ලොව පුරා අන්තර්ජාල යටිතල පහසුකම් සපයන ප්රධානතම සමාගමක් වන Cloudflare (ක්ලවුඩ්ෆ්ලෙයාර්) හි ඇති වූ දැවැන්ත තාක්ෂණික දෝෂයක් හේතුවෙන් OpenAI, Twitter (X), සහ Spotify වැනි ලොව ප්රමුඛ පෙළේ අන්තර්ජාල වේදිකා රැසක් බිඳ වැටීමට ලක්විය.
නොවැම්බර් 18 වන දින පස්වරු 5:30 ට (ශ්රී ලංකා සම්මත වේලාවෙන්) පමණ ආරම්භ වූ මෙම සිදුවීම නිසා Cloudflare හි CDN සේවාවන්, DDoS ආරක්ෂණ සහ DNS සේවාවන් මත යැපෙන වෙබ් අඩවි සහ සේවාවන් රැසකට දැඩි බලපෑමක් එල්ල විය. Cloudflare සමාගම මෙම බිඳ වැටීම තහවුරු කර ඇති අතර, සේවාවන් යථා තත්ත්වයට පත් කිරීමට මේ වන විට කටයුතු කරමින් සිටී.
මෙම හදිසි බිඳ වැටීමත් සමඟ OpenAI, Twitter (X), Spotify, Canva සහ Claude වැනි විශාල පරිශීලක පදනමක් සහිත වේදිකා අඩපණ වූ අතර, අන්තර්ජාල බිඳ වැටීම් නිරීක්ෂණය කරන Downdetector වෙබ් අඩවියට පවා මෙම තාක්ෂණික දෝෂය බලපෑ බව වාර්තා වේ.
Cloudflare යනු කුමක්ද? Cloudflare යනු ලොව පුරා මිලියන ගණනක් වූ වෙබ් අඩවි සහ ඔන්ලයින් යෙදුම් (Apps) සඳහා අත්යවශ්ය යටිතල පහසුකම් සහ ආරක්ෂාව සපයන දැවැන්ත සමාගමකි.
සරලව පැහැදිලි කරන්නේ නම්, එය ඔබ (පරිශීලකයා) සහ වෙබ් අඩවියේ සේවාදායකය (Host Server) අතරමැදියෙකු ලෙස ක්රියා කරයි. එබැවින් Cloudflare හි යම් තාක්ෂණික දෝෂයක් ඇති වූ විට, එහි සේවාවන් ලබා ගන්නා අනෙකුත් සියලුම වෙබ් අඩවි වෙත පිවිසීමේ හැකියාවද ඇහිරී යයි.
Cloudflare මගින් සපයන සේවාවන් මොනවාද? Cloudflare සමාගම ලොව විශාලතම අන්තර්ගත බෙදා හැරීමේ ජාලයක් (Content Delivery Network - CDN) ක්රියාත්මක කරයි. නූතන වෙබ් අඩවි බොහොමයක් පහත සඳහන් අත්යවශ්ය කාර්යයන් සඳහා Cloudflare භාවිතා කරයි:
- Content Delivery Network (CDN): වෙබ් අඩවිවල දත්ත ලොව පුරා පිහිටි සර්වර් ජාලයක ගබඩා කර තබා ගනී (Cache). ඔබ වෙබ් අඩවියකට පිවිසෙන විට, ඔබට ආසන්නතම Cloudflare සර්වරයෙන් දත්ත ලබා දෙන බැවින් වෙබ් අඩවිය ඉතා වේගයෙන් ක්රියාත්මක වේ.
- DDoS ආරක්ෂාව: මෙය ආරක්ෂිත පලිහක් ලෙස ක්රියා කරයි. හැකර්වරුන් විසින් අතිවිශාල ව්යාජ තදබදයක් යොමු කර වෙබ් අඩවි බිඳ දැමීමට කරන උත්සාහයන් (DDoS attacks) මෙ මගින් වළක්වයි.
- ආරක්ෂාව සහ ෆයර්වෝල් (Security & Firewalls): අහිතකර හෝ වෛරස් සහිත ඉල්ලීම් වෙබ් අඩවියේ ප්රධාන සර්වරය වෙත ළඟා වීමට පෙර ඒවා හඳුනාගෙන අවහිර කරයි.
- DNS සේවාවන්: මෙය අන්තර්ජාලයේ "දුරකථන නාමාවලිය" (Phone book) වැනිය. අන්තර්ජාල ගමනාගමනය (Traffic) නිවැරදි IP ලිපිනයන් වෙත යොමු කිරීම මෙය මගින් සිදු කරයි.
Cloudflare සමාගමේ ප්රතිචාරය Cloudflare ආයතනය පවසා ඇත්තේ තමන් මෙම දෝෂය පිළිබඳව වහාම පරීක්ෂණයක් ආරම්භ කළ බවයි. නවතම යාවත්කාලීන කිරීම්වලට අනුව, ඔවුන් පාරිභෝගික යෙදුම් සේවාවන් (Application services) යථා තත්ත්වයට පත් කිරීමට කටයුතු කරමින් සිටී.
බිඳ වැටීමෙන් පීඩාවට පත් වූ පරිශීලකයන්ට "Please try again in a few minutes" (මිනිත්තු කිහිපයකින් නැවත උත්සාහ කරන්න) යන පණිවිඩය දිස් වූ අතර එය Cloudflare ජාලයේ අභ්යන්තර සර්වර් දෝෂයක් බව තහවුරු කෙරිණි.
