කෙනෙකුගේ ඊළඟ භවය හොඳ තැනකට ගෙන යාමට බලපාන චුති සිත අප පවත්වා ගත යුතු ආකාරය..
පින් කලොත් සුගතියට යනවා කියා වත් පව් කළොත් දුගතියට යනවා කියා වත් බුදුරජාණන් වහන්සේ දේශනා කර නැත.මැරෙන මොහොතේදී සකස් වන්නේ කුමකට අදාල උපාදානයක් ද බැඳී යාමක් ද එම බැඳී යාම චුති සිත ලෙස හඳුන්වයි.
ඊට අදාලව ඊළඟ භවය ජාතිය සකස් වෙයි.එමනිසා මිනිසා වන අපට ජීවිතයේ ඇති එකම අභියෝගය බවට මෙම චුති සිත කියන කාරණාව ගත යුතුය.
එහෙත් මිනිසා අභියෝග ලෙස දකින්නේ අධ්යාපනය විවාහය දරුවන් වැනි දේවල් ය.
ඔබේ ජීවිතයේ අධ්යාපනය දුර්වල වුවහොත් පහළ මට්ටමේ රැකියාවක් කර ජීවත් වෙන්නට පුළුවනි.විවාහය,දරුවන් වැනි අභියෝග ද කෙසේ හෝ විසඳෙනු ඇත.නමුත් ඔබ අවසාන චුති සිතේ දී කුසලයේ පිනට අදාළ සිත පිහිටුවා ගැනීමට නොහැකි වුවහොත් නිවැරදි කරන්නට බැරි තරම් වැරැද්දක් කළ කෙනෙක් බවට පත් වෙයි.
මෙම සතර අපායේ ජීවත් වන සෑම සත්වයෙක්ම කියනුයේ පෙර මනුෂ්ය ජීවිතයේදී අවසාන චුති සිත දක්ෂ ආකාරයෙන් කළමනාකරණය කර ගැනීමට අපොහොසත් වූ මනුෂ්යයෙක්මයි.
අසදෘෂ දානයක් දීමට හැකියාව ඇත්තේ බුද්ධශාසනයකම එක් පුද්ගලයකුටය.එම දානය දීලත් චුති සිතේදී කාමයේ වරදවා හැසිරීමක් සිහි වීම නිසා මල්ලිකා බිසව සතියකට පනු කුලයකට වැටී ඇත.එතරම් බලවත් කුසල කර්ම කල සැදැහැවතුන්ට අත්වූ ඉරණම එය නම් අප ගැන බුද්ධියෙන් සිතා බැලිය යුතුය.
යම් කෙනෙක් ශීලයෙන් පරිපූර්ණ නම් එම පුද්ගලයා තුළ පහත ආනිසංස ඇත.
කීර්ති රාවය පැතිරෙයි.
ඕනෑම සභාවක් ඉදිරියට නොබියව යයි.
සිහි මුළා නොවී මිය යයි.
මෙහි සිහි මුළා නොවී මිය යාමට නම් මෛත්රිය තුළ ශක්තිමත් විය යුතුය.පංච ශීලය තුළ ශක්තිමත් විය යුතුය.ඒ සමගම ශ්රද්ධාව හා සම්මා දිට්ඨිය ද පරිපූර්ණ කර ගත යුතුය.මෙම කරුණු ඇස් දෙකට වඩා ශක්තිමත්ව අප ආරක්ෂා කරගත යුතුය.
මෙම ඇස් දෙක දුර්වල වුවහොත් ඔබ අන්ධ වෙලා, දුර්වල වෙලා අවුරුදු තිහක් හතළිහක් දුක් විඳීමට සිදු වේවි.ඔබ අන්ධ වුණා කියා සතර අපායට වැටෙන්නේ නැත.නමුත් ඔබ ශීලයෙන් දුර්වල භාවයට පත් වී දුර්වල සිල්පදයක් මරණාසන්න මොහොතේදී මතකයට පැමිණියහොත් කල්ප ගණනාවක් සතර අපායේ දුක හිමි වනු ඇත.
කිසි විටෙකත් දන් දෙනවාය,පින්කම් කරනවාය,කියා සතුටු නොවන්න.එම සිදු කරන දානයටත් පින්කම් වලටත් අදාලව ශීලය ශක්තිමත් කර ගන්න.තුන්සිත පහදවා ගෙන පින්කම් කරන්න.
ශීලයෙන් පරිපූර්ණ කෙනා තුළ අනිවාර්යෙන්ම මෙත් සිත ඇතිවේ..මෙම කාරණා වලින් යුක්ත පුද්ගලයා සුගතියට අදාළව චුති සිත සාදා ගැනීමට දක්ෂ වෙයි.
ඔබට විදර්ශනා නුවණ අවශ්ය නම් නිරතුරුව පින්කම් කරමින් ආර්ය අෂ්ටාංගික මාර්ගයේ ගමන් කරමින් සංස්කාරයන්ගේ අනිත්ය භාවය දකින්න.
පින්කම් කරන අයට ඇතිවන චුති සිත බෙහෙවින් ප්රභාශ්වර වේ.එහිදී ප්රභාශ්වර ආලෝකයක් ලස්සන දෙවියෙක් දිව්යාංගනාවක් වැනි දේ පෙනෙන්නට පුළුවනි.
මෙහිදී අනිත්යය පුහුණු කර නොතිබුණහොත් එම ප්රාභාශ්වර ආලෝකයට,දේවතාවන්ට බැඳීමක් සිදුවෙයි.එම ආලෝකය හෝ දෙවියන් අනිත්ය යැයි කියා දැකීමට දක්ෂ නොවුවහොත් දිව්ය තලයක උපත ලැබීම සිදු වේ.දිව්ය තලයේ සිටීමට කුසල් ශක්තිය කාලයත් සමග අඩු වූ විට නැවතත් අකුසලයන් ප්රබල වී සතර අපායට හෝ මනුෂ්ය ලෝකයට වැටීමට සිදු වේ.එම නිසා නිරතුරුවම රූපයේ අනිත්යභාවය දකිමින් පුහුණු විය යුතුය.
ඔබ බුදුරජාණන් වහන්සේගේ රූපකාය ඉදිරියට ගොස් දෙතිස් මහා පුරුෂ ලක්ෂණයන් අනිත්ය යැයි කියා දකිනවා නම් එලෙස අනිත්යයි කියා දකින දෙය තුළ ම සතර සතිපට්ඨානය ඇත.
නිරතුරුව මේ සංස්කාරයන්ගේ අනිත්ය බව දැක පුරුදු වුවහොත් මැරෙන මොහොතේදී ඔබ කුමන සශ්රීක දෙවියෙක් දැක්කත් අනිත්යයි කියා දැකීමට දක්ෂ වනු ඇත.එනම් ඔබ උතුම් සෝවාන් ඵලයට පත් වී දෑස් පියා ගනු ඇත.
ඒ අනුව චුති සිත කියන බලවත් අභියෝගය සුගතිය කරා යොමු කිරීමට අවශ්ය නම් ශීලය, මෛත්රිය,ශ්රද්ධාව තුල ඔබ ශක්තිමත් විය යුතු ය.
එම චුති සිත විදර්ශනා නුවණින් අධිගමයන් කරා ගෙන යාමට අවශ්ය නම් සංස්කාරයන් ගේ අනිත්ය බව දකින්න.
ඊට අදාලව ඊළඟ භවය ජාතිය සකස් වෙයි.එමනිසා මිනිසා වන අපට ජීවිතයේ ඇති එකම අභියෝගය බවට මෙම චුති සිත කියන කාරණාව ගත යුතුය.
එහෙත් මිනිසා අභියෝග ලෙස දකින්නේ අධ්යාපනය විවාහය දරුවන් වැනි දේවල් ය.
ඔබේ ජීවිතයේ අධ්යාපනය දුර්වල වුවහොත් පහළ මට්ටමේ රැකියාවක් කර ජීවත් වෙන්නට පුළුවනි.විවාහය,දරුවන් වැනි අභියෝග ද කෙසේ හෝ විසඳෙනු ඇත.නමුත් ඔබ අවසාන චුති සිතේ දී කුසලයේ පිනට අදාළ සිත පිහිටුවා ගැනීමට නොහැකි වුවහොත් නිවැරදි කරන්නට බැරි තරම් වැරැද්දක් කළ කෙනෙක් බවට පත් වෙයි.
මෙම සතර අපායේ ජීවත් වන සෑම සත්වයෙක්ම කියනුයේ පෙර මනුෂ්ය ජීවිතයේදී අවසාන චුති සිත දක්ෂ ආකාරයෙන් කළමනාකරණය කර ගැනීමට අපොහොසත් වූ මනුෂ්යයෙක්මයි.
අසදෘෂ දානයක් දීමට හැකියාව ඇත්තේ බුද්ධශාසනයකම එක් පුද්ගලයකුටය.එම දානය දීලත් චුති සිතේදී කාමයේ වරදවා හැසිරීමක් සිහි වීම නිසා මල්ලිකා බිසව සතියකට පනු කුලයකට වැටී ඇත.එතරම් බලවත් කුසල කර්ම කල සැදැහැවතුන්ට අත්වූ ඉරණම එය නම් අප ගැන බුද්ධියෙන් සිතා බැලිය යුතුය.
මෙහි සිහි මුළා නොවී මිය යාමට නම් මෛත්රිය තුළ ශක්තිමත් විය යුතුය.පංච ශීලය තුළ ශක්තිමත් විය යුතුය.ඒ සමගම ශ්රද්ධාව හා සම්මා දිට්ඨිය ද පරිපූර්ණ කර ගත යුතුය.මෙම කරුණු ඇස් දෙකට වඩා ශක්තිමත්ව අප ආරක්ෂා කරගත යුතුය.
මෙම ඇස් දෙක දුර්වල වුවහොත් ඔබ අන්ධ වෙලා, දුර්වල වෙලා අවුරුදු තිහක් හතළිහක් දුක් විඳීමට සිදු වේවි.ඔබ අන්ධ වුණා කියා සතර අපායට වැටෙන්නේ නැත.නමුත් ඔබ ශීලයෙන් දුර්වල භාවයට පත් වී දුර්වල සිල්පදයක් මරණාසන්න මොහොතේදී මතකයට පැමිණියහොත් කල්ප ගණනාවක් සතර අපායේ දුක හිමි වනු ඇත.
කිසි විටෙකත් දන් දෙනවාය,පින්කම් කරනවාය,කියා සතුටු නොවන්න.එම සිදු කරන දානයටත් පින්කම් වලටත් අදාලව ශීලය ශක්තිමත් කර ගන්න.තුන්සිත පහදවා ගෙන පින්කම් කරන්න.
ශීලයෙන් පරිපූර්ණ කෙනා තුළ අනිවාර්යෙන්ම මෙත් සිත ඇතිවේ..මෙම කාරණා වලින් යුක්ත පුද්ගලයා සුගතියට අදාළව චුති සිත සාදා ගැනීමට දක්ෂ වෙයි.
පින්කම් කරන අයට ඇතිවන චුති සිත බෙහෙවින් ප්රභාශ්වර වේ.එහිදී ප්රභාශ්වර ආලෝකයක් ලස්සන දෙවියෙක් දිව්යාංගනාවක් වැනි දේ පෙනෙන්නට පුළුවනි.
මෙහිදී අනිත්යය පුහුණු කර නොතිබුණහොත් එම ප්රාභාශ්වර ආලෝකයට,දේවතාවන්ට බැඳීමක් සිදුවෙයි.එම ආලෝකය හෝ දෙවියන් අනිත්ය යැයි කියා දැකීමට දක්ෂ නොවුවහොත් දිව්ය තලයක උපත ලැබීම සිදු වේ.දිව්ය තලයේ සිටීමට කුසල් ශක්තිය කාලයත් සමග අඩු වූ විට නැවතත් අකුසලයන් ප්රබල වී සතර අපායට හෝ මනුෂ්ය ලෝකයට වැටීමට සිදු වේ.එම නිසා නිරතුරුවම රූපයේ අනිත්යභාවය දකිමින් පුහුණු විය යුතුය.
ඔබ බුදුරජාණන් වහන්සේගේ රූපකාය ඉදිරියට ගොස් දෙතිස් මහා පුරුෂ ලක්ෂණයන් අනිත්ය යැයි කියා දකිනවා නම් එලෙස අනිත්යයි කියා දකින දෙය තුළ ම සතර සතිපට්ඨානය ඇත.
නිරතුරුව මේ සංස්කාරයන්ගේ අනිත්ය බව දැක පුරුදු වුවහොත් මැරෙන මොහොතේදී ඔබ කුමන සශ්රීක දෙවියෙක් දැක්කත් අනිත්යයි කියා දැකීමට දක්ෂ වනු ඇත.එනම් ඔබ උතුම් සෝවාන් ඵලයට පත් වී දෑස් පියා ගනු ඇත.
එම චුති සිත විදර්ශනා නුවණින් අධිගමයන් කරා ගෙන යාමට අවශ්ය නම් සංස්කාරයන් ගේ අනිත්ය බව දකින්න.
