ඔන්ලයින් (Online) සහ ලයින්-ඉන්ටරැක්ටිව් (Line-Interactive) UPS අතර ප්රධානම වෙනස වෙන්නේ, විදුලිය විසන්ධි වන විට ඒවා ක්රියාත්මක වන ආකාරය සහ විදුලි බලයේ ගුණාත්මකභාවය පාලනය කරන ආකාරයයි.
1. Online UPS (Double-Conversion)
Online UPS එකක් මඟින් උපරිම ආරක්ෂාවක් ලැබෙනවා. මෙහිදී සිදුවන්නේ බිත්තියේ ඇති පේනුවෙන් (Wall outlet) එන විකල්ප ධාරාව (AC), මුලින්ම සෘජු ධාරාවක් (DC) බවට පත් කර බැටරිය ආරෝපණය කිරීමයි. ඉන්පසුව එම DC ධාරාව නැවතත් ඉතා පිරිසිදු AC ධාරාවක් (Pure Sine Wave) බවට පත් කර ඔබේ පරිගණකයට ලබා දෙනවා.
ඔබේ පරිගණකය නිරන්තරයෙන්ම ක්රියා කරන්නේ බැටරි පරිපථය හරහා ලැබෙන විදුලියෙන් නිසා, ප්රධාන විදුලිය විසන්ධි වූ විට බැටරියට මාරු වීමට
කිසිදු කාලයක් ගත වන්නේ නැහැ (0 ms). එම නිසා පරිගණකයට කිසිදු බලපෑමක් වෙන්නේ නැහැ.
2. Line-Interactive UPS
මෙය සාමාන්ය නිවෙස්වල බහුලවම භාවිතා වන වර්ගයයි. සාමාන්ය වෙලාවට බිත්තියෙන් එන විදුලිය කෙලින්ම ඔබේ පරිගණකයට ලබා දෙන අතර, එහි ඇති
AVR (Automatic Voltage Regulator) මඟින් විදුලි සැපයුමේ සිදුවන සුළු අඩු වැඩි වීම් පාලනය කරනවා.
නමුත් විදුලිය සම්පූර්ණයෙන්ම විසන්ධි වූ විට, මෙහි ඇති ස්විචයක් මඟින් පරිගණකය බැටරි බලයට මාරු කරනවා. මේ සඳහා
මිලිසෙකන්ඩ් 2 සිට 10 දක්වා (2-10 ms) ඉතා සුළු කාලයක් ගත වෙනවා (Transfer Time).
ප්රධාන වෙනස්කම් එක බැල්මකින්
| විශේෂාංගය | Line-Interactive UPS | Online UPS |
| ප්රධාන විදුලි ප්රභවය | කෙලින්ම ප්රධාන විදුලි රැහැනෙන් | නිරන්තරයෙන්ම බැටරිය/ඉන්වර්ටරය හරහා |
| මාරු වීමට යන කාලය | මිලිසෙකන්ඩ් 2–10 (සුළු ප්රමදයක් ඇත) | මිලිසෙකන්ඩ් 0 (සම්පූර්ණයෙන්ම බාධාරහිතයි) |
| මිල සහ කාර්යක්ෂමතාව | මිල අඩුයි, විදුලිය පිරිමසයි, ශබ්දයක් නැත | මිල අධිකයි, විදුලි වැය වැඩියි, කූලින් ෆෑන් ශබ්දය ඇත |
| භාවිතය | සාමාන්ය පරිගණක සහ නිවෙස් සඳහා | සර්වර් (Servers) සහ සංවේදී විද්යාගාර උපකරණ සඳහා |
නිවසක පරිගණකයක් සඳහා වඩාත් සුදුසු කුමක්ද?
නිවසක භාවිතා කරන සාමාන්ය හෝ ගේමින් (Gaming) පරිගණකයක් සඳහා වඩාත්ම සුදුසු වෙන්නේ
Line-Interactive UPS එකක්.
නූතන පරිගණකවල ඇති Power Supply (PSU) වලට විදුලිය විසන්ධි වන විට සිදුවන මිලිසෙකන්ඩ් 2-10 ක සුළු ප්රමාදය දරාගත හැකියි. එම නිසා පරිගණකය Off නොවී දිගටම වැඩ කරයි.
පහත දැක්වෙන ස්ථාන සහ උපකරණ සඳහා Online UPS එකක් අත්යවශ්ය වේ:
1. දත්ත මධ්යස්ථාන සහ සර්වර් (Data Centers & Servers)
ආයතනවල හෝ වෙබ් අඩවිවල දත්ත ගබඩා කර ඇති සර්වර් පරිගණක (Servers) මිලිසෙකන්ඩ් ගණනකට හෝ ක්රියා විරහිත වුවහොත් විශාල දත්ත ප්රමාණයක් විනාශ විය හැකියි. Online UPS සතු
0ms Transfer Time (මාරු වීමට කාලයක් නොගැනීම) නිසා සර්වර් බිඳ වැටීමකින් තොරව සුරක්ෂිතව පවත්වා ගත හැක.
2. වෛද්ය සහ රෝහල් උපකරණ (Medical & Healthcare Equipment)
රෝහල්වල දැඩි සත්කාර ඒකක (ICU) වල ඇති උපකරණ, MRI ස්කෑනර් යන්ත්ර සහ රෝගීන්ගේ ජීවිත ආරක්ෂා කරන වෙනත් වෛද්ය උපකරණ සඳහා ඉතාමත් පිරිසිදු, විචලනයන්ගෙන් තොර විදුලියක් අඛණ්ඩව ලැබිය යුතුය. විදුලිය මාරුවීමේදී සිදුවන සුළු ප්රමාදයක් පවා මෙහිදී අවදානම් සහගතය.
3. විදුලි බලය ඉතා අස්ථාවර ප්රදේශ (Unstable Power Grids)
ඔබ ජීවත් වන ප්රදේශයේ නිතරම විදුලි වෝල්ටීයතාවය අධික ලෙස අඩු වැඩි වේ නම් (Severe Voltage Fluctuations/Brownouts), සාමාන්ය UPS එකකට එය පාලනය කරගත නොහැක. Online UPS එකක් මඟින් නිරන්තරයෙන්ම ස්ථාවර, පිරිසිදු වෝල්ටීයතාවයක් (Double-Conversion හරහා) උපකරණ වෙත ලබා දෙයි.
4. විද්යාගාර සහ පර්යේෂණ උපකරණ (Laboratory & High-Precision Tools)
විද්යාත්මක පර්යේෂණ සඳහා යොදාගන්නා ඉතා සංවේදී මිනුම් උපකරණ, ත්රිමාණ මුද්රණ යන්ත්ර (3D Printers) සහ රසායනාගාර උපකරණවලට විදුලි සැපයුමේ සිදුවන සුළු වෙනස්වීම් දරාගත නොහැක.
5. ඉහළ මට්ටමේ ශ්රව්ය/දෘශ්ය චිත්රාගාර (High-End Audio/Video Studios)
රූපවාහිනී නාලිකා, ගුවන්විදුලි මාධ්ය සහ වෘත්තීය මට්ටමේ සවුන්ඩ් ස්ටූඩියෝ (Sound Studios) වල ඇති මිල අධික උපකරණවලට බාහිර විදුලි රැහැනෙන් එන තරංග (Electrical Noise) නිසා බාධා ඇති විය හැක. Online UPS මඟින් නිපදවන
Pure Sine Wave තරංග නිසා මෙවැනි ශබ්ද හෝ බාධා (Distortion) සම්පූර්ණයෙන්ම නැති වී යයි.
