සුවිශේෂී තාක්ෂණික දක්ෂතාවන් ලොව පුරා ආරක්ෂක විශ්ලේෂකයින්ගේ දැඩි අවධානයට ලක්ව ඇත. රුසියාවේ ප්රථම රහසිගත (Stealth) ප්රහාරක යානය වන මෙය, බටහිර රටවල පවතින F-22 Raptor සහ F-35 Lightning II යානා වලට සෘජු අභියෝගයක් ලෙස නිර්මාණය කර තිබේ. ජ්යෙෂ්ඨ ආරක්ෂක තාක්ෂණ විශ්ලේෂකයෙකු ලෙස, මෙම සුවිශේෂී යානය පිළිබඳව ඔබ මවිත කරවන තාක්ෂණික සහ මූලෝපායික කරුණු 5ක් මම මෙසේ ඉදිරිපත් කරමි.
1. "විද්යුත් සහායක ගුවන් නියමුවා" (The Electronic Second Pilot)
Su-57 යානය සතු වඩාත්ම දියුණු අංගය වන්නේ එහි ඇති තොරතුරු-පාලන පද්ධතියයි (ICS-57). මෙය හුදෙක් සම්බන්ධක පාලන පද්ධතියක් නොව, ගුවන් නියමුවාට සහාය වන "විද්යුත් දෙවන නියමුවෙකු" ලෙස ක්රියා කරන අති නවීන ඩිජිටල් ව්යුහයකි.
මෙම පද්ධතියේ හදවත වන්නේ "Baguette-53-31M" නැමැති දේශීයව නිපදවන ලද බලසම්පන්න පරිගණක පද්ධතියයි. තත්පරයකට ගිගාබිට් 2ක (2 Gbit/s) වේගයකින් දත්ත හුවමාරු කළ හැකි IEEE 1393B ප්රමිතියේ ෆයිබර් ඔප්ටික් (Fiber-optic) සන්නිවේදන මාර්ග භාවිතා කරමින්, යානයේ ඇති සියලුම සංවේදක පද්ධති එකිනෙක සම්බන්ධ කර ඇත. මෙහි ඇති කෘත්රිම බුද්ධිය (AI) සහිත ඇල්ගොරිතම මගින් ගුවන් නියමුවාගේ කාර්යභාරයෙන් 90% ක් පමණ ස්වයංක්රීයව සිදු කිරීමට හැකියාව ඇත. අනතුරුදායක කලාප මගහැර යාමට මාර්ග සැලසුම් කිරීමේ සිට සතුරු තර්ජන වල ප්රමුඛතාවය හඳුනා ගැනීම දක්වා වූ සංකීර්ණ තීරණ ගැනීම් මෙමගින් සිදු කෙරේ.
"අපි මෙම යානය සලකන්නේ වසර 50 කට අධික කාලයක් සේවය කළ හැකි වේදිකාවක් ලෙසයි. මින් ඉදිරියට පස්වන පරම්පරාවේ තාක්ෂණයන් ක්රමයෙන් හයවන පරම්පරාවේ තාක්ෂණයන් දක්වා සංවර්ධනය කිරීමට මෙහි ඇති පද්ධති නිර්මාණය කර තිබෙනවා." — Mikhail Strelets, සුකෝයි (Sukhoi) සැලසුම් කාර්යාංශයේ ප්රධාන සැලසුම්කරු
2. රහසිගත බවට වඩා වේගයට සහ සුපිරි හැසිරවීමට (Maneuverability) මුල් තැන
ඇමරිකානු සහ රුසියානු ප්රහාරක යානා අතර පවතින්නේ මූලික සැලසුම් දර්ශනයන්හි (Design Philosophy) දැවැන්ත වෙනසකි. ඇමරිකානු F-35 යානය සලකනු ලබන්නේ ජාලගත කේන්ද්රීය "තොරතුරු මධ්යස්ථානයක්" (Network-centric information hub) ලෙස වන අතර, රුසියානු Su-57 යානය නිර්මාණය කර ඇත්තේ ගුවන් ආධිපත්යය තහවුරු කරන "චාලක ප්රහාරක යානයක්" (Kinetic air dominance fighter) ලෙසයි.
Su-57 යානය සතු තෙරපුම් දෛශික පාලනය (Thrust Vectoring) සහ අධි-වේගී පියාසර හැකියාව නිසා එයට අහසේදී අතිශය සංකීර්ණ චලනයන් සිදු කළ හැකිය. රුසියානු ඉංජිනේරුවන් සර්ව-දිශානුගත රහසිගත බවට (All-aspect stealth) වඩා වේගය සහ සුපිරි හැසිරවීමේ හැකියාවට මෙහිදී ප්රමුඛතාවය ලබා දී ඇත.
තාක්ෂණික දත්ත සැසඳීම:
- උපරිම වේගය: Su-57 යානය මැක් 2.1 (Mach 2.1) වේගයක් ලබා ගන්නා අතර F-35 සීමා වන්නේ මැක් 1.6 (Mach 1.6) කටය.
- ක්රියාකාරී පරාසය (Combat Radius): Su-57 සතු සත්ය ක්රියාකාරී පරාසය කිලෝමීටර් 3,500ක් පමණ වන අතර, උපරිම පියාසර පරාසය (Maximum flight range) කිලෝමීටර් 5,000ක් දක්වා විහිදේ. සැසඳීමේදී F-35 හි ක්රියාකාරී පරාසය කිලෝමීටර් 2,220කි.
- එන්ජින් බලය: Su-57 යානයේ එන්ජින් දෙකකින් කිලෝනිව්ටන් 147 බැගින් වූ දැවැන්ත තෙරපුමක් ලබා දෙන අතර F-35 සතුව ඇත්තේ එක් එන්ජිමක් පමණි.
Su-57 යානයේ N036 Byelka AESA රේඩාර් පද්ධතිය පස්වන පරම්පරාවේ අනෙකුත් යානා වලට වඩා වෙනස් වන්නේ එහි රේඩාර් ඇන්ටනා 5ක් යානය වටා විසිරී තිබීම නිසාය. මෙය X-band සහ L-band යන තරංග මාලාවන් ද්විත්වයම භාවිතා කරයි.
මෙහි ඇති විශේෂත්වය වන්නේ යානයේ පියාපත් අග (Wingtips) සවිකර ඇති N036L සහ N036L-01 යන L-band රේඩාර් ඇන්ටනා ය. මෙමගින් සතුරු යානා වල "මිතුරු-සතුරු හඳුනාගැනීම" (IFF) සිදු කරනවා පමණක් නොව, රේඩාර් වලට හසු නොවන රහසිගත (Stealth) යානා හඳුනා ගැනීමටද මහත් සහායක් ලබා දෙයි. මීට අමතරව 101KS-V අධෝරක්ත (IRST) සෙවුම් පද්ධතිය මගින් රේඩාර් ක්රියා විරහිත කර ඇති අවස්ථාවලදී පවා සතුරු යානා වල තාප සලකුණු හඳුනාගත හැකිය. මෙම සමස්ත සංවේදක පද්ධතියට එකවර ඉලක්ක 60ක් ලුහුබැඳීමට සහ ඉන් 16කට ප්රහාර එල්ල කිරීමට මඟ පෙන්විය හැකිය.
4. මිනිසුන් රහිත යානා සමඟ එක්ව සටන් වැදීම (Manned-Unmanned Teaming)
අනාගත ගුවන් යුද්ධයේ ප්රධාන අංගයක් වන "මිනිසුන් සහිත සහ රහිත යානා ඒකාබද්ධ වීම" (MUM-T) සඳහා Su-57 යානය මනාව සැලසුම් කර ඇත. මෙය S-70 "Okhotnik" නැමැති රහසිගත ඩ්රෝන යානය සමඟ එක්ව සටන් වැදීමට සමත්ය. මෙහිදී Su-57 යානය 'නායක' (Leader) යානය ලෙස ක්රියා කරමින් ඩ්රෝන යානය මෙහෙයවයි.
කෙසේ වෙතත්, මෙම තාක්ෂණය තවමත් පවතින්නේ අත්හදා බැලීම් මට්ටමේය. 2024 ඔක්තෝම්බර් මාසයේදී යුක්රේනයේ කොන්ස්ටන්ටිනොව්කා ප්රදේශයේදී සිදු වූ සිදුවීම මීට නිදසුනකි. එහිදී Su-57 යානයක් විසින් තමන්ට සහාය වූ S-70 Okhotnik ඩ්රෝන යානයටම R-74M මිසයිලයකින් වෙඩි තබා බිම හෙළන ලදී. මෙය මිතුරු-සතුරු හඳුනාගැනීමේ පද්ධතියේ (IFF) හෝ දත්ත හුවමාරුවේ ඇති වූ දෝෂයක් නිසා සිදු වූවක් බව විශ්ලේෂකයින් පවසන අතර, මෙය නව තාක්ෂණයන් ඒකාබද්ධ කිරීමේදී ඇති වන "තාක්ෂණික ගැටලු" (Teething problems) පිළිබඳ පැහැදිලි සාක්ෂියකි.
5. ආර්ථික අර්බුද සහ මූලෝපායික අභියෝග
Su-57 යානය තාක්ෂණිකව දියුණු වුවද, රුසියාවේ කාර්මික පදනම බටහිර සම්බාධක හමුවේ දැඩි අභියෝගයකට ලක්ව ඇත. විශේෂයෙන් ක්ෂුද්ර ඉලෙක්ට්රොනික උපාංග (Microelectronics) සපයා ගැනීමේ අපහසුව නිසා නිෂ්පාදන වේගය අඩාල වී ඇත. මෙම ව්යාපෘතියට මුලින් සහභාගී වූ ඉන්දියාව, යානයේ රහසිගත බව සහ එන්ජින් ක්රියාකාරීත්වය පිළිබඳව ගැටලු මතු කරමින් "වැඩිදියුණු කිරීම් 43ක්" ඉල්ලා සිටි අතර, අවසානයේ 2018 දී ඔවුන් මෙම FGFA ව්යාපෘතියෙන් ඉවත් විය.
දැනට රුසියානු ගුවන් හමුදාව සතුව සේවයේ පවතින්නේ Su-57 යානා 30ක් පමණ වූ සුළු ප්රමාණයකි. රුසියාව මෙම යානයක අපනයන මිල ඩොලර් මිලියන 35-40ක් වැනි අඩු මට්ටමක පවත්වා ගැනීමට උත්සාහ කරන්නේ බටහිර යානා වලට එරෙහිව ආකර්ෂණීය වෙළඳපොළක් නිර්මාණය කිරීමටයි. මීට අමතරව, ඔවුන් Su-57 හි සහායකයා ලෙස වඩාත් ලාභදායී Su-75 "Checkmate" නැමැති සැහැල්ලු ප්රහාරක යානය ද සංවර්ධනය කරමින් සිටින්නේ ලොව පුරා සිය ගුවන් බලය ව්යාප්ත කිරීමේ මූලෝපායික සැලසුමක කොටසක් ලෙසයි.
අවසානය සහ ඉදිරි දැක්ම
Su-57 Felon යනු හුදෙක් ගුවන් යානයක් පමණක් නොව, රුසියාවේ අනාගත ගුවන් බලයේ මූලෝපායික පදනමයි. එය වේගය, අසමසම හැසිරවීමේ හැකියාව සහ කෘත්රිම බුද්ධිය එක්තැන් කළ අති නවීන යුධ මෙවලමකි. නිෂ්පාදන අභියෝග සහ තාක්ෂණික බාධක පවතින නමුත්, නූතන ගුවන් යුධ පිටියේ එය තවමත් ප්රබල සහ අවදානම් සහගත සාධකයකි.
කෙසේ වෙතත්, තාක්ෂණික දියුණුව කෙතරම් ඉදිරියට ගියද, තීරණාත්මක මොහොතක සටනේ ජයග්රහණය තීරණය කරන්නේ යන්ත්රය සතු කෘත්රිම බුද්ධිය (AI) ද, නැතිනම් එම යන්ත්රය පාලනය කරන මිනිස් නියමුවාගේ ප්රඥාව සහ අත්දැකීම් ද? අනාගත ගුවන් යුද්ධය අපට ලබා දෙන ප්රධානතම දාර්ශනික පැනය එය වනු ඇත.
Last edited:
