ධනවාදයේ ලොකුම බොරුව | අතිරික්ත වටිනාකම් න්යාය - Karl Marx Surplus Value Theory වීඩියෝවේ සාරාංශය පහත දැක්වේ:
ධනවාදය සහ ඇඩම් ස්මිත්ගේ සංකල්පය
- වැඩකරන ජනතාව සහ ධනය: මිනිසුන් දිනකට පැය 8-12 අතර කාලයක් දැඩි ලෙස වෙහෙස මහන්සි වී වැඩ කළද ධනපතීන් තව තවත් පොහොසත් වන අතර සාමාන්ය ජනයා දුප්පත්භාවයට ඇද වැටේ [00:08].
- ඇඩම් ස්මිත්ගේ නිදහස් වෙළඳපොළ: 18 වන සියවසේදී ඇඩම් ස්මිත් 'ජාතීන්ගේ ධනය' කෘතිය මගින් රජයේ මැදිහත්වීමකින් තොර "නොපෙනෙන හස්තය" (Invisible Hand) හරහා නිදහස් වෙළඳපොළ මගින් සැමට සාධාරණයක් ඉටුවන බව ප්රකාශ කළේය [02:13].
- ප්රාග්ධනය (Das Kapital) කෘතිය: 19 වන සියවසේදී කාල් මාක්ස් මෙම මතවාදයන් ප්රශ්න කරමින් භාණ්ඩයක සැබෑ වටිනාකම තීරණය වන්නේ එයට යොදවන ශ්රම කාලය මත බව පෙන්වා දුන්නේය [05:29].
- නිෂ්පාදන පිරිවැයේ කොටස් තුන:
- ස්ථාවර ප්රාග්ධනය (Constant Capital): යන්ත්ර සූත්ර, ගොඩනැගිලි සහ අමුද්රව්ය සඳහා වන පිරිවැය [06:26].
- විචල්ය ප්රාග්ධනය (Variable Capital): කම්කරුවාට ගෙවන දෛනික වැටුප [06:53].
- අතිරික්ත වටිනාකම (Surplus Value): කම්කරුවාගේ ශ්රමයෙන් උත්පාදනය වන නමුත් ධනපතියා තමන්ගේ ලාභය ලෙස ලබාගන්නා අතිරේක වටිනාකම [07:05].
- ව්යාපාරික අවදානම: ධනපතීන් අවදානම ගන්නා බවට කරන තර්කයට මාක්ස් පවසන්නේ එම අවදානම නිර්මාණය කරන්නේම තරගකාරී ධනවාදී ක්රමය බවයි [11:39].
- කළමනාකරණ බුද්ධිය: එය කළමනාකරුවෙකුගේ කාර්යයක් වන අතර ඒ සඳහා වැටුපක් දීම මිස මුළු අතිරික්ත වටිනාකම අත්පත් කරගැනීම සාධාරණ නැත [13:23].
- ස්ථාවර වැටුප: කම්කරුවාට ස්ථාවර වැටුපක් දුන්නද, ඔහුගේ සැබෑ ශ්රමයේ වටිනාකමට සරිලන ගෙවීමක් සිදු නොවේ [14:32].
- ධනය රැස්කිරීමේ අතීතය: ධනපතීන්ගේ ආරම්භක ධනය ලැබුණේ මහන්සියෙන් නොව, ඉඩම් උදුරා ගැනීම්, යටත්විජිත කොල්ලකෑම් සහ වහල් වෙළඳාමෙනි [16:18].
- ධනවාදයේ බිඳවැටීම: ධනය ටික දෙනෙකු අතර සංකේන්ද්රණය වීම, යන්ත්ර සූත්ර නිසා රැකියා අහිමි වීම සහ ජනතාවගේ මිලදී ගැනීමේ හැකියාව අඩුවීම නිසා ආර්ථික අර්බුද හටගනී [18:00].
- සමාජවාදී පරිවර්තනය: අවසානයේ සංවිධානය වන කම්කරු පන්තිය විප්ලවයක් මගින් සූරාකෑම නැවැත්වීමට සමාජවාදී පාලන ක්රමයක් නිර්මාණය කරනු ඇත [19:58].