4 දෙව්නිමෝරි (Devnimori) – බුද්ධ ශාක්යමුනි මහාරහතුන්ගේ ධාතු
දෙව්නිමෝරි යනු ඉන්දියාවේ ගුජරාත් ප්රාන්තයේ අරාවලි දිස්ත්රික්කයේ (Shamlaji ආසන්නයේ) පිහිටි ඉතා වැදගත් පුරාවිද්යාත්මක බෞද්ධ ස්ථානයක් වේ. මෙම ස්ථානය ක්රි.ව. 2–4 වන සියවස් අතර කාලයට අයත් බව පුරාවිද්යා සාධක මගින් තහවුරු කර ඇත.
🪷 සොයාගත් වැදගත් දේවල්
1962–1963 කාලය තුළ සිදු කළ පුරාවිද්යා කැණීම්වලදී පහත දේවල් හමුවිය:- ඉදි කර තිබූ ඉතා පැරණි ස්තූපයක්
- ගල් ධාතු කරඩුවක් (Relic Casket)
- දහනය කළ ධාතු කොටස්
- බ්රාහ්මී අක්ෂරයෙන් ලියූ ශිලා ලිපියක්
ශිලා ලිපියේ විශේෂත්වය
මෙම ශිලා ලිපියේ පැහැදිලිවම“Bhagavato Budhasa”
(අර්ථය: භාග්යවත් බුද්ධන් වහන්සේගේ)
යන වචන සඳහන් වේ.
මෙය දෙව්නිමෝරි ධාතු බුද්ධ ශාක්යමුනි මහාරහතුන්ගේ ධාතු බවට සෘජු ලිඛිත සාක්ෂියක් ලබා දෙන ඉතා දුර්ලභ සොයාගැනීමක් බවට පත්වේ.
ඉතිහාසමය වැදගත්කම
- බුද්ධ ධාතු ලිඛිත සාක්ෂිය සමඟ සනාථ වූ ඉන්දියාවේ අල්ප සංඛ්යාත ස්ථාන අතර දෙව්නිමෝරි වැදගත් වේ
- බෞද්ධ ධාතු පුජාව බටහිර ඉන්දියාවට ද පැවති බව තහවුරු කරයි
- එදා පැවති Western Kshatrapa (ශක රාජධානිය) යටතේ බෞද්ධ ආරක්ෂාව හා අනුග්රහය තිබූ බව පෙන්වයි
දැනට ධාතු තැන්පත් කර ඇති ස්ථානය
- මුල් ධාතු කරඩුව සහ ධාතු කොටස්
වඩෝදරා (Baroda / Vadodara) කෞතුකාගාරයේ ආරක්ෂිතව තැන්පත් කර ඇත - දෙව්නිමෝරි පුරාවිද්යා ස්ථානය
ඉන්දියානු පුරාවිද්යා දෙපාර්තමේන්තුව (ASI) විසින් ආරක්ෂා කරනු ලබයි
සංක්ෂිප්ත වශයෙන්
දෙව්නිමෝරි යනු
බුද්ධ ධාතු ලිඛිත සාක්ෂි පුරාවිද්යා තහවුරුමෙම තුනම එකම ස්ථානයකින් හමුවන ඉතාමත් දුර්ලභ හා වටිනා බෞද්ධ උරුමයකි.
