ඔබේ සමාගම වසා දැමීම සහ රැකියාවෙන් ඉවත් වීම පිළිබඳව කනගාටුයි, නමුත් ඔබේ ප්රශ්නයට සෘජු පිළිතුරක් දීමට මට පුළුවන්:
ඔව්, ඔබට 2026/2027 තක්සේරු වර්ෂය සඳහා වැඩිපුර ගෙවා ඇති ආදායම් බද්ද ආපසු ලබා ගැනීමට (Tax Refund) නීත්යානුකූලව පූර්ණ අයිතියක් සහ හැකියාවක් තිබෙනවා.
ශ්රී ලංකාවේ දේශීය ආදායම් බදු ක්රමවේදයට අනුව මේ සඳහා බලපාන හේතු සහ ඔබ ක්රියා කළ යුතු ආකාරය පහත පරිදි පැහැදිලි කළ හැකියි.
1. ඔබ බදු මුදල් ආපසු ලබා ගැනීමට සුදුසුකම් ලබන්නේ ඇයි?
ලංකාවේ පුද්ගල ආදායම් බදු ගණනය කරන්නේ මුළු තක්සේරු වර්ෂයකටම (Annual/Assessment Year) අදාළවයි. (2026/2027 තක්සේරු වර්ෂය කියන්නේ
2026 අප්රේල් 01 දින සිට 2027 මාර්තු 31 දක්වා කාලයයි).
- වාර්ෂික බදු නිදහස් සීමාව: වර්ෂයකට රුපියල් මිලියන 1.2ක් (රු. 1,200,000) දක්වා උපයන ආදායම බදු වලින් නිදහස් වේ.
- ගැටලුව: සාමාන්යයෙන් ආයතනයකින් මාසිකව APIT (Advance Personal Income Tax) කැපීමේදී සිදු කරන්නේ, ඔබේ මාසික වැටුප ඉදිරි මාස 12 පුරාම අඛණ්ඩව ලැබෙනු ඇතැයි උපකල්පනය කර බදු සීමාවන් ගැලපීමයි.
- ඔබේ තත්ත්වය: ඔබ 2026 වසරේ අප්රේල්, මැයි, ජූනි සහ ජූලි යන මාස 4ක් පමණක් වැටුප් ලබන අතර, ඉන්පසු වර්ෂයේ ඉතිරි මාස 8 තුළ ආදායමක් නොලැබේ.
මේ නිසා, මුළු වර්ෂය සඳහාම ඔබේ සැබෑ ආදායම ගණනය කළ විට, ඔබෙන් මාසිකව අය කරගත් බදු ප්රමාණය සැබවින්ම ගෙවිය යුතු බදු ප්රමාණයට වඩා බෙහෙවින් වැඩි අගයක් ගනී (සමහරවිට ඔබේ මුළු මාස 4ක ආදායම රු. මිලියන 1.2ට වඩා අඩු නම්, ඔබ කිසිදු බද්දක් ගෙවීමට බැඳී නැත). ඒ අනුව, වැඩිපුර කැපී ඇති මුදල
Refund එකක් ලෙස ඉල්ලා සිටිය හැක.
2. බදු මුදල් ආපසු ලබා ගැනීමට ඔබ කළ යුතු දේ (Step-by-Step)
මෙම මුදල ආපසු ලබා ගැනීමට නම් ඔබ 2026/2027 තක්සේරු වර්ෂය අවසන් වන තෙක් සිටිය යුතු වේ.
- පියවර 01: සේවා නියුක්තිකයින්ගේ බදු සහතිකය (APIT Certificate / T-10 Form) ලබා ගැනීම
ඔබේ ආයතනය ජූලි මාසයේදී වසා දැමීමට පෙර, එම මාස 4 තුළ ඔවුන් ඔබේ වැටුපෙන් බදු මුදල් කපාගෙන දේශීය ආදායම් දෙපාර්තමේන්තුවට (IRD) බැර කළ බවට සහතික කළ T-10 සහතිකය (දේශීය ආදායම් ආකෘති පත්රය) මානව සම්පත් අංශයෙන් හෝ ගණකාධිකාරීවරයාගෙන් අනිවාර්යයෙන්ම ඉල්ලා ලබා ගන්න.
- පියවර 02: බදු වාර්තා (Tax Return) ඉදිරිපත් කිරීම
2026/2027 තක්සේරු වර්ෂය 2027 මාර්තු 31න් අවසන් වූ පසු, 2027 නොවැම්බර් 30 දිනට පෙර ඔබ ඔබේ වාර්ෂික බදු වාර්තාව (Tax Return) දේශීය ආදායම් දෙපාර්තමේන්තුවට ඉදිරිපත් කළ යුතුය. (මෙය IRD e-Services ද්වාරය හරහා අන්තර්ජාලයෙන් පහසුවෙන් කළ හැක).
- පියවර 03: මුදල් ආපසු ලබා ගැනීමේ ඉල්ලීම (Refund Claim)
බදු වාර්තාව පුරවන විට, එහි "Refund Claim" (මුදල් ආපසු අයැද සිටීමේ) කොටස සම්පූර්ණ කරන්න. එහිදී ඔබේ බැංකු ගිණුම් විස්තර නිවැරදිව ඇතුළත් කළ යුතුය. ආයතනයෙන් දුන් T-10 සහතිකය සහ රැකියාව අහිමි වූ බවට/ආයතනය වැසූ බවට ලැබුණු ලිපි ලේඛන සාක්ෂි ලෙස ළඟ තබා ගන්න.
විශේෂ අවධානයට:
- අර්ථසාධක/පාරිතෝෂික දීමනා (EPF/ETF/Gratuity): සමාගම වැසීමේදී ඔබට කිසියම් පාරිතෝෂික හෝ වන්දි මුදලක් (Compensation/Terminal Benefits) ලැබෙන්නේ නම්, ඒ මතද බදු ගණනය කිරීම් වෙනම සිදුවිය හැක. එම මුදල්ද ඔබේ වාර්ෂික ආදායමට එකතු වන බැවින් බදු සහතිකය ලබා ගන්නා විට ඒ සියල්ල ඇතුළත් දැයි බලන්න.
- කාලය: දේශීය ආදායම් දෙපාර්තමේන්තුවෙන් Refund එකක් ප්රසෙස් කර ඔබේ ගිණුමට මුදල් එවීමට යම් කාලයක් (සමහරවිට මාස කිහිපයක්) ගත විය හැකි බැවින්, 2027 අප්රේල් මාසය උදා වූ වහාම බදු වාර්තා ඉදිරිපත් කිරීමට කටයුතු කිරීම නුවණට හුරුය.
මීට ගාමිණී
