පසුගිය වසර කිහිපය තුළ ශ්රී ලංකාවේ ජනප්රිය නළු නිළියන්, නිරූපණ ශිල්පීන් සහ ඉන්ෆ්ලුවන්සර්වරුන් (Influencers) අතර කැපී පෙනෙන ශාරීරික වෙනසක් අපට දැකගත හැකි විය. ඉතා කෙටි කාලයකින් "චබී" (Chubby) පෙනුම නැති කරගෙන, ඉතාමත් සිහින් සිරුරක් ලබා ගැනීමට ඔවුන් සමත් වී ඇත. බොහෝ දෙනා මෙය දැඩි ව්යායාම හෝ ආහාර පාලනයක් ලෙස ප්රසිද්ධියේ ප්රකාශ කළද, මෙහි ඇත්තම රහස Mounjaro හෝ Ozempic වැනි එන්නත් බව දැන් රහසක් නොවේ.
සැබෑ සෞඛ්ය සම්පන්න බව ලැබෙන්නේ නිවැරදි ආහාර වේලක් සහ ක්රියාශීලී ජීවන රටාවක් තුළින් මිස එන්නත් කටුවකින් නොවන බව වටහා ගැනීම වැදගත්ය.
Mounjaro යනු කුමක්ද?
Mounjaro යනු ඇමරිකාවේ 'Eli Lilly' සමාගම විසින් නිෂ්පාදනය කරනු ලබන, සතියකට වරක් ලබාගත යුතු එන්නතකි. මෙහි අඩංගු ක්රියාකාරී ද්රව්යය වන්නේ Tirzepatide ය. මෙය ලොව ප්රථම "dual agonist" ඖෂධය ලෙස සැලකේ.මෙය ක්රියා කරන්නේ කෙසේද?
අපගේ ශරීරයේ ස්වභාවිකව පවතින හෝමෝන දෙකක් අනුකරණය කරමින් Mounjaro ක්රියා කරයි:- GLP-1 (Glucagon-like peptide-1): ඉන්සියුලින් ශ්රාවය වැඩි කරන අතර මොළයට "බඩ පිරී ඇති" බවට සංඥා යවයි.
- GIP (Glucose-dependent insulinotropic polypeptide): මේදය බිඳ හෙලීමට සහ සීනි මට්ටම පාලනය කිරීමට උදවු වේ.
ප්රධාන ප්රයෝජන
- රුධිරයේ සීනි පාලනය: HbA1c අගය ඉතා සාර්ථක ලෙස අඩු කිරීමට මෙය උපකාරී වේ.
- විස්මයජනක ලෙස බර අඩු වීම: සායනික පරීක්ෂණ වලදී හෙළි වී ඇත්තේ මෙම ඖෂධය භාවිතා කරන්නන්ගේ ශරීරයේ බරෙන් 15% - 22% දක්වා ප්රමාණයක් අඩු කර ගැනීමට හැකි වී ඇති බවයි.
- ආහාර රුචිය පාලනය: මොළයේ කුසගින්න ඇති කරන මධ්යස්ථාන පාලනය කරමින් නිතර ආහාර ගැනීමට ඇති කැමැත්ත අඩු කරයි.
භාවිතා කරන ආකාරය
Mounjaro ලබා දෙන්නේ සම යටින් විදින එන්නතක් (Subcutaneous injection) ලෙසය. සාමාන්යයෙන් උදරය, කලවා හෝ බාහුව ප්රදේශයට සතියකට වරක් මෙය ලබා ගත යුතුය. වෛද්යවරයා විසින් නියම කරනු ලබන අඩු මාත්රාවකින් ආරම්භ කර ක්රමයෙන් මාත්රාව වැඩි කරනු ලැබේ.අතුරු ආබාධ
ඕනෑම ඖෂධයක් මෙන්ම මෙහිද අතුරු ආබාධ තිබිය හැක. බහුලව දක්නට ලැබෙන ලක්ෂණ කිහිපයක් පහත දැක්වේ:- ඔක්කාරය (Nausea)
- පාචනය (Diarrhea)
- වමනය
- මලබද්ධය
- බඩේ කැක්කුම
විශේෂ අවධානයට
Mounjaro යනු "මැජික් පෙත්තක්" හෝ හිතුමතේ භාවිතා කළ හැකි ඖෂධයක් නොවේ. මෙය භාවිතා කළ යුත්තේ සුදුසුකම් ලත් වෛද්යවරයෙකුගේ උපදෙස් සහ පරීක්ෂාව යටතේ පමණි. විශේෂයෙන්ම පවුලේ ඉතිහාසයේ ඇතැම් තයිරොයිඩ් පිළිකා පවතී නම් මෙය භාවිතා කිරීම නිර්දේශ නොකරයි.ඇයි ලාංකීය තරු මෙයට පෙළඹෙන්නේ?
ලංකාවේ කලා ක්ෂේත්රය තුළ පවතින දැඩි තරඟකාරීත්වය සහ "Slim" සිරුරකට ලැබෙන ඉහළ ඉල්ලුම නිසා බොහෝ තරු මෙම කෙටි මාවත තෝරා ගනිති.- ක්ෂණික ප්රතිඵල: මාස කිහිපයක් ඇතුළත කිලෝග්රෑම් 10-20 වැනි විශාල බරක් අඩු කර ගැනීමට හැකි වීම.
- ව්යායාම කිරීමට ඇති අපහසුව: කාර්යබහුල රූගත කිරීම් කාලසටහන් අතරතුර ව්යායාම් ශාලාවට (Gym) යාමට කාලය නොමැති වීම.
- ආහාර පාලනය පහසු වීම: මෙම ඖෂධ මගින් කුසගින්න සම්පූර්ණයෙන්ම වගේ පාලනය කරන බැවින්, ආහාර පාලනය ඉතා පහසු වේ.
එය "රහසක්" ලෙස තබා ගන්නේ ඇයි?
බොහෝ ශ්රී ලාංකීය තරු තමන් මෙම ඖෂධය භාවිතා කරන බව විවෘතව පවසන්නේ නැත. එයට ප්රධාන හේතු කිහිපයකි:- ස්වභාවික පෙනුම රැක ගැනීම: තමන් මහන්සියෙන් බර අඩු කරගත් බව පෙන්වීමට ඇති උත්සාහය.
- සමාජීය විවේචන: ඖෂධ මගින් කෙට්ටු වීම "කෘතිම" දෙයක් ලෙස සමාජය දකින බැවින් ඉන් ලැබෙන විවේචනවලට ඇති බිය.
- නෛතික සහ වෛද්ය ගැටලු: මෙය මූලිකවම දියවැඩියා රෝගීන් සඳහා වන ඖෂධයක් බැවින්, නිරෝගී අයෙකු එය රූපලාවණ්ය කටයුතු සඳහා භාවිත කිරීම වෛද්ය උපදෙස් මත පමණක් කළ යුත්තකි.
තරු අනුකරණය කිරීමේදී ඔබ සැලකිලිමත් විය යුතු කරුණු
ජනප්රිය තරු දෙස බලා සාමාන්ය ජනතාවද දැන් මෙම ඖෂධ සොයා යාමේ ප්රවණතාවක් ලංකාවේ ඇති වී තිබේ. නමුත් මෙහි ඇති අවදානම ඔබ වටහා ගත යුතුය:- මුහුණේ පෙනුම වෙනස් වීම (Ozempic Face): ශරීරයේ බර වේගයෙන් අඩුවීමේදී මුහුණේ ඇති මේදයද ඉවත් වී, මුහුණ ඇදී ගිය පෙනුමක් හෝ වයසක පෙනුමක් ඇති විය හැක. බොහෝ තරු මෙය වසා ගැනීමට පසුව 'Fillers' වැනි එන්නත් භාවිතා කරයි.
- අධික මිල: ශ්රී ලංකාවේ පවතින ආර්ථික තත්ත්වය හමුවේ Mounjaro වැනි එන්නතක් ලබා ගැනීම ඉතා මිල අධික කටයුත්තකි. (එක් එන්නතක් රුපියල් ලක්ෂයකට ආසන්න විය හැක).
- නැවත බර වැඩි වීම: ඖෂධය නතර කළ සැනින් නැවතත් පැවති බරටම පැමිණීමේ (Rebound effect) විශාල අවදානමක් පවතී.
ඔබ ආදරය කරන තරුවක් එකවරම කෙට්ටු වූ පමණින් එය අනුකරණය කිරීමට යාම අනතුරුදායක විය හැකිය. ඔවුන්ට එම ඖෂධවලින් පසු ඇතිවන අතුරු ආබාධ පාලනය කර ගැනීමට පෞද්ගලික වෛද්යවරුන් සහ විශාල මුදලක් පවතී. නමුත් සාමාන්ය පුද්ගලයෙකු ලෙස ඔබ කළ යුත්තේ වෛද්ය උපදෙස් නොමැතිව කිසිවිටෙකත් මෙවැනි ඖෂධ භාවිත නොකිරීමයි.සැබෑ සෞඛ්ය සම්පන්න බව ලැබෙන්නේ නිවැරදි ආහාර වේලක් සහ ක්රියාශීලී ජීවන රටාවක් තුළින් මිස එන්නත් කටුවකින් නොවන බව වටහා ගැනීම වැදගත්ය.