ස්වයංක්රිය ටෙලෙර් යන්ත්ර (ATM)
ස්වයංක්රිය ටෙලෙර් යන්ත්ර (ATM) ක්රියාකාරිත්වය.
අද කාලයේ, ජනතාව සාප්පු සවාරි සඳහා මුදල් රැගෙන යන්නේ නැහැ. ඒ වෙනුවට ඔවුන් ටෙලර් (ATM) කාඩ්පත ලෙස හැඳින්වෙන ස්වයංක්රීය ටෙලර් කාඩ් රැගෙන යයි. මුදල් අවශ්ය වූ විට ඔවුන් ළඟ පහත ස්වයංක්රීය ටෙලර් යන්ත්රය වෙත ගොස්, තම ස්වයංක්රීය ටෙලර් යන්ත්රයට කාඩ්පත ඇතුළු කර, අවශ්ය ප්රමාණයට මුදල් ලබා ගනී. මෙම ස්වයංක්රීය ටෙලර් යන්ත්රය සුපිරි වෙළෙඳ සැල්, නගර, සහ හෝටල් බොහොමයක් දක්නට ලැබේ.
ඔබට ඔබේ බැංකු මුදල් රටේ ඕනෑම තැනක සිට මෙලෙස ATM හරහා ලබාගන්නා ආකාරය අදහසක් තියෙනවද?
මෙම ලිපියෙන් අපි ස්වයංක්රීය ටෙලර් යන්ත්රය බැංකුව සමඟ ජාල ගත වී ඇති ආකාරය සහ ATM ක්රියාකාරිත්වය ගැන කෙටියෙන් විස්තර කරනු ඇත.
ස්වයංක්රිය ටෙලර් යන්ත්ර කාඩ්පත්(ඩෙබිට්) සහ ක්රෙඩිට් කාඩ්පත් අතර වෙනස.
මෙම කාඩ්පත් දෙකම එකම අරමුණ සදහා සේවය කළද, ඔබ ඩෙබිට්(හර) කාඩ් මගින් යමක් මිලදී ගන්නා විට මුදල් ස්වයංක්රීයව ඔබගේ ඉතුරුම් ගිණුමෙන් අඩු කරනු ලබයි. මෙය ක්රෙඩිට් (බැර) කාඩ් ක්රියාකාරීත්වයෙන් වෙනස් වේ. ක්රෙඩිට් කාඩ් යනු ඔබට බැංකුවෙන් ලබාදෙන යම් ණය ප්රමාණයක් සදහා ලබාදෙන කාඩ් එකකි. එමගින් ඔබ වැය කර ඇති මුදල සඳහා මාසික බිල්පතක් ලැබේ. එසේම ඒ අදාල කාලසීමාව ඇතුලත ඒ භාවිතාකළ කල ණය ප්රමාණය ආපසු ගෙවිය හැකි අතර එකවර එසේ නොගෙව්වහොත් ඒ ඉතිරි මුදල පොලියක්ද සහිතව ඉදිරියේදී ගෙවීමට හැකියාව පවතී.
ඔබ ස්වයංක්රීය ටෙලර් යන්ත උපකාරයෙන් මෙම වර්ග දෙකෙහිම කාඩ් මගින් මුදල් ලබාගත හැක. එහෙත්, බැර කාඩ් පතක් (Credit) මගින් ඔබට මුදල් වශයෙන් ලබාගත හැකි වන්නේ ඔබේ ණය සිමාවෙන් කිසියම් ප්රමාණයක් පමණි. එසේ මුදල් ගතහොත් ඒ සදහා වැඩි පොලියක් ගෙවීමට මෙන්ම මුදල් ලබා ගැනීමේදී අයකරන ගාස්තුවද (Withdrawal Fee) වැඩියෙන් ගෙවීමට සිදුවේ. හර කාඩ් (Debit) මගින් ඔබේ ඉතුරුම් ගිණුමේ පවතින මුදල් අවශ්ය පරිදි ලබා ගත හැක. එහෙත් හර කාඩ් වල වුවද ඔබට දිනකට ලබාගත හැකි උපරිම මුදල් සිමාවන් ඒ ඒ බැංකු වලින් නියම කර ඇත.
ඊට අමතරව ඔබට මෙම කාඩ් දෙවර්ගයෙන්ම භාණ්ඩ මිලදී ගැනීමේ හා සේවා ලබා ගැනීමේ හැකියාවද පවතී. එවැනි අවස්ථා වලදී බොහෝ විට හර කාඩ් වලට සාපේක්ෂව බැර කාඩ් සදහා වැඩි විශේෂිත වට්ටම් ආදියද හිමිවිය හැක.
ස්වයංක්රිය ටේලර් යන්ත්රයක් වැඩ කරන්නේ කෙසේද?
ක්රියාකාරිත්වය අනුව එකිනෙක වෙනස් වන ස්වයංක්රීය ටෙලර් යන්ත්ර වර්ග දෙකක් ප්රධාන වශයෙන් ඇත.
ඕනෑම ATM යන්ත්රයක යෙදවුම්(Inputs) දෙකක් හා ප්රතිදාන උපාංග(Outputs) සතරක් සමග දත්ත පර්යන්තය (Data terminal) අවශ්ය වේ. ඇත්ත වශයෙන්ම, මෙය සිදු කිරීම සඳහා එහි ද සත්කාරක සැකසුමක් (Host processor) භාවිතා විය යුතුය. ස්වයංක්රීය ටෙලර් යන්ත්ර හා සම්බන්ධ වී මුදල් ඉල්ලා සිටින පුද්ගලයා සමඟ සන්නිවේදනය කිරීම සදහා මෙම සත්කාරක සකසනය(Host processor) අවශ්ය වේ. අන්තර්ජාල සේවා සපයන්නා (ISP) ද මෙම ක්රියාව සදහා වැදගත් කාර්යභාරයක් ඉටු කරයි. ඔවුන් දොරටුවක්(gateway) ලෙස අතරමැදි ජාලය හා බැංකු පරිගණකයන් හා සම්බන්ධව ක්රියා කරයි.
Leased-line ස්වයංක්රීය ටෙලර් යන්ත්රය සතුව වයර් 4ක් පවතී එමගින් point to point dedicated telephone line ලෙස සත්කාරක සකසනය (Host processor) සමග සම්බන්ධ වීමට හැකියාව ඇතිකරයි. පරිශිලක පරිමාවන් ඉහළ මට්ටමක පවතින ස්ථාන සදහා මෙම වර්ගයේ යන්ත්ර වඩාත් යෝග්ය වේ. මේවා ඉතා උසස් ලෙස සලකන අතර මෙම වර්ගයේ යන්ත්රයේ මෙහෙයුම් පිරිවැය ඉතා ඉහල වේ.
Dial-up ATM යන්ත්ර සතුව මොඩමයක් හා ගාස්තු රහිත අංකයක්(Toll free number) සහිත සාමාන්ය දුරකථන මාර්ගයක් ඇත. මෙම සාමාන්ය සම්බන්ධතා නිසා ඔවුන්ගේ මූලික ස්ථාපන පිරිවැය ඔවුන්ගේ මෙහෙයුම් පිරිවැයට සාපේක්ෂව අඩු වන අතර Leased-line ATM වලට වැඩ මෙය යෙදවීම පහසු වේ
සත්කාරක(Host processor) ප්රධාන වශයෙන් බැංකුව සතු වේ. එය ISP (Internet service provider) මගින් හිමිකාරීත්වය දරන අවස්ථාද විය හැක. සත්කාරක(Host processor) බැංකුව සතු නම් එම බැංකු වෙනුවෙන් කටයුතු කරන සුවිශේෂී ATM යන්ත්ර පමණක් සහාය වනු ඇත.
ස්වයංක්රීය ටෙලර් යන්ත්රය කොටස්
කලින් කී ලෙස, ප්රධාන වශයෙන් ආදාන උපකරණ දෙකක් සහ ස්වයංක්රීය ටෙලර් යන්ත්ර සඳහා ප්රතිදාන උපාංග හතරක් තිබේ.
ටෙලර් යන්ත්රයක කොටස්
ආදාන උපාංග -
ඔබේ පින් අංකය නිවැරදි නම් ස්වයංක්රීය ටෙලර් යන්ත්රය අදාල ගනුදෙනුව සදහා අවශ්ය ක්රියාමාර්ග සිදුකරයි
මෙම ගනුදෙනුව සඳහා ප්රධාන වශයෙන් ප්රතිධාන(Outputs) හතරක් තිබේ.
ප්රතිධාන(Outputs) -
මෙම Cash dispenser හි කාර්යයන්
ස්වයංක්රීය ටෙලර් යන්ත් ජාලකරණය
ගනුදෙනුවක් සිදු කරන විට, කාඩ්පත් හිමියා විසින් විස්තර යන්ත්රයට ඇතුලත් කරයි. මෙම තොරතුරු ATM යන්ත්රයෙන් සත්කාරක සකසනය වෙත ලබා දෙනු ලැබේ. සත්කාරක සකසනය මෙම විස්තරය බලයලත් බැංකුව සමග පරීක්ෂා කරයි. විස්තර නිවැරදි නම්, කාඞ් හිමියා විසින් ඉල්ලා සිටින මුදල් ගනුදෙනුකරුගේ බැංකු ගිණුමෙන් ඉලෙක්ට්රොනිකව අරමුදල් සත්කාරක සකසන ගිණුමටය ලබාගනු ලැබේ. මෙම කාර්යය සිදු කරනු ලැබූ පසු, සත්කාරක සකසනය මුදල් මාරු කළ හැකි වන පරිදි, ATM යන්ත්රයට අනුමත කේතයක් යවනු ලැබේ.
ස්වයංක්රීය ටෙලර් යන්ත්ර ආරක්ෂක
PIN අංකය රහස් ලෙස තබා ඇති තාක් ATM කාඩ්පත සුරක්ෂිත කර ඇත. Triple Data Encryption Standard වැනි ශක්තිමත් මෘදුකාංග මගින් හෝ සංකේතාත්මක වන පරිදි ඔබේ කාඩ්පතෙන් PIN අංකය ලබා ගැනීමට ක්රමයක් නොමැත.
ඔබගේ PIN අංකය සුරක්ෂිත කර ගැනීම සඳහා ක්රම කිහිපයක් තිබේ.
ඔබගේම PIN අංකය තෝරන්න. මතක තබා ගැනීමට පහසු වන PIN අංකය තෝරන්න. ඔබගේ උපන් දිනය, දුරකථන අංකය හෝ කිසිවක් පෞද්ගලිකව සම්බන්ධ වී ඇති කිසිවක් නොවිය යුතුය. ඔබගේ ATM කාඩ් එක පිටුපස PIN අංකය සදහන් නොකරන්න. සෑම විටම සුවිශේෂී වූ PIN අංකයක් බැංකුව විසින් ලබාදෙනු ලැබේ. නමුත් එය නැවත ඔබට අවශ්ය ලෙස වෙනස් කර ගැනීමේ හැකියාවක්ද පවතී.
මේ ආරක්ෂිතව ඔබගේ ස්වයංක්රීය ටෙලර් යන්ත්ර කාඩ්පත් පවත්වා ගත යුතු ආකාරය පිළිබඳ උපදෙස් කිහිපයකි.
ස්වයංක්රීය ටෙලර් යන්ත්ර භාවිතා
ස්වයංක්රිය ටෙලෙර් යන්ත්ර (ATM) ක්රියාකාරිත්වය.
අද කාලයේ, ජනතාව සාප්පු සවාරි සඳහා මුදල් රැගෙන යන්නේ නැහැ. ඒ වෙනුවට ඔවුන් ටෙලර් (ATM) කාඩ්පත ලෙස හැඳින්වෙන ස්වයංක්රීය ටෙලර් කාඩ් රැගෙන යයි. මුදල් අවශ්ය වූ විට ඔවුන් ළඟ පහත ස්වයංක්රීය ටෙලර් යන්ත්රය වෙත ගොස්, තම ස්වයංක්රීය ටෙලර් යන්ත්රයට කාඩ්පත ඇතුළු කර, අවශ්ය ප්රමාණයට මුදල් ලබා ගනී. මෙම ස්වයංක්රීය ටෙලර් යන්ත්රය සුපිරි වෙළෙඳ සැල්, නගර, සහ හෝටල් බොහොමයක් දක්නට ලැබේ.
ඔබට ඔබේ බැංකු මුදල් රටේ ඕනෑම තැනක සිට මෙලෙස ATM හරහා ලබාගන්නා ආකාරය අදහසක් තියෙනවද?
මෙම ලිපියෙන් අපි ස්වයංක්රීය ටෙලර් යන්ත්රය බැංකුව සමඟ ජාල ගත වී ඇති ආකාරය සහ ATM ක්රියාකාරිත්වය ගැන කෙටියෙන් විස්තර කරනු ඇත.
ස්වයංක්රිය ටෙලර් යන්ත්ර කාඩ්පත්(ඩෙබිට්) සහ ක්රෙඩිට් කාඩ්පත් අතර වෙනස.
මෙම කාඩ්පත් දෙකම එකම අරමුණ සදහා සේවය කළද, ඔබ ඩෙබිට්(හර) කාඩ් මගින් යමක් මිලදී ගන්නා විට මුදල් ස්වයංක්රීයව ඔබගේ ඉතුරුම් ගිණුමෙන් අඩු කරනු ලබයි. මෙය ක්රෙඩිට් (බැර) කාඩ් ක්රියාකාරීත්වයෙන් වෙනස් වේ. ක්රෙඩිට් කාඩ් යනු ඔබට බැංකුවෙන් ලබාදෙන යම් ණය ප්රමාණයක් සදහා ලබාදෙන කාඩ් එකකි. එමගින් ඔබ වැය කර ඇති මුදල සඳහා මාසික බිල්පතක් ලැබේ. එසේම ඒ අදාල කාලසීමාව ඇතුලත ඒ භාවිතාකළ කල ණය ප්රමාණය ආපසු ගෙවිය හැකි අතර එකවර එසේ නොගෙව්වහොත් ඒ ඉතිරි මුදල පොලියක්ද සහිතව ඉදිරියේදී ගෙවීමට හැකියාව පවතී.
ඔබ ස්වයංක්රීය ටෙලර් යන්ත උපකාරයෙන් මෙම වර්ග දෙකෙහිම කාඩ් මගින් මුදල් ලබාගත හැක. එහෙත්, බැර කාඩ් පතක් (Credit) මගින් ඔබට මුදල් වශයෙන් ලබාගත හැකි වන්නේ ඔබේ ණය සිමාවෙන් කිසියම් ප්රමාණයක් පමණි. එසේ මුදල් ගතහොත් ඒ සදහා වැඩි පොලියක් ගෙවීමට මෙන්ම මුදල් ලබා ගැනීමේදී අයකරන ගාස්තුවද (Withdrawal Fee) වැඩියෙන් ගෙවීමට සිදුවේ. හර කාඩ් (Debit) මගින් ඔබේ ඉතුරුම් ගිණුමේ පවතින මුදල් අවශ්ය පරිදි ලබා ගත හැක. එහෙත් හර කාඩ් වල වුවද ඔබට දිනකට ලබාගත හැකි උපරිම මුදල් සිමාවන් ඒ ඒ බැංකු වලින් නියම කර ඇත.
ඊට අමතරව ඔබට මෙම කාඩ් දෙවර්ගයෙන්ම භාණ්ඩ මිලදී ගැනීමේ හා සේවා ලබා ගැනීමේ හැකියාවද පවතී. එවැනි අවස්ථා වලදී බොහෝ විට හර කාඩ් වලට සාපේක්ෂව බැර කාඩ් සදහා වැඩි විශේෂිත වට්ටම් ආදියද හිමිවිය හැක.
ස්වයංක්රිය ටේලර් යන්ත්රයක් වැඩ කරන්නේ කෙසේද?
ක්රියාකාරිත්වය අනුව එකිනෙක වෙනස් වන ස්වයංක්රීය ටෙලර් යන්ත්ර වර්ග දෙකක් ප්රධාන වශයෙන් ඇත.
- Leased-line ATM
- Dial-up ATM machines
ඕනෑම ATM යන්ත්රයක යෙදවුම්(Inputs) දෙකක් හා ප්රතිදාන උපාංග(Outputs) සතරක් සමග දත්ත පර්යන්තය (Data terminal) අවශ්ය වේ. ඇත්ත වශයෙන්ම, මෙය සිදු කිරීම සඳහා එහි ද සත්කාරක සැකසුමක් (Host processor) භාවිතා විය යුතුය. ස්වයංක්රීය ටෙලර් යන්ත්ර හා සම්බන්ධ වී මුදල් ඉල්ලා සිටින පුද්ගලයා සමඟ සන්නිවේදනය කිරීම සදහා මෙම සත්කාරක සකසනය(Host processor) අවශ්ය වේ. අන්තර්ජාල සේවා සපයන්නා (ISP) ද මෙම ක්රියාව සදහා වැදගත් කාර්යභාරයක් ඉටු කරයි. ඔවුන් දොරටුවක්(gateway) ලෙස අතරමැදි ජාලය හා බැංකු පරිගණකයන් හා සම්බන්ධව ක්රියා කරයි.
Leased-line ස්වයංක්රීය ටෙලර් යන්ත්රය සතුව වයර් 4ක් පවතී එමගින් point to point dedicated telephone line ලෙස සත්කාරක සකසනය (Host processor) සමග සම්බන්ධ වීමට හැකියාව ඇතිකරයි. පරිශිලක පරිමාවන් ඉහළ මට්ටමක පවතින ස්ථාන සදහා මෙම වර්ගයේ යන්ත්ර වඩාත් යෝග්ය වේ. මේවා ඉතා උසස් ලෙස සලකන අතර මෙම වර්ගයේ යන්ත්රයේ මෙහෙයුම් පිරිවැය ඉතා ඉහල වේ.
Dial-up ATM යන්ත්ර සතුව මොඩමයක් හා ගාස්තු රහිත අංකයක්(Toll free number) සහිත සාමාන්ය දුරකථන මාර්ගයක් ඇත. මෙම සාමාන්ය සම්බන්ධතා නිසා ඔවුන්ගේ මූලික ස්ථාපන පිරිවැය ඔවුන්ගේ මෙහෙයුම් පිරිවැයට සාපේක්ෂව අඩු වන අතර Leased-line ATM වලට වැඩ මෙය යෙදවීම පහසු වේ
සත්කාරක(Host processor) ප්රධාන වශයෙන් බැංකුව සතු වේ. එය ISP (Internet service provider) මගින් හිමිකාරීත්වය දරන අවස්ථාද විය හැක. සත්කාරක(Host processor) බැංකුව සතු නම් එම බැංකු වෙනුවෙන් කටයුතු කරන සුවිශේෂී ATM යන්ත්ර පමණක් සහාය වනු ඇත.
ස්වයංක්රීය ටෙලර් යන්ත්රය කොටස්
කලින් කී ලෙස, ප්රධාන වශයෙන් ආදාන උපකරණ දෙකක් සහ ස්වයංක්රීය ටෙලර් යන්ත්ර සඳහා ප්රතිදාන උපාංග හතරක් තිබේ.
ටෙලර් යන්ත්රයක කොටස්
ආදාන උපාංග -
- කාඩ් රීඩර් - මෙය ඔබගේ ගිණුමේ අංකය හඳුනාගැනීමෙහි කොටසකි. ඒ සඳහා ATM කාඩ්පතේ පිටුපස චුම්බක තීරුවක් පවතී. කාඩ් එක කාඩ් රීඩර් එක හරහා ඇදීමක් හෝ තද කිරීමක්(swiped or pressed) කල පසු එය ඔබේ ගිණුම් තොරතුරු තේරුම් ගැනීම සිදුකර එම දත්තයන් සත්කාරක සකසනය වෙත ලබා දෙනු ලැබේ. දත්ත ගබඩාවේ හිමිකරුගේ තොරතුරු ලබා ගැනීමට සත්කාරක සකසනය මෙම දත්ත භාවිතා කරයි.
- යතුරු පුවරුව - යන්ත්රය කාඩ් පත පිළිගත් පසු, යන්ත්රය ඔබගෙන් මුදල් ලබාගැනීමට කැමති ආකාරයන්, ශේෂය විමසීම, සහ ඔබේ පෞද්ගලික හඳුනා ගැනීමේ අංකය (PIN) වැනි වැඩිදුර විස්තර අසයි ඒවා ඇතුලත් කිරීම සදහා මෙය භාවිත කරයි.
එසේම එක් එක් කාඩ් සුවිශේෂී PIN අංකය ඇති බැවින්, වෙනත් කෙනෙකු ඔබේ ගිණුමෙන් මුදල් ආපසු ලබා ගැනීම සඳහා ඉතා සුළු අවස්ථාවන් පමණක් තිබිය හැක. PIN කේතය ආරක්ෂා කිරීමට හා සත්කාරක සකසනය වෙත යැවීම සඳහා වෙනම නීති ඇත. ඒ නිසා, PIN අංකය බොහෝ දුරට එන්ක්රිප්ට්(encrypted) කරන ස්වරූපයෙන් යවනු ලැබේ.
ඔබේ පින් අංකය නිවැරදි නම් ස්වයංක්රීය ටෙලර් යන්ත්රය අදාල ගනුදෙනුව සදහා අවශ්ය ක්රියාමාර්ග සිදුකරයි
මෙම ගනුදෙනුව සඳහා ප්රධාන වශයෙන් ප්රතිධාන(Outputs) හතරක් තිබේ.
ප්රතිධාන(Outputs) -
- ස්පිකර්(Speaker) - කිසියම් යතුරක් ස්පර්ශ කරන විට ස්පීකරය ශබ්දය ලෙස ප්රතිචාරය සපයයි.
- ප්රදර්ශනය තිරය(Display Screen) - ගනුදෙනුව සම්බන්ධයෙන් ATM යන්ත්රයෙන් විමසන ලද ප්රශ්න සහ පරිශීලකයාගෙන් ලැබෙන ආදානය තිරය මත දිස්වේ. ගනුදෙනුවේ සෑම පියවරක්ම තිරය මගින් පෙන්වයි. CRT තිරයක් හෝ LCD තිරයක් සාමාන්යයෙන් භාවිතා කරයි.
- රිසිට්පත මුද්රණ(Receipt printer) - දිනය හා වේලාව හා ඉල්ලා අස්කර ප්රමාණය මෙන් ඔබගේ ගනුදෙනුව සම්බන්ධයෙන් සියලු තොරතුරුද බැංකුවේ ඉතිරි වන මුදලද සටහන්ව ඇත. එමගින් වත්මන් ගනුදෙනුව සම්බන්දයෙන් කඩදාසි කුවිතාන්සියක් පරිශීලකහට ලැබේ
- මුදල් බෙදාහරින මැෂිම (Cash dispenser) - මෙය ATM යන්ත්රයේ කේන්ද්රීය පද්ධතියයි. අවශ්ය මුදල් මෙම කොටසෙන් පරිශීලකයාට ලබාගත හැකිය.
මෙම Cash dispenser හි කාර්යයන්
- මුදල් ආපසු ලබා ගැනීම සම්බන්ධයෙන් සමස්ත යාන්ත්රණයම සැලකිල්ලට ගත් විට, මුදල් යන්ත්රය ඉතා කාර්යක්ෂම විය යුතුය. මුදල් ඩිස්පෙන්සර් විසින් සිදු කළ යුතු ප්රධාන කාර්යයන් මෙයයි.
- එක් එක් බිල් වලට අදාලව හා අවශ්ය ප්රමාණය ලබා දීමට මුදල් යන්ත්රයේ වගකීමයි. බිල්පත් එකට එකක් ඇලී ඇති අවස්ථා තිබේ නම් එය ප්රතික්ෂේප කළ යුතු අතර ඒ වෙනුවට නව බිල්පත් සටහන් රැගෙන යා යුතුය. මුදල් අබලන් වී හෝ නැමී ඇත්නම්, ඒවා ප්රතික්ෂේප කරන බඳුන ලෙස තවත් කොටසකට මාරු කරනු ලැබේ. මෙම ක්රියාවලින් ඉතා ඉහළ නිරවද්යතා සංවේදක මගින් සිදු කරනු ලැබේ.
- සංවේදක වල වැරදි සිදු විය හැකි අවස්ථා තිබිය හැකිය. මෙය දැනගැනීම සඳහා යන්ත්රය වගකිව යුතු පුද්ගලයා කිසියම් කාල පරිච්ඡේදයකදී ප්රතික්ෂේපිත සටහන් සංඛ්යාව පරීක්ෂා කරයි. නෝට්ටු ගණන බලාපොරොත්තු වූවාට වඩා විශාල නම්, එය බිල්වල ගුණාත්මක භාවය හොඳ නැතහොත්, මුදල් ඩිස්පෙන්සර් සමඟ ගැටළුවක් ඇති බව එයින් ඇඟවෙනු ඇත.
- එක් ස්වයංක්රීය ටෙලර් යන්ත්රයක් මගින් සිදු කරන සෑම ගනුදෙනුවකම සම්පූර්ණ වාර්තාවක් සෑම දිනකම වාර්තා කර ඇති අතර එය ජර්නලයක් ලෙස තබා ඇත. මෙම ජර්නලය පසුව එකතු කර මුද්රණය කර ඇත. මෙම ගනුදෙනුව සම්බන්ධයෙන් මෙම තොරතුරු වසර 2 ක කාලයක් සඳහා අධිකාරීන් විසින් තබා ඇත. කිසියම් ගනුදෙනුවක වරදක් සිදුවී ඇති අවස්ථාවන් තිබිය හැකි බැවින්, ගිණුමේ අයිතිකරු හෝ බැංකු නිලධාරීන්ට මෙම ගනුදෙනුව බැලීමට අයිතියක් තිබේ.
ස්වයංක්රීය ටෙලර් යන්ත් ජාලකරණය
ගනුදෙනුවක් සිදු කරන විට, කාඩ්පත් හිමියා විසින් විස්තර යන්ත්රයට ඇතුලත් කරයි. මෙම තොරතුරු ATM යන්ත්රයෙන් සත්කාරක සකසනය වෙත ලබා දෙනු ලැබේ. සත්කාරක සකසනය මෙම විස්තරය බලයලත් බැංකුව සමග පරීක්ෂා කරයි. විස්තර නිවැරදි නම්, කාඞ් හිමියා විසින් ඉල්ලා සිටින මුදල් ගනුදෙනුකරුගේ බැංකු ගිණුමෙන් ඉලෙක්ට්රොනිකව අරමුදල් සත්කාරක සකසන ගිණුමටය ලබාගනු ලැබේ. මෙම කාර්යය සිදු කරනු ලැබූ පසු, සත්කාරක සකසනය මුදල් මාරු කළ හැකි වන පරිදි, ATM යන්ත්රයට අනුමත කේතයක් යවනු ලැබේ.
ස්වයංක්රීය ටෙලර් යන්ත්ර ආරක්ෂක
PIN අංකය රහස් ලෙස තබා ඇති තාක් ATM කාඩ්පත සුරක්ෂිත කර ඇත. Triple Data Encryption Standard වැනි ශක්තිමත් මෘදුකාංග මගින් හෝ සංකේතාත්මක වන පරිදි ඔබේ කාඩ්පතෙන් PIN අංකය ලබා ගැනීමට ක්රමයක් නොමැත.
ඔබගේ PIN අංකය සුරක්ෂිත කර ගැනීම සඳහා ක්රම කිහිපයක් තිබේ.
ඔබගේම PIN අංකය තෝරන්න. මතක තබා ගැනීමට පහසු වන PIN අංකය තෝරන්න. ඔබගේ උපන් දිනය, දුරකථන අංකය හෝ කිසිවක් පෞද්ගලිකව සම්බන්ධ වී ඇති කිසිවක් නොවිය යුතුය. ඔබගේ ATM කාඩ් එක පිටුපස PIN අංකය සදහන් නොකරන්න. සෑම විටම සුවිශේෂී වූ PIN අංකයක් බැංකුව විසින් ලබාදෙනු ලැබේ. නමුත් එය නැවත ඔබට අවශ්ය ලෙස වෙනස් කර ගැනීමේ හැකියාවක්ද පවතී.
මේ ආරක්ෂිතව ඔබගේ ස්වයංක්රීය ටෙලර් යන්ත්ර කාඩ්පත් පවත්වා ගත යුතු ආකාරය පිළිබඳ උපදෙස් කිහිපයකි.
- ඔබේ ATM කාඩ්පත සීරීමට හෝ නැමීමෙන් තොරව සුරක්ෂිතව තබාගත යුතුය. එය ඔබගේ පසුම්බි හෝ වෙනත් ස්ථානයක ආරක්ෂිතව තබා ගන්න.
- ATM කවුන්ටරය වෙත පැමිණීමට පෙර ඔබේ පසුම්බියෙන් කාඩ්පත ඉවත් කරන්න. ස්වයංක්රීය ටෙලර් යන්ත්රය ඉදිරිපිට සිටගෙන සිටිනවා නම් යම් සොරකමක් වැනි දෙයක් සඳහා වැඩි අවස්ථාවක් තිබේ.
- ස්වයංක්රීය ටෙලර් යන්ත්රයට ඇතුල් වීමෙන් පසු දොර වසා ඉන්පසු තිරය වෙත හැරී යන්න. යතුරු පුවරුවේ ඉදිරිපස කෙළින් සිටගන්න එවිට ඔබේ රහස් අංකය වෙන කිසිවෙකු දැකිය නොහැක.
- මුදල් ලැබීමෙන් පසු වහාම මුදල් ගණනය කිරීම ආරම්භ නොකර මුදල් ඔබේ පසුම්බිය තුලට දමාගන්න. කාඩ්පත ආරක්ෂාකාරී ලෙස තබා ගන්න.
- දෝෂ සහිත ස්වයංක්රීය ටෙලර් යන්ත්රයක් නිසා ඔබ මුදල් නොලැබෙන අවස්ථාද තිබිය හැකිය. එවැනි අවස්ථාවලදී ATM කාඩ්පත නැවත ලබා ගැනීමට අමතක නොකරන්න.
- තවද ඔබේ කාඩ් පත ATM එක තුල සිරවීමක් සිදුවුවහොත් වහාම අදාල බැංකු ශාඛාවට ඒ බව දන්වන්න. එවිට නැවත ඔබේ කාඩ් පත ලබා දීමට ඔවුන් කටයුතු කරාවි. මෙය බොහෝවිට විකල වූ කාඩ් පත් සදහා හෝ වැරදි PIN අංකයක් නැවත නැවත ඇතුලත් කළහොත් සිදුවිය හැක.
ස්වයංක්රීය ටෙලර් යන්ත්ර භාවිතා
- ATM යන්ත්ර සෑම තැනකම පාහේ දක්නට ලැබෙන බැවින් ඔබට ඔබගේ අතෙහි විශාල මුදලක් රැගෙන යා යුතු නොවේ. ඔබට මුදල් අවශ්ය වූ විට එය අසල ඇති ස්වයංක්රීය ටෙලර් යන්ත්රයෙන් එය ලබාගත හැකිය. ATM කාඩ්පත සදහා සුවිශේෂී මුරපදයක් තිබීම නිසා, එය සොරකම් කළද කිසිවෙකුට එය වෙත පිවිසිය නොහැකිය.
නමුත් එමගින් භාණ්ඩ හා සේවා ලබාගැනීමේ හැකියාව තිබෙන බැවින් යම් හෙයකින් ඔබගේ කාඩ් පත නැති වුවහොත් වහාම අදාල බැංකුව ඒ පිලිබදව දැනුවත් කරන්න.
- ස්වාධීන ස්වයංක්රීය ටෙලර් යන්ත්ර මගින් ජාලයේ ඕනෑම බැංකුවක් වෙත පිවිසිය හැකිය. විවිධ වෙළද ස්ථාන වල තබා ඇති ස්වයංක්රීය ටෙලර් යන්ත්ර විශාල සංඛ්යාවක් ද එයට සහාය වේ.
- අන්ධ හා දෘශ්යාබාධිත පුද්ගලයින්ට පවා මුදල් ලබා ගැනීමේ හැකියාව ඇති බ්රේල් සන්නිවේදන ස්වයංක්රීය ටෙලර් යන්ත්රද වර්තමානයේ දැකිය හැක.
Last edited:
