ගෝලීය නාවික සහ ගුදම් ප්රවාහනය සදහා ඇල මාර්ග දක්වන සහයෝගය මෙතෙක් යැයි කිව නොහැකියි.
ස්බාවිකවම නිර්මාණය නාවුක ඇළමාර්ග මෙන්ම, මිනිසා විසින්ම නිර්මාණය කරනුලැබූ ඇල මාර්ග ප්රධානව ගෝලීය නාවුක ප්රවාහනයට මහගු දායකත්වයක් සපයයි.
පිහිටීම, දායකත්වය අනුව වැදගත් නැව් මාර්ග කිහිපයක් පහතින් හදුනාගමු
THE WHITE SEA-BALTIC SEA CANAL- ධවල මුහුද-බෝල්ටික් ඇළ
බොහෝ විට කෙටියෙන් හැඳින්වෙන්නේ සුදු මුහුදේ ඇළ (බෙලෝමෝර්කනල්) යන්නයි.
1933 අගෝස්තු 2 වනදා විවෘත කරන ලද රුසියාවේ නැව් ඇළකි. එය සුදු මුහුද හා සම්බන්ධ වේ. ආක්ටික් සාගරයේ, බෝල්ටික් මුහුදට තවදුරටත් සම්බන්ධ වෙන්නේ ඔනේගා විල සමඟය. 1961 වන තෙක් එහි මුල් නම ස්ටාලින් සුදු මුහුද-බෝල්ටික් ඇළය.
මෙම ඇළ මාර්ගය 1933 දී ඉදිකරන ලද්දේ 126,000 ක බලහත්කාර ශ්රමයක් මගිනි. නිල වාර්තා පෙන්වා දෙන්නේ ඉදිකිරීම් අතරතුර කම්කරුවන් 12,000 ත් 25,000 ත් අතර සංඛ්යාවක් මිය ගිය බවයි.
උතුරේ සුදු මුහුදේ සිට දකුණට බෝල්ටික් මුහුද දක්වා විහිදෙන ඇළේ දිග කිලෝමීටර් 227 ක් වන අතර එයින් කිලෝමීටර් 48 ක් මිනිසා විසින් සාදන ලද්දකි. විශාල මානයන් සහිත වෙළඳ නැව් සඳහා ඇළ සුදුසු නොවේ.
ඇළේ ප්රධාන ශාඛාව කිලෝමීටර 64.4 ක දිගකින් යුක්ත වන අතර එය 1984 දී නිම කරන ලදී.
පෝර්ටා ඇල්බා - මිඩියා නවෝදාරි ඇළ ලෙසද හැඳින්වෙන උතුරු ශාඛාව කිලෝමීටර් 31.2 ක් දිගින් යුක්ත වන අතර එය වසර තුනකට පසු නිම කරන ලදී.
කිලෝමීටර් 80 ක් දිග ඇළ විශේෂයෙන් එක්සත් ජනපදයට අත්යවශ්ය වන අතර එය ටෙක්සාස් කාර්යබහුලම වරායන්ගෙන් එකක් බවට පත් කරයි.
එය බෆලෝ බයූ සහ ගැල්වෙස්ටන් බොක්ක හෑරීම මගින් නිර්මාණය කරන ලද පුළුල් හා ගැඹුරු ස්වාභාවික ජල කඳකි. එය අවම වශයෙන් 1836 සිට භාවිතා කර ඇත.
බ්රන්ස්බුටෙල් සිට ආරම්භවී කීල් දක්වා අවසන් වන අතර එය ඩෙන්මාර්කයේ ජුට්ලන්ඩ් අර්ධද්වීපයෙන් කිලෝමීටර් 460 ක් දිග හා අස්ථායී මාර්ගයක් භාවිතා කිරීමෙන් යාත්රා ඉතිරි කරයි.
මෙම ඇළ භාවිතා කිරීමට නම් නැවේ දිග මීටර් 235.50 (අඩි 772.6) හෝ ඊට අඩු විය යුතුය.
ඇළට අගුල් 16 ක් ඇත. උපරිම බෝට්ටු දිග මීටර් 190 කි. රයින්-මේන්-ඩැනියුබ් ඇළ තොග තොග ටොන් 2,425 ක් දක්වා ධාරිතාවයකින් යුත් බාධක සඳහා ඉඩකඩ ඇත.
වොල්ගා-දොන් ඇළ ප්රථම වරට භාවිතා කරන ලද්දේ 1952 දීය. ඇළේ දිග කිලෝමීටර් 101 කි. නැව් නැංවීම සඳහා වොල්ගා බෑවුමේ එක් කුටීර ඇල අගුල් නවයක් සහ ඒවා පහත් කිරීම සඳහා ඩොන් බෑවුමේ අගුල් හතරක් මෙහි අන්තර්ගත වේ.
කිලෝමීටර් 82 ක් දිග ඇළ මාර්ගයේ යාත්රා කිලෝමීටර් 15,000 කින් කෙටි කරයි. පැසිෆික් හා අත්ලාන්තික් සාගර එකම මට්ටමක නොමැති බැවින් පැනමා ඇළ දෙපස ලොක් ගේට්ස් භාවිතා කරමින් යාත්රාව ඉහළ මට්ටමට ඔසවා තැබීමටත් ඒ හා සමානව මුහුදු මට්ටමට වැටීමටත් යොදා ගනී.
ප්රදාන බහලුම් ප්රවාහන ගමන්මාර්ග සේවා 29 ක් භාවිතා කරන පැනමා ඇළ මගින් සෑම වසරකම යාත්රා 15,000 කට පමණ සේවාව සපයයි.
කිලෝමීටර් 193.3 ක් දිග මෙම ඇළ කෘතිම මුහුදු මට්ටමේ මාර්ගයක් වන අතර එය සමුද්රීය ලෝකයට අත්යවශ්ය වේ. එය සෑම විටම විවෘතව පවතින අතර සෑම රටකින්ම නැව් මගින් දැඩි ලෙස භාවිතා කරයි.
https://elakiri.com/threads/මිනිසා-අතින්-නිම-වූ-විශිෂ්ට-නිර්මාණයක්-වන-සූවස්-ඇළ.1981131/
ස්බාවිකවම නිර්මාණය නාවුක ඇළමාර්ග මෙන්ම, මිනිසා විසින්ම නිර්මාණය කරනුලැබූ ඇල මාර්ග ප්රධානව ගෝලීය නාවුක ප්රවාහනයට මහගු දායකත්වයක් සපයයි.
පිහිටීම, දායකත්වය අනුව වැදගත් නැව් මාර්ග කිහිපයක් පහතින් හදුනාගමු
THE WHITE SEA-BALTIC SEA CANAL- ධවල මුහුද-බෝල්ටික් ඇළ
බොහෝ විට කෙටියෙන් හැඳින්වෙන්නේ සුදු මුහුදේ ඇළ (බෙලෝමෝර්කනල්) යන්නයි.
1933 අගෝස්තු 2 වනදා විවෘත කරන ලද රුසියාවේ නැව් ඇළකි. එය සුදු මුහුද හා සම්බන්ධ වේ. ආක්ටික් සාගරයේ, බෝල්ටික් මුහුදට තවදුරටත් සම්බන්ධ වෙන්නේ ඔනේගා විල සමඟය. 1961 වන තෙක් එහි මුල් නම ස්ටාලින් සුදු මුහුද-බෝල්ටික් ඇළය.
මෙම ඇළ මාර්ගය 1933 දී ඉදිකරන ලද්දේ 126,000 ක බලහත්කාර ශ්රමයක් මගිනි. නිල වාර්තා පෙන්වා දෙන්නේ ඉදිකිරීම් අතරතුර කම්කරුවන් 12,000 ත් 25,000 ත් අතර සංඛ්යාවක් මිය ගිය බවයි.
උතුරේ සුදු මුහුදේ සිට දකුණට බෝල්ටික් මුහුද දක්වා විහිදෙන ඇළේ දිග කිලෝමීටර් 227 ක් වන අතර එයින් කිලෝමීටර් 48 ක් මිනිසා විසින් සාදන ලද්දකි. විශාල මානයන් සහිත වෙළඳ නැව් සඳහා ඇළ සුදුසු නොවේ.
DANUBE-BLACK SEA CANAL - ඩැනියුබ්-බ්ලැක් සී කැනල්
බටහිර යුරෝපයේ වැදගත්ම ඇළ මාර්ගයක් වන ඩැනියුබ්-කළු මුහුදේ ඇළ, ඩර්නූබ් ගඟේ සර්නවෝඩා සිට කොන්ස්ටන්ටා සහ කළු මුහුදේ නවෝදාරි දක්වා දිව යයි. රුමේනියාවේ පිහිටා ඇති මෙය උතුරු මුහුද සහ කළු මුහුද අතර යුරෝපීය ඇල පද්ධතියේ වැදගත් කොටසකි.ඇළේ ප්රධාන ශාඛාව කිලෝමීටර 64.4 ක දිගකින් යුක්ත වන අතර එය 1984 දී නිම කරන ලදී.
පෝර්ටා ඇල්බා - මිඩියා නවෝදාරි ඇළ ලෙසද හැඳින්වෙන උතුරු ශාඛාව කිලෝමීටර් 31.2 ක් දිගින් යුක්ත වන අතර එය වසර තුනකට පසු නිම කරන ලදී.
HOUSTON SHIP CANAL - හූස්ටන් නැව් ඇල
හූස්ටන් නැව් නාලිකාව පිහිටා ඇත්තේ එක්සත් ජනපදයේ ටෙක්සාස්හි හූස්ටන් හිය. එය හූස්ටන් ප්රදේශයේ පර්යන්ත සහ මෙක්සිකෝ බොක්ක අතර සාගරයෙන් ගමන් කරන යාත්රා සඳහා මාර්ගයක් ලෙස සේවය කරයි.කිලෝමීටර් 80 ක් දිග ඇළ විශේෂයෙන් එක්සත් ජනපදයට අත්යවශ්ය වන අතර එය ටෙක්සාස් කාර්යබහුලම වරායන්ගෙන් එකක් බවට පත් කරයි.
එය බෆලෝ බයූ සහ ගැල්වෙස්ටන් බොක්ක හෑරීම මගින් නිර්මාණය කරන ලද පුළුල් හා ගැඹුරු ස්වාභාවික ජල කඳකි. එය අවම වශයෙන් 1836 සිට භාවිතා කර ඇත.
KIEL CANAL - කීල් ඇළ
කිලෝමීටර් 98 ක් දිග කීල් ඇළ, කලින් කයිසර්-විල්හෙල්ම් ඇළ ලෙස හැඳින්වූ අතර, 1895 දී විවෘත කළ දින සිට බෝල්ටික් මුහුද උතුරු මුහුද හා සම්බන්ධ කරයි. කම්කරුවන් 9,000 කට වැඩි පිරිසක් වසර අටක් තුළ ඇළ මාර්ගය නිම කළහ.බ්රන්ස්බුටෙල් සිට ආරම්භවී කීල් දක්වා අවසන් වන අතර එය ඩෙන්මාර්කයේ ජුට්ලන්ඩ් අර්ධද්වීපයෙන් කිලෝමීටර් 460 ක් දිග හා අස්ථායී මාර්ගයක් භාවිතා කිරීමෙන් යාත්රා ඉතිරි කරයි.
මෙම ඇළ භාවිතා කිරීමට නම් නැවේ දිග මීටර් 235.50 (අඩි 772.6) හෝ ඊට අඩු විය යුතුය.
RHINE-MAIN-DANUBE CANAL - රයින්-මේන්-ඩැනියුබ් කැනල්
ජර්මනියේ පිහිටා ඇති රයින්-මේන්-ඩැනියුබ් ඇළ ප්රධාන හා ඩැනියුබ් ගංගා සම්බන්ධ කරන අතර එම නිසා උතුරු මුහුද හා අත්ලාන්තික් සාගරය කළු මුහුදට සම්බන්ධ කරයි. වෙනත් බොහෝ ඇළ මාර්ග සැලසුම් කර තිබුණද, අද පවතින ඇළ 1992 දී නිම කරන ලදී. එහි දිග කිලෝමීටර් 171 කි.ඇළට අගුල් 16 ක් ඇත. උපරිම බෝට්ටු දිග මීටර් 190 කි. රයින්-මේන්-ඩැනියුබ් ඇළ තොග තොග ටොන් 2,425 ක් දක්වා ධාරිතාවයකින් යුත් බාධක සඳහා ඉඩකඩ ඇත.
VOLGA-DON CANAL - වොල්ගා-ඩොන් කැනල්
වොල්ගා-දොන් ඇළ රුසියානු ගංගා වන වොල්ගා සහ ඩොන් ඔවුන්ගේ සමීපතම ස්ථානවලට සම්බන්ධ කරයි. මෙම සුප්රසිද්ධ ගංගා දෙක සමඟ එක්ව ඇළ මාර්ගය කැස්පියන් මුහුද සහ අසෝව් මුහුද සහ කළු මුහුද හරහා ලෝකයේ සාගර අතර වඩාත් සෘජුවම යා හැකි සම්බන්ධතාවය සපයයි.වොල්ගා-දොන් ඇළ ප්රථම වරට භාවිතා කරන ලද්දේ 1952 දීය. ඇළේ දිග කිලෝමීටර් 101 කි. නැව් නැංවීම සඳහා වොල්ගා බෑවුමේ එක් කුටීර ඇල අගුල් නවයක් සහ ඒවා පහත් කිරීම සඳහා ඩොන් බෑවුමේ අගුල් හතරක් මෙහි අන්තර්ගත වේ.
PANAMA CANAL - පැනමා ඇළ
සෑම දෙනා අතරම ප්රසිද්ධ පැනමා ඇළ යනු ලෝකයේ වඩාත්ම තීරණාත්මක සමුද්ර දොරටුවකි. 1914 දී විවෘත කරන ලද මෙම ඇළ කැරිබියානු මුහුද පැසිෆික් සාගරයෙන් වෙන් කරන පටු තීරුවක් හරහා පැසිෆික් හා අත්ලාන්තික් සාගරය සම්බන්ධ කරයි.කිලෝමීටර් 82 ක් දිග ඇළ මාර්ගයේ යාත්රා කිලෝමීටර් 15,000 කින් කෙටි කරයි. පැසිෆික් හා අත්ලාන්තික් සාගර එකම මට්ටමක නොමැති බැවින් පැනමා ඇළ දෙපස ලොක් ගේට්ස් භාවිතා කරමින් යාත්රාව ඉහළ මට්ටමට ඔසවා තැබීමටත් ඒ හා සමානව මුහුදු මට්ටමට වැටීමටත් යොදා ගනී.
ප්රදාන බහලුම් ප්රවාහන ගමන්මාර්ග සේවා 29 ක් භාවිතා කරන පැනමා ඇළ මගින් සෑම වසරකම යාත්රා 15,000 කට පමණ සේවාව සපයයි.
SUEZ CANAL - සූවස් ඇළ
සූවස් ඇළ පැනමා ඇළ තරම් ප්රසිද්ධ වී ඇතිවා පමණක් නොව එය වඩාත් අත්යවශ්ය වේ. 1869 දී විවෘත කරන ලද සූවස් ඇළ මධ්යධරණි මුහුද හා සූවස් බොක්ක සම්බන්ධ කරයි. එබැවින් එය යුරෝපය, ඉන්දියන් සාගරය සහ බටහිර පැසිෆික් සාගරය අතර කෙටිම නාවික මාර්ගය සපයයි.කිලෝමීටර් 193.3 ක් දිග මෙම ඇළ කෘතිම මුහුදු මට්ටමේ මාර්ගයක් වන අතර එය සමුද්රීය ලෝකයට අත්යවශ්ය වේ. එය සෑම විටම විවෘතව පවතින අතර සෑම රටකින්ම නැව් මගින් දැඩි ලෙස භාවිතා කරයි.
https://elakiri.com/threads/මිනිසා-අතින්-නිම-වූ-විශිෂ්ට-නිර්මාණයක්-වන-සූවස්-ඇළ.1981131/
Last edited: