මේ බලපන්කො. පුරාවිද්යා කරන රාජ් සෝමදේව මහතා. අනේ මන්දා ඌ කලින් නිධන් ටික අරන් දැනුයි මේක හොයා ගත්තෙ වගේ ලයින් එකක් මගේ ඔළුවට ආව.
A / L maths, science කරපු කොල්ලෝ කෙල්ලෝ කැලේට ගිහින් මාස ගණන් වලවල්වල බැහැල පින්සල්වලින් පස් අයින් කරන්න කැමති වේවිද ?පුරාවිද්යාව වගේ විශයන් ඉගෙන ගන්න යන්නෙ ආට් කරපු අමු මැට්ටො. ඒ නිසා තමයි ලංකාවෙ පුරාවිද්යාව බල්ලට වැටිල තියෙන්නෙ
පුද්ගලිකව එකිනෙකා සොයාගත් තැන් බොහොමයක් මේ රටේ තියෙනවා. ඒ නිසානේ නිධන් හොරු විනාශ කරලා තියෙන්නේ.
මෙතනදී රාජ් සෝමදේව මහතා කරන්නේ කවුරු හෝ දීපු ඔත්තුවක් මත ගොස් ඒ ස්ථානය හා සොයා ගත් දේවල්වලට නිත්යානුකුල අගයක් හා කාල පරාසයක් ලබාදීමයි.
ඒ දේ අපි කරාට කිසිම කෙනෙක් පිළිගන්නේ නෑ. ලෝකයේ පුරාවිද්යා විද්යාර්ථින් පිළිගන්නේ නිසි ක්රමවේදයකට යටත්ව කරන සමීක්ෂණයක් පමණයි.
රාජ් සෝමදේව මහතා හොයාගෙන තියෙන සැබෑ තොරතුරු සමාජගත වුනොත් මේ රටේ ඉතිහාසය සම්පුර්ණයෙන් කණපිට ගහනවා. ඒ නිසා ඔහු දන්නා හා සොයා ගත් දේ එලියට දාන්නේ ක්රමිකවයි. ඉවසීමෙන් බලා සිටින්න.
A / L maths, science කරපු කොල්ලෝ කෙල්ලෝ කැලේට ගිහින් මාස ගණන් වලවල්වල බැහැල පින්සල්වලින් පස් අයින් කරන්න කැමති වේවිද ?
කළා අංශයෙන් සරසවි ගොස් හෝ ඔවුන් ඒ දේ කරන්නේ රටේ ඉතිහාසය ගොඩ ගන්න අදාළ නිසි ක්රමවේදවලට යටත්වයි. ඒ නිසා අවඥාවෙන් කතා නොකරන්න.
පුරාවිද්යාවට තියෙන ප්රධාන ගැටලුව රජයෙන් අවශ්ය තරම් මුදල් ප්රතිපාදන වෙන් නොකිරීමයි.
පුරාවිද්යාවට අදාල දේවල් පරීක්ශන කන්ඩායමක්ම හොයාගන්න ඕන කියලා බයිලාවක් තියෙන්නෙ කොහෙද බං
ගොඩක් පුරාවිද්යාත්මක සොයාගැනීම් ලෝකෙ පුරාම construction site වලදි වෙනවා, ඒවා පිලිගන්නවා කිසි අවුලක් නැතුව (ඔය ඩයිනසෝර් පොසිල එහෙම ගොඩක් තියෙන්නෙ ඒ වගේ හම්බුන ඒව ), ලංකාවෙ පවා ඔය අනුරාධපුර පොලොන්නරු පැති වල ගෙවල් වල ෆවුන්ඩේශන් එහෙම කපද්දි හොයාගනපුවා පුරාවිද්යත්මක දේවල් කියලා පිලිගන්නවා
අර තව ලෝක ප්රසිද්ද Lascaux ගුහාවෙ චිත්ර හොයාගත්තෙ අවුරුදු 18කද කොහෙද කොල්ලෙක් උගේ බල්ලා හොයන්න ගිහින්, බලපන් ඒකෙ හොයාගනිපු ක්රෙඩිට් එක උගෙ බල්ලටත් ගිහින් තියනවා. ඒ බල්ලගෙ නමත් රොබට් ද මොකද්ද කියලා ප්රසිද්ධ වෙලා තියෙන්නෙ.
ඔබට මා ලියු දේ පැහැදිලි වී නැති හැඩයි.
සොයාගත්තේ කවුද නොව, එය සොයාගත් ක්රමවේදය වැදගත් වෙනවා. අහම්බෙන් සොයාගත් දෙයක් වුවත් නිසි ක්රමවේදයකට යටත්ව පස් සාම්පල ලබා ගැනීම, නැවත සංරක්ෂණය කිරීම, කාබන් පරීක්ෂණ සඳහා නියැදි ලබා ගැනීම, අදාළ ස්ථානය සුරක්ෂිත කිරීම, සටහන් කරගැනීම වගේ බොහෝ දේ කරන්න ඕන. ඒ නිසයි එවැනි දෙයක්, තැනක් සොයා ගතහොත් පුරාවිද්යා අමාත්යාංශය දැනුවත් කරන්න කියන්නේ.
ඔපමණ සරල දෙයක් නම්, කැණීම් කිරීමට ඇයි පුරාවිද්යා අමාත්යාංශයෙන් අවසර පත් ලබා ගත යුතු ?
කොහොමත් ලංකාවේ මුල් අවධියේ පුරාවිද්යා තොරතුරු රැස්වුනේ විදෙස් රටවලින් පැමිණි සිවිල් නිලධාරීන් මාර්ගයෙන්. ඒ සමගම රටට වටිනා අමිල වස්තුන් මෙරටින් පැන්නූ බවත් සිහි කටයුතුයි.
lascaux ගුහාවේ චිත්ර සොයාගත්තේ පොඩි කොල්ලෙක් උනත්, මේ රටේ ඒ වගේ වටිනා දෙයක් සොයාගත් පුරවිදුවට අයත් නොවන එක් අයෙකුගේ හෝ ප්රසිද්ධ වූ නමක් සිහිපත් කරන්න පුලුවන්ද ?
kalin minisu inna ati tama. dan itin tiyena kala tika eli karanna kiyanne hamba janayak ekatu welada?මමනම් කියන්නේ ඔය කුමන යාල වගේ වනාන්තර එලි කරලා මිනිස්සු පදින්චි කරන්න ඔනේ. මොකද ඔවා අයිති මිනිස්සුන්ට.ඒක ඔය වගේ නටබුන් වලින් ඔප්පු වෙනවා.ඔය කෑලෑවල් වල තියන ගස් වලටත් කලිනුයි මිනිස්සු ඔහෙ හිටියේ.. ඔවා පස්සේ වැවිච්ච කැලෑ
