බන්, සම්මා දිට්ටිය තියෙන තැන අනිත් මාර්ගාංග හතත් තියෙනවා, imho
යෝනිසෝ මනසිකාරය, නුවණ, ප්රඥාව කියලා පෙන්නන්නේ එතන්ට, imho
මඤ්ඤණාවකට N8FP කියන්න පුලුවන්ද?
------ Post added on Jul 14, 2026 at 1:46 PM
Oya uba kiyanne lokottara samma dittya blair,samma dittiyen passe mewa kerena kriyawak wenawa.
Uben ahala balanna mewa unada kiyala bana ahana gaman
1. කායානුපස්සනාව (කය පිළිබඳව සිහිය පිහිටුවීම)
කය ඇසුරු කරගෙන සිදුවන භෞතික ක්රියාවලීන් දෙස සිහියෙන් බැලීම මෙහිදී සිදු කෙරේ.
ආනාපානසතිය: සුවපහසු ලෙස වාඩි වී, නාසය අසලින් හුස්ම ඇතුළු වන සහ පිටවන ආකාරය දෙස සන්සුන්ව බලා සිටින්න. හුස්ම දිග නම් "හුස්ම දිගයි" කියාත්, කොට නම් "හුස්ම කොටයි" කියාත් පසිඳලීම පමණක් කරන්න (එය වෙනස් කිරීමට උත්සාහ නොකරන්න).
ඉරියාපථ/සම්පජන්නය: වාඩි වී සිටින විට "වාඩි වී සිටිනවා", ඇවිදින විට "ඇවිදිනවා", අතක් දිග හරින විට "අත දිග හරිනවා" ලෙස ඒ ඒ මොහොතේ සිදුවන ශාරීරික ක්රියාව ගැන අවදිකම තබා ගැනීම.
නිරීක්ෂණය: මෙහිදී කය යනු රූප සමූහයක් (ධාතු එකතුවක්) මිස "මම" නොවන බව වැටහෙන්නට ගනී.
2. වේදනානුපස්සනාව (විඳීම් පිළිබඳව සිහිය පිහිටුවීම)
ඕනෑම අරමුණක් නිසා සිතේ ඇතිවන විඳීම (Feeling) දෙස බලන්න.
ක්රමය: මනසට හෝ ගතට සැපදායී දෙයක් දැනෙන විට "සැප වේදනාවක්", අප්රසන්න දෙයක් දැනෙන විට "දුක් වේදනාවක්", සාමාන්ය දෙයක් දැනෙන විට "අදුක්ඛමසුඛ (උපේක්ෂා) වේදනාවක්" ලෙස එය හඳුනා ගන්න.
ප්රායෝගිකව: ඇඟ රිදෙන විට "මට රිදෙනවා" කියා කේන්ති නොගෙන, "එතැන දුක් වේදනාවක් හටගෙන තිබෙනවා" කියා බාහිරව නිරීක්ෂණය කරන්න.
නිරීක්ෂණය: වේදනාවන් ඇති වී, ස්වල්ප වේලාවකින් නැති වී යන අනිත්ය ස්වභාවය මෙයින් වැටහේ.
3. චිත්තානුපස්සනාව (සිතේ ස්වභාවය පිළිබඳව සිහිය පිහිටුවීම)
ඒ ඒ මොහොතේ සිත පවතින තත්ත්වය (State of mind) නිරීක්ෂණය කිරීමයි.
ක්රමය: සිතේ තරහක් ඇති වූ විට "කේන්ති ගිය සිතක්", ආශාවක් ඇති වූ විට "රාග සහිත සිතක්", සිත විසිරී ඇති විට "විසිරුණු සිතක්" ලෙස සිතේ හැසිරීම දෙස මධ්යස්ථව බලා සිටින්න.
ප්රායෝගිකව: තරහ ආ විට "මම තරහ ගත්තා" කියා එය පාලනය කරන්නට හෝ එයට සාධාරණ හේතු සෙවීමට නොගොස්, "සිතේ තරහක් හටගෙන තිබෙනවා" කියා සිත දෙසම බලන්න. එවිට තරහ ක්රමයෙන් දිය වී යයි.
නිරීක්ෂණය: සිත යනු නිරන්තරයෙන් අරමුණෙන් අරමුණට වෙනස් වන, පාලනය කළ නොහැකි ධාරාවක් බව වැටහේ.
4. ධම්මානුපස්සනාව (ධර්මතාවන් පිළිබඳව සිහිය පිහිටුවීම)
ඉහත ක්රියාවලීන් සිදුවන විට සිත ඇතුළේ ක්රියාත්මක වන ධර්ම නියමයන්/මානසික රටාවන් හඳුනා ගැනීමයි.
ක්රමය: භාවනා කරන විට සිත ථීනමිද්ධයෙන් (මැලි බවෙන්) හෝ උද්දච්ච-කුක්කුච්චයෙන් (විසිරීමෙන් සහ පසුතැවීමෙන්) බර නම්, "දැන් සිතේ නීවරණයක් ක්රියාත්මකයි" කියා හඳුනා ගැනීම.
ආයතන දෙස බැලීම: ඇසට රූපයක් ගැටෙන විට සහ සිත ඊට ඇලෙන/ගැටෙන විට, "ඇසත් රූපයත් නිසා මෙතැන බැඳීමක් (සංයෝජනයක්) හටගත්තා" කියා නාම-රූප ක්රියාවලිය තේරුම් ගැනීම.