පර්යේශකයන් (විද්යාඥයින්) යනු
ඉතා සන්කීර්න සහ අපහසු නව සොයාගැනීම් සිදු කරනු ලබන. ලෝයකට ඉතා ප්රයෝජනවත් සහ වැදගත් පිරිසකි.
මෙම පුද්ගලයන් "විද්යාඥයින් (Scientists)" ලෙසද හදුන්වනු ලබයි.
ඔවුන්ගේ සේවය පර්යේශනාගාර වලට පමනක් සීමා නොවේ. අද්යාපන ආයතන වල (විශ්වවිද්යාල වැනි) දේශකයන් සහ අනෙකුත් කර්මාන්ත වලද ඉතා ප්රයෝජනවත් සේවා සපයනු ලබයි.
බොහෝ විට තමන්ගේ ක්ශේත්රයන් වල ඉහලම තනතුරු දරන්නේ මෙම පර්යේශකයන් වේ.
ඉතා ඉහල වැටුප් ලබයි. සමාජ පිලිගැනීම අති ඉහලය.
එතකොට ඒ පර්යේශකයන්ගේ උගත්කම සහ දැනුම, ඔය සාමාන්ය ඩිග්රි (BSc) සහ මාස්ටර්ස් ඩිග්රි (MSc) වගේ කරන අයට වඩා වැඩියි ද?
ඔව්. හොද පර්යේශකයන් සාමන්යයෙන් අචාර්ය උපාදි (PhD) (Doctor of Philosophy) තියෙන අය හෝ දැනට PhD කරමින් පවතින අය.
PhD නොහොත් අචාර්ය උපාදි තියෙන අය ඉන්නෙ අද්යාපනයේ ඉහලම මට්ටමේ. එයාල සාමාන්ය ඩිග්රි (BSc වැනි) හෝ පස්චාත් උපාදි (MSc වැනි) අයට වඩා උගත්.
PhD එකක් ගන්නව කියන්නෙ එයාල ඉගෙන ගන්න ක්ශේත්රයේ ඉහලම දැනුම එයාලට තියෙනව කියන එක.
PhD එහෙම නැති පර්යේශකයොත් ඉන්නවද? එහෙම නැති අයටත් පර්යේශකයො වෙන්න බැරිද?
පුලුවන්, ඒත් තමන්ගෙ ක්ශේත්රයේ ගොඩක් දැනුම නැතුව පර්යේශන කරන්න ගියාම වැරදෙන්න වගේම වැරදි නිගමන වලට එලබෙන්නත් පුලුවන්. ඒක නිසා තමන්ගෙ ක්ශේත්රය ගැන දැනුමක් ඇතුව PhD වගේ ඒව අරගෙන කරන එක තමයි හොද.
ඒත් තමන්ට දැනුම නැතත් පොඩි පොඩි පර්යේශන කරල පුරුද්ද හදාගන්න එක වටිනව.
ප්රදාන ප්රර්යේශකයන් (විද්යාඥයින්) වර්ග පහතින් දැක්වේ.
ඉන්ජිනේරු පර්යේශකයන්
වයිද්ය පර්යේශකයන්
භෞතික විද්යා පර්යේශකයන්
රසායන විද්යා පර්යේශකයන්
ජීව විද්යා පර්යේශකයන්
පරිඝනක විද්යා පර්යේශකයන්
කෘශිකර්ම විද්යා පර්යේශකයන්
ඉන්ජිනේරු පර්යේශකයන් (Engineering Researchers) (විද්යාඥයින්):
බොහෝ විට පර්යේශන උපාදි (PhD) තිබෙන අය හෝ දැනට ඉන්ජිනේරු පර්යේශන උපාදි (PhD) කරමින් පවතින අය වේ.
මෙයාලගෙ PhD එක නිසා එයාලට "ඩොක්ටර්" කියන නාමය ලැබෙනව.
උදා: අයින්ස්ටයින් එයාගෙ PhD එක 1905 ඉවර කරල එයා "ඩොක්ටර් අයින්ස්ටයින් (Dr. Einstein, PhD)" වෙනව. ඒ කියන්නෙ ආචාර්ය අයින්ස්ටයින් (පසු කාලීනව ප්රොෆෙසර් කෙනෙකුත් වෙනව).
(මරවින් සිල්වා සහ රොකට් රෝහිත නම් කොහොම ආචාර්ය උනාද දන්නෙ නෑ හැබැයි
)
ඉන්ජිනේරු පර්යේශකන් (විද්යාඥයින්) උදාහරන ලෙස:
Doctor of Philosophy (PhD) in Civil & Structural Engineering.
Doctor of Philosophy (PhD) in Civil Engineering.
Doctor of Philosophy (PhD) in Mechanical Engineering.
Doctor of Philosophy (PhD) in Mechatronic Engineering.
ඉන්ජිනේරු පර්යේශකයන් (Engineering Researcher) සහ ඉන්ජිනේරුවන් (Engineers) අතර වෙනස මොකක්ද?
ඉන්ජිනේරු පර්යේශකයන් (Engineering Researcher) (විද්යාඥයින්):
බොහෝ විට PhD මට්ටමටම උපාදි ඇත. (උදා: Civil & Structural Engineering Researchers)
මොවුන් විද්යාඥයින් ය.
මොවුන් ඉන්ජිනේරුවන්ට වඩා ඉතා ඉහල දැනුමක් සහිත පිරිසක් වේ.
ඔවුන් ඉන්ජිනේරුවන්ගේ දැනුම සහ ඊට අමතරව තවත් විශාල දැනුම් සම්භාරයක් පිලිබද අද්යාපනය ලබා ඇත.
පෙර දැනුම අඩු විශය කරුනු තිබේ නම් තමන් විසින්ම හැදෑරීමක් කරයි (රිසර්ච් පේපර්ස් කියවීම තුලින් සහ අනෙකුත් ක්රම මගින්).
තමන්ගේ ක්ශේත්රයේ ඉන්ජිනේරු දැනුම පමනක් නොව අනෙකුත් ඉන්ජිනේරු දැනුම් පිලිබද ද සමතුන් ය.
උදා: සිවිල් ඉන්ජිනේරු පර්යේශකයෙක් ට සිවිල් ඉන්ජිනේරු දැනුමට අමතරව රසායන විද්යාව, භෞතිකවිද්යාව, අමුද්රව්ය ඉන්ජිනේරු ශිල්පය ගැනත් පර්යේශන මට්ටමේ දැනුමක් තියෙනව. ඒ විතරක් නෙමෙයි සමහර අයට ජීව විද්යාව වගේ දේවල් ගැනත් පර්යේශන මට්ටමේ දැනුමක් තියෙනව. සිවිල් ඉන්ජිනේරු පර්යේශකයන්ට ජීව විද්යාව ගැන දැනුම මොකටද කියල හිතෙනව නම්, එයාලගෙත් තියෙනව බැක්ටීරියා වගේ දේවල් යොදාගෙන කරන සන්කීර්න සිවිල් ඉන්ජිනේරු පර්යේශන. එම නිසා ඇතැම් ඉන්ජිනේරු පර්යේශකයන්ට ජීව විද්යාව පිලිබදවත් දැනුම් සම්භාරයක් තිබේ.
ගොඩක් වෙලාවට එයාලට තමන් විසින්ම ඒව ඉගෙන ගන්න (තමන්ටම උගන්නව ගන්න) වෙනව එයාලගෙ පර්යේශන සාර්තකව කරගෙන යන්න.
ඔවුන් සිදුකරන නව සොයාගැනීම්, පර්යේශන මත, ඉන්ජිනේරු මාර්ගෝපදේශ (Engineering Codes) සැකසීම, වෙනස් කිරීම, යාවත්කාලින කිරීම සිදුකරයි.
පවත්නා රජයවල් හෝ අදාල ඉන්ජිනේරු නියාමනය සදහා වූ නීති රෙගුලාසි සම්පාදනට, රජයට හෝ රජයේ නියාමන ආයතන වලට තමන්ගේ නිර්දේශ මොවුන් විසින් සපයනු ලබයි. (රජයේ ඉන්න අයට දැනුම නෑ, ඒක නිසා රිසර්චර්ස් ලගෙන් තමයි අවශ්ය දැනුම ලබාගන්නෙ)
විශ්වවිද්යාල වැනි ඉන්ජිනේරු සිසුන්ගේ සහ ඉන්ජිනේරුවන්ගේ දැනුම වැඩි දියුනු කිරීමට මොවුන් සොයාගන්නා නව දැනුම ප්රයෝජනයට ගනී.
උදා: නව කොන්ක්රීට් වැරගැන්වුම් ක්රම, නව කොන්ක්රීට් ශක්තිමත් කිරීම් ක්රම (රසායනික ක්රම මගින් වැනි), භූකම්පන ඔරොත්තු දීමේ හැකියාව වැඩි කිරීමේ ක්රම වැනි.
ඉන්ජිනේරු පර්යේශකයන් සෑම විටම නව දැනුම් එක් කිරීම, සොයා ගෑනීම මගින් ලෝකය තිබෙන තැනට වඩා හොද තැනකට ගෙන යාමට තැත් කරයි.
ඉන්ජිනේරුවන් (Engineers) (විද්යාඥයින් නොවේ):
බොහෝ විට BSc හෝ MSc උපාදි පමනක් ඇත. මොවුන්ගේ දැනුම් ප්රමානය ඉතා සීමිතය, අල්පය. ඉන්ජිනේරු ශිල්පය පිලිපද ප්රාතමික දැනුමක් පමනක් ඇත. උදා: සිවිල් ඉන්ජිනේරුවන්. ව්යුහාත්මක පිබුරුපත් වැනි දෑ කිරිමට හැකියාවක් ඇත. ඉලෙක්ට්රොනික ඉන්ජිනේරුවන්, පරිඝනක ඉන්ජිනේරුවන් වැනි අයද උදා හරන ලෙස ගත හැකිය.
මොවුන්, පෙර සදහන් කල ඉන්ජිනේරු පර්යේශකයන්ගේ උපදෙස් පිලිපැදීමට බැදීසිටී. (කොටින්ම කිව්වොත් ඉන්ජිනේරුවන්ට කැම්පස් වල උගන්නන්නෙ, ඉන්ජිනේරු පර්යේශකයො කලින් කරපු නව සොයාගැනීම් වලින්)
ඉතින් ඉන්ජිනේරුවන් (Engineers) ඉන්නෙ හරිම පහලින්, ඉන්ජිනේරු පර්යේශකයන් (Engineering Researchers) එක්ක සසදද්දි.
වයිද්ය පර්යේශකයන් (Medical Researchers) (විද්යාඥයින්):
බොහෝ විට පර්යේශන උපාදි (PhD) තිබෙන අය හෝ දැනට වයිද්ය පර්යේශන උපාදි (PhD) කරමින් පවතින අය වේ.
උදාහරන ලෙස:
Doctor of Philosophy (PhD) in Medicine and Health.
Doctor of Philosophy (PhD) in Cell Biology.
Doctor of Philosophy (PhD) in Molecular Medicine.
Doctor of Philosophy (PhD) in Immunology.
වයිද්ය පර්යේශකයන් (Engineering Researcher) සහ වයිද්යවරුන් (Engineers) අතර වෙනස මොකක්ද?
වයිද්ය පර්යේශකයන් (Medical Researchers) (විද්යාඥයින්):
ලෙඩ රෝග වලට නව බෙහෙත් වර්ග සොයාගැනීම්, එම බෙහෙත් වලට අදාල මාත්රාවල් (doses) නියම කිරීම්. නව ශ්යල්ය ක්රම. නව ශ්යල්ය උපකරන සොයාගැනීම්. ශරීයයේ ක්රියාකාරීත්වය තවදුරටත් වටහා ගැනීමට ඌ පර්යේශන සිදු කිරීම්. බෙහෙත් වර්ග ශරීරගත කිරීමේ නව සොයාගැනීම් (drug delivery). වැනි දෑ සිදුකරනු ලබයි.
ඔවුන් සිදුකරන නව සොයාගැනීම්, පර්යේශන වයිද්ය මාර්ගෝපදේශ සැකසීම, වෙනස් කිරීම, යාවත්කාලින කිරීම සිදුකරයි.
මෙයාලට තමන්ගෙ වයිද්ය දැනුමට අමතරව රසායන විද්යාව, භෞතිකවිද්යාව, අමුද්රව්ය ඉන්ජිනේරු ශිල්පය (ඔව් වයිද්ය ක්ශේත්රයෙත් ඉන්ජිනේරු ශිල්ප ඕනෙ වෙනව පර්යේශන මට්ටම් වලදි) වගේ දේවල් වල පර්යේශන මට්ටමේ දැනුමක් තියෙනව. එහෙම නැති නම් එයාල තමන්ම තමන්ටම උගන්නගෙන ඒ ක්ශේත්ර වල දැනුම වැඩි කරගන්නව. මොකද ඒ හැම දෙයක්ම පර්යේශන වලට ඕනෙ. පෙර දැනුම අඩු විශය කරුනු තිබේ නම් තමන් විසින්ම හැදෑරීමක් කරයි (රිසර්ච් පේපර්ස් කියවීම තුලින්)
විශ්වවිද්යාල වැනි ව්යයිද්ය සිසුන්ගේ සහ වයිද්යවරුවන්ගේ දැනුම වැඩි දියුනු කිරීමට මොවුන් සොයාගන්නා නව දැනුම ප්රයෝජනයට ගනී.
පවත්නා රජයවල් හෝ අදාල ව්යෛද්ය කටයුතු නියාමනය සදහා වූ නීති රෙගුලාසි සම්පාදනටද රජයට හෝ රජයේ නියාමන ආයතන වලට තමන්ගේ නිර්දේශ මොවුන් විසින් සපයනු ලබයි.
මිනිස් ශරීරය පිලිබදව මනා දැනුමක් සහිතය. යාවත්කාලීන ඌ නව දැනුම් සම්භාරයක් සහිත පුද්ගලයන් වේ. සෑම විටම නව දැනුම් එක් කිරීම, සොයා ගෑනීම මගින් ලෝකය තිබෙන තැනට වඩා හොද තැනකට ගෙන යාමට තැත් කරයි.
වයිද්යවරුන් (Medical Officers/Doctors) (විද්යාඥයින් නොවේ):
පෙර සදහන් කරන ලද වයිද්ය පර්යේශකයන් විසින් පර්යේශන වාර්තා හරහා ලබා දුන් දැනුම කටපාඩම් කොට, අදාල ලෙඩට අදාල බෙහෙත මතක තබාගෙන, වයිද්ය පර්යේශකයන් නියම කරන මාත්රාවෙන් ලෙඩුන් හට බෙහෙත් ලබා දෙයි. රිසර්ච් පේපර්ස් කියවීමට හෝ තේරුම් ගැනීමේ හැකියාව ඉතා අඩුය. එම නිසා මොවුන් හට අලුත් යාවත්කාලීන ඌ වයිද්ය දැනුමක් ඇත්තේ කලාතුරකින් කෙනෙක්ටය. ලෙඩුන්ට බෙහෙත් දීමට, සුව කිරීමට, සහ ලෙඩුන්ගේ සුවතාවය වර්දනය සදහා ගත යුතු තීරන ගැනීමට හැකි වන සේ මිනිස් ශරීරය සම්බන්දයෙන් ප්රාතමික (basic) දැනුමක් ඇත.
ඉතින් වයිද්යවරු (Medical Officers/ Doctors) ඉන්නෙ හරිම පහලින්, වයිද්ය පර්යේශකයන් (Medical Researchers) එක්ක සසදද්දි.
පර්යේශකයන් කරන පර්යේශන කොහොමද ලෝකෙට ප්රයෝජනවත් වෙන්නෙ?
ඔවුන් බොහෝ විට නව පර්යේශන සිදුකර එම නව සොයාගැනීම්, විද්යා පර්යේශන ප්රකාශන (Research Papers) ලෙස ඉදිරිපත් කරනු ලබයි.
උදාහරන ලෙස:
සිවිල් හා ව්යුහාත්මක ඉන්ජිනේරු පර්යේශකයන්: (Civil and Structural Engineering Researchers) නව වර්ගයේ කොන්ක්රීට් (new types of concrete), වැරගැන්වුම් යෙදවුම් ක්රම (new reinforcement methods), අලුත් ව්යුහාත්මක ඉදිකිරීම් ක්රම (new types of structural designing methods) සොයාගැනීම් වැනි.
ඔය කියපු විදිහෙ පර්යේශකයෙක් (විද්යාඥයෙක්) කොහොමද අපි අදුරගන්නෙ?
ගොඩක් වෙලාවට උඩ කියපු "PhD" සහ උදාහරනයක් විදිහට, තමන් ඉන්ජිනේරු පර්යේශකයෙක් (Engineering Researcher) වගේ දේවල් එයාල එයාලගෙ සමාජ ජාලා (ලින්ක්ඩ්ඉන්, ෆේස්බුක්, ඉන්ස්ටග්රෑම්, වැනි සාමාජ ජාලා) පිටුවල දාල තියන්න බොහෝ විට ඉඩ තියෙනව.
තව දුරටත් ඔවුන් කරපු පර්යේශන වාර්තා (රිසර්ච් පේපර්ස්) වල ලිස්ට් එකක් තියෙන ලින්ක්ස් (ගූගල් ස්කොලා - google scholar) වගේ ඒව දානව සමාජ ජාලා වලම.
සමහර අය ෆේස් බුක් ඉන්ස්ටග්රෑම් වගේ ඒවල "scholar.google.com/...." වගේ ලින්ක් දාල තියෙනව ඔයාල දැකලත් ඇති, ඒව ක්ලික් කරල බලන්න පුලුවන් එයාල ලෝකයට කරල තියෙන සේවය.
එහෙම නැත්තන් https://scholar.google.com එකට කෙලින්ම ගිහිල්ල ඔයාල දන්න රිසර්චර් කෙනෙක් ගෙ නම ටයිප් කරල බලන්නත් පූලුවන්.
සාමන්යයෙන් එක රිසර්ච් පේපර් එකක් කරන්න මාස 6 සිට අවුරුදු ගනන් ගත වෙන්න පුලුවන්. සහ Elsevier, gale, springer වගේ peer reviewed journal වල පබ්ලිශ් කරන්න ඉතා අමාරුයි.
ඉතින් එයාල ලෝකයට කරන සේවය අතිමහත්.
හැම PhD කරන කෙනාම ඔය වගේ පර්යේශන වාර්තා පබ්ලිශ් කරනවද?
නෑ, PhD එකක් කරනකොට පර්යේශන වාර්තා (research papers) ලෝකයට දෙන්න ඕනෙ කියල නීතියක් නෑ.
සමහර අයට research paper එකක් ලියන්න දක්ශතාවයකුත් නෑ.
ඒකයි රිසර්ච් පේපර්ස් ලියන අය සුවිශේශී වෙන්නෙ.
[දෙවෙනි කොටස ඊලග පෝස්ටුවෙන්]
ඉතා සන්කීර්න සහ අපහසු නව සොයාගැනීම් සිදු කරනු ලබන. ලෝයකට ඉතා ප්රයෝජනවත් සහ වැදගත් පිරිසකි.
මෙම පුද්ගලයන් "විද්යාඥයින් (Scientists)" ලෙසද හදුන්වනු ලබයි.
ඔවුන්ගේ සේවය පර්යේශනාගාර වලට පමනක් සීමා නොවේ. අද්යාපන ආයතන වල (විශ්වවිද්යාල වැනි) දේශකයන් සහ අනෙකුත් කර්මාන්ත වලද ඉතා ප්රයෝජනවත් සේවා සපයනු ලබයි.
බොහෝ විට තමන්ගේ ක්ශේත්රයන් වල ඉහලම තනතුරු දරන්නේ මෙම පර්යේශකයන් වේ.
ඉතා ඉහල වැටුප් ලබයි. සමාජ පිලිගැනීම අති ඉහලය.
එතකොට ඒ පර්යේශකයන්ගේ උගත්කම සහ දැනුම, ඔය සාමාන්ය ඩිග්රි (BSc) සහ මාස්ටර්ස් ඩිග්රි (MSc) වගේ කරන අයට වඩා වැඩියි ද?
ඔව්. හොද පර්යේශකයන් සාමන්යයෙන් අචාර්ය උපාදි (PhD) (Doctor of Philosophy) තියෙන අය හෝ දැනට PhD කරමින් පවතින අය.
PhD නොහොත් අචාර්ය උපාදි තියෙන අය ඉන්නෙ අද්යාපනයේ ඉහලම මට්ටමේ. එයාල සාමාන්ය ඩිග්රි (BSc වැනි) හෝ පස්චාත් උපාදි (MSc වැනි) අයට වඩා උගත්.
PhD එකක් ගන්නව කියන්නෙ එයාල ඉගෙන ගන්න ක්ශේත්රයේ ඉහලම දැනුම එයාලට තියෙනව කියන එක.
PhD එහෙම නැති පර්යේශකයොත් ඉන්නවද? එහෙම නැති අයටත් පර්යේශකයො වෙන්න බැරිද?
පුලුවන්, ඒත් තමන්ගෙ ක්ශේත්රයේ ගොඩක් දැනුම නැතුව පර්යේශන කරන්න ගියාම වැරදෙන්න වගේම වැරදි නිගමන වලට එලබෙන්නත් පුලුවන්. ඒක නිසා තමන්ගෙ ක්ශේත්රය ගැන දැනුමක් ඇතුව PhD වගේ ඒව අරගෙන කරන එක තමයි හොද.
ඒත් තමන්ට දැනුම නැතත් පොඩි පොඩි පර්යේශන කරල පුරුද්ද හදාගන්න එක වටිනව.
ප්රදාන ප්රර්යේශකයන් (විද්යාඥයින්) වර්ග පහතින් දැක්වේ.
ඉන්ජිනේරු පර්යේශකයන්
වයිද්ය පර්යේශකයන්
භෞතික විද්යා පර්යේශකයන්
රසායන විද්යා පර්යේශකයන්
ජීව විද්යා පර්යේශකයන්
පරිඝනක විද්යා පර්යේශකයන්
කෘශිකර්ම විද්යා පර්යේශකයන්
ඉන්ජිනේරු පර්යේශකයන් (Engineering Researchers) (විද්යාඥයින්):
බොහෝ විට පර්යේශන උපාදි (PhD) තිබෙන අය හෝ දැනට ඉන්ජිනේරු පර්යේශන උපාදි (PhD) කරමින් පවතින අය වේ.
මෙයාලගෙ PhD එක නිසා එයාලට "ඩොක්ටර්" කියන නාමය ලැබෙනව.
උදා: අයින්ස්ටයින් එයාගෙ PhD එක 1905 ඉවර කරල එයා "ඩොක්ටර් අයින්ස්ටයින් (Dr. Einstein, PhD)" වෙනව. ඒ කියන්නෙ ආචාර්ය අයින්ස්ටයින් (පසු කාලීනව ප්රොෆෙසර් කෙනෙකුත් වෙනව).
(මරවින් සිල්වා සහ රොකට් රෝහිත නම් කොහොම ආචාර්ය උනාද දන්නෙ නෑ හැබැයි
ඉන්ජිනේරු පර්යේශකන් (විද්යාඥයින්) උදාහරන ලෙස:
Doctor of Philosophy (PhD) in Civil & Structural Engineering.
Doctor of Philosophy (PhD) in Civil Engineering.
Doctor of Philosophy (PhD) in Mechanical Engineering.
Doctor of Philosophy (PhD) in Mechatronic Engineering.
ඉන්ජිනේරු පර්යේශකයන් (Engineering Researcher) සහ ඉන්ජිනේරුවන් (Engineers) අතර වෙනස මොකක්ද?
ඉන්ජිනේරු පර්යේශකයන් (Engineering Researcher) (විද්යාඥයින්):
බොහෝ විට PhD මට්ටමටම උපාදි ඇත. (උදා: Civil & Structural Engineering Researchers)
මොවුන් විද්යාඥයින් ය.
මොවුන් ඉන්ජිනේරුවන්ට වඩා ඉතා ඉහල දැනුමක් සහිත පිරිසක් වේ.
ඔවුන් ඉන්ජිනේරුවන්ගේ දැනුම සහ ඊට අමතරව තවත් විශාල දැනුම් සම්භාරයක් පිලිබද අද්යාපනය ලබා ඇත.
පෙර දැනුම අඩු විශය කරුනු තිබේ නම් තමන් විසින්ම හැදෑරීමක් කරයි (රිසර්ච් පේපර්ස් කියවීම තුලින් සහ අනෙකුත් ක්රම මගින්).
තමන්ගේ ක්ශේත්රයේ ඉන්ජිනේරු දැනුම පමනක් නොව අනෙකුත් ඉන්ජිනේරු දැනුම් පිලිබද ද සමතුන් ය.
උදා: සිවිල් ඉන්ජිනේරු පර්යේශකයෙක් ට සිවිල් ඉන්ජිනේරු දැනුමට අමතරව රසායන විද්යාව, භෞතිකවිද්යාව, අමුද්රව්ය ඉන්ජිනේරු ශිල්පය ගැනත් පර්යේශන මට්ටමේ දැනුමක් තියෙනව. ඒ විතරක් නෙමෙයි සමහර අයට ජීව විද්යාව වගේ දේවල් ගැනත් පර්යේශන මට්ටමේ දැනුමක් තියෙනව. සිවිල් ඉන්ජිනේරු පර්යේශකයන්ට ජීව විද්යාව ගැන දැනුම මොකටද කියල හිතෙනව නම්, එයාලගෙත් තියෙනව බැක්ටීරියා වගේ දේවල් යොදාගෙන කරන සන්කීර්න සිවිල් ඉන්ජිනේරු පර්යේශන. එම නිසා ඇතැම් ඉන්ජිනේරු පර්යේශකයන්ට ජීව විද්යාව පිලිබදවත් දැනුම් සම්භාරයක් තිබේ.
ගොඩක් වෙලාවට එයාලට තමන් විසින්ම ඒව ඉගෙන ගන්න (තමන්ටම උගන්නව ගන්න) වෙනව එයාලගෙ පර්යේශන සාර්තකව කරගෙන යන්න.
ඔවුන් සිදුකරන නව සොයාගැනීම්, පර්යේශන මත, ඉන්ජිනේරු මාර්ගෝපදේශ (Engineering Codes) සැකසීම, වෙනස් කිරීම, යාවත්කාලින කිරීම සිදුකරයි.
පවත්නා රජයවල් හෝ අදාල ඉන්ජිනේරු නියාමනය සදහා වූ නීති රෙගුලාසි සම්පාදනට, රජයට හෝ රජයේ නියාමන ආයතන වලට තමන්ගේ නිර්දේශ මොවුන් විසින් සපයනු ලබයි. (රජයේ ඉන්න අයට දැනුම නෑ, ඒක නිසා රිසර්චර්ස් ලගෙන් තමයි අවශ්ය දැනුම ලබාගන්නෙ)
විශ්වවිද්යාල වැනි ඉන්ජිනේරු සිසුන්ගේ සහ ඉන්ජිනේරුවන්ගේ දැනුම වැඩි දියුනු කිරීමට මොවුන් සොයාගන්නා නව දැනුම ප්රයෝජනයට ගනී.
උදා: නව කොන්ක්රීට් වැරගැන්වුම් ක්රම, නව කොන්ක්රීට් ශක්තිමත් කිරීම් ක්රම (රසායනික ක්රම මගින් වැනි), භූකම්පන ඔරොත්තු දීමේ හැකියාව වැඩි කිරීමේ ක්රම වැනි.
ඉන්ජිනේරු පර්යේශකයන් සෑම විටම නව දැනුම් එක් කිරීම, සොයා ගෑනීම මගින් ලෝකය තිබෙන තැනට වඩා හොද තැනකට ගෙන යාමට තැත් කරයි.
ඉන්ජිනේරුවන් (Engineers) (විද්යාඥයින් නොවේ):
බොහෝ විට BSc හෝ MSc උපාදි පමනක් ඇත. මොවුන්ගේ දැනුම් ප්රමානය ඉතා සීමිතය, අල්පය. ඉන්ජිනේරු ශිල්පය පිලිපද ප්රාතමික දැනුමක් පමනක් ඇත. උදා: සිවිල් ඉන්ජිනේරුවන්. ව්යුහාත්මක පිබුරුපත් වැනි දෑ කිරිමට හැකියාවක් ඇත. ඉලෙක්ට්රොනික ඉන්ජිනේරුවන්, පරිඝනක ඉන්ජිනේරුවන් වැනි අයද උදා හරන ලෙස ගත හැකිය.
මොවුන්, පෙර සදහන් කල ඉන්ජිනේරු පර්යේශකයන්ගේ උපදෙස් පිලිපැදීමට බැදීසිටී. (කොටින්ම කිව්වොත් ඉන්ජිනේරුවන්ට කැම්පස් වල උගන්නන්නෙ, ඉන්ජිනේරු පර්යේශකයො කලින් කරපු නව සොයාගැනීම් වලින්)
ඉතින් ඉන්ජිනේරුවන් (Engineers) ඉන්නෙ හරිම පහලින්, ඉන්ජිනේරු පර්යේශකයන් (Engineering Researchers) එක්ක සසදද්දි.
වයිද්ය පර්යේශකයන් (Medical Researchers) (විද්යාඥයින්):
බොහෝ විට පර්යේශන උපාදි (PhD) තිබෙන අය හෝ දැනට වයිද්ය පර්යේශන උපාදි (PhD) කරමින් පවතින අය වේ.
උදාහරන ලෙස:
Doctor of Philosophy (PhD) in Medicine and Health.
Doctor of Philosophy (PhD) in Cell Biology.
Doctor of Philosophy (PhD) in Molecular Medicine.
Doctor of Philosophy (PhD) in Immunology.
වයිද්ය පර්යේශකයන් (Engineering Researcher) සහ වයිද්යවරුන් (Engineers) අතර වෙනස මොකක්ද?
වයිද්ය පර්යේශකයන් (Medical Researchers) (විද්යාඥයින්):
ලෙඩ රෝග වලට නව බෙහෙත් වර්ග සොයාගැනීම්, එම බෙහෙත් වලට අදාල මාත්රාවල් (doses) නියම කිරීම්. නව ශ්යල්ය ක්රම. නව ශ්යල්ය උපකරන සොයාගැනීම්. ශරීයයේ ක්රියාකාරීත්වය තවදුරටත් වටහා ගැනීමට ඌ පර්යේශන සිදු කිරීම්. බෙහෙත් වර්ග ශරීරගත කිරීමේ නව සොයාගැනීම් (drug delivery). වැනි දෑ සිදුකරනු ලබයි.
ඔවුන් සිදුකරන නව සොයාගැනීම්, පර්යේශන වයිද්ය මාර්ගෝපදේශ සැකසීම, වෙනස් කිරීම, යාවත්කාලින කිරීම සිදුකරයි.
මෙයාලට තමන්ගෙ වයිද්ය දැනුමට අමතරව රසායන විද්යාව, භෞතිකවිද්යාව, අමුද්රව්ය ඉන්ජිනේරු ශිල්පය (ඔව් වයිද්ය ක්ශේත්රයෙත් ඉන්ජිනේරු ශිල්ප ඕනෙ වෙනව පර්යේශන මට්ටම් වලදි) වගේ දේවල් වල පර්යේශන මට්ටමේ දැනුමක් තියෙනව. එහෙම නැති නම් එයාල තමන්ම තමන්ටම උගන්නගෙන ඒ ක්ශේත්ර වල දැනුම වැඩි කරගන්නව. මොකද ඒ හැම දෙයක්ම පර්යේශන වලට ඕනෙ. පෙර දැනුම අඩු විශය කරුනු තිබේ නම් තමන් විසින්ම හැදෑරීමක් කරයි (රිසර්ච් පේපර්ස් කියවීම තුලින්)
විශ්වවිද්යාල වැනි ව්යයිද්ය සිසුන්ගේ සහ වයිද්යවරුවන්ගේ දැනුම වැඩි දියුනු කිරීමට මොවුන් සොයාගන්නා නව දැනුම ප්රයෝජනයට ගනී.
පවත්නා රජයවල් හෝ අදාල ව්යෛද්ය කටයුතු නියාමනය සදහා වූ නීති රෙගුලාසි සම්පාදනටද රජයට හෝ රජයේ නියාමන ආයතන වලට තමන්ගේ නිර්දේශ මොවුන් විසින් සපයනු ලබයි.
මිනිස් ශරීරය පිලිබදව මනා දැනුමක් සහිතය. යාවත්කාලීන ඌ නව දැනුම් සම්භාරයක් සහිත පුද්ගලයන් වේ. සෑම විටම නව දැනුම් එක් කිරීම, සොයා ගෑනීම මගින් ලෝකය තිබෙන තැනට වඩා හොද තැනකට ගෙන යාමට තැත් කරයි.
වයිද්යවරුන් (Medical Officers/Doctors) (විද්යාඥයින් නොවේ):
පෙර සදහන් කරන ලද වයිද්ය පර්යේශකයන් විසින් පර්යේශන වාර්තා හරහා ලබා දුන් දැනුම කටපාඩම් කොට, අදාල ලෙඩට අදාල බෙහෙත මතක තබාගෙන, වයිද්ය පර්යේශකයන් නියම කරන මාත්රාවෙන් ලෙඩුන් හට බෙහෙත් ලබා දෙයි. රිසර්ච් පේපර්ස් කියවීමට හෝ තේරුම් ගැනීමේ හැකියාව ඉතා අඩුය. එම නිසා මොවුන් හට අලුත් යාවත්කාලීන ඌ වයිද්ය දැනුමක් ඇත්තේ කලාතුරකින් කෙනෙක්ටය. ලෙඩුන්ට බෙහෙත් දීමට, සුව කිරීමට, සහ ලෙඩුන්ගේ සුවතාවය වර්දනය සදහා ගත යුතු තීරන ගැනීමට හැකි වන සේ මිනිස් ශරීරය සම්බන්දයෙන් ප්රාතමික (basic) දැනුමක් ඇත.
ඉතින් වයිද්යවරු (Medical Officers/ Doctors) ඉන්නෙ හරිම පහලින්, වයිද්ය පර්යේශකයන් (Medical Researchers) එක්ක සසදද්දි.
පර්යේශකයන් කරන පර්යේශන කොහොමද ලෝකෙට ප්රයෝජනවත් වෙන්නෙ?
ඔවුන් බොහෝ විට නව පර්යේශන සිදුකර එම නව සොයාගැනීම්, විද්යා පර්යේශන ප්රකාශන (Research Papers) ලෙස ඉදිරිපත් කරනු ලබයි.
උදාහරන ලෙස:
සිවිල් හා ව්යුහාත්මක ඉන්ජිනේරු පර්යේශකයන්: (Civil and Structural Engineering Researchers) නව වර්ගයේ කොන්ක්රීට් (new types of concrete), වැරගැන්වුම් යෙදවුම් ක්රම (new reinforcement methods), අලුත් ව්යුහාත්මක ඉදිකිරීම් ක්රම (new types of structural designing methods) සොයාගැනීම් වැනි.
ඔය කියපු විදිහෙ පර්යේශකයෙක් (විද්යාඥයෙක්) කොහොමද අපි අදුරගන්නෙ?
ගොඩක් වෙලාවට උඩ කියපු "PhD" සහ උදාහරනයක් විදිහට, තමන් ඉන්ජිනේරු පර්යේශකයෙක් (Engineering Researcher) වගේ දේවල් එයාල එයාලගෙ සමාජ ජාලා (ලින්ක්ඩ්ඉන්, ෆේස්බුක්, ඉන්ස්ටග්රෑම්, වැනි සාමාජ ජාලා) පිටුවල දාල තියන්න බොහෝ විට ඉඩ තියෙනව.
තව දුරටත් ඔවුන් කරපු පර්යේශන වාර්තා (රිසර්ච් පේපර්ස්) වල ලිස්ට් එකක් තියෙන ලින්ක්ස් (ගූගල් ස්කොලා - google scholar) වගේ ඒව දානව සමාජ ජාලා වලම.
සමහර අය ෆේස් බුක් ඉන්ස්ටග්රෑම් වගේ ඒවල "scholar.google.com/...." වගේ ලින්ක් දාල තියෙනව ඔයාල දැකලත් ඇති, ඒව ක්ලික් කරල බලන්න පුලුවන් එයාල ලෝකයට කරල තියෙන සේවය.
එහෙම නැත්තන් https://scholar.google.com එකට කෙලින්ම ගිහිල්ල ඔයාල දන්න රිසර්චර් කෙනෙක් ගෙ නම ටයිප් කරල බලන්නත් පූලුවන්.
සාමන්යයෙන් එක රිසර්ච් පේපර් එකක් කරන්න මාස 6 සිට අවුරුදු ගනන් ගත වෙන්න පුලුවන්. සහ Elsevier, gale, springer වගේ peer reviewed journal වල පබ්ලිශ් කරන්න ඉතා අමාරුයි.
ඉතින් එයාල ලෝකයට කරන සේවය අතිමහත්.
හැම PhD කරන කෙනාම ඔය වගේ පර්යේශන වාර්තා පබ්ලිශ් කරනවද?
නෑ, PhD එකක් කරනකොට පර්යේශන වාර්තා (research papers) ලෝකයට දෙන්න ඕනෙ කියල නීතියක් නෑ.
සමහර අයට research paper එකක් ලියන්න දක්ශතාවයකුත් නෑ.
ඒකයි රිසර්ච් පේපර්ස් ලියන අය සුවිශේශී වෙන්නෙ.
[දෙවෙනි කොටස ඊලග පෝස්ටුවෙන්]
Last edited:
