හද පොළවට කඩන් වැටෙන් නැත්තෙ ඇයි?

[AnuradhaRa]

හද වේගයෙන් කැරකෙන නිසා වැටෙන්නෙ නෑ කියනවනෙ

හදේ ස්පීඩ් එක බාහිර බලවේගයක් මගින් අඩු කෙරුවොත් මොකක් වෙයිද?

 

[Mr.Wikirana]

හඳ පෘථවිය වටා කක්ෂගත වී ඇත්තේ ගුරුත්වාකර්ෂණ බලය හේතුවෙන් වන අතර, එහි කක්ෂීය වේගය (orbital speed) සහ පෘථිවියේ ගුරුත්වාකර්ෂණ බලය අතර සමතුලිතතාවය හේතුවෙන් එය පෘථිවියට වැටෙන්නේ නැත.

ප්රශ්නය: හඳේ කක්ෂීය වේගය බාහිර බලවේගයක් මගින් අඩු කරනවා නම් මොකක් වේද?

පිළිතුර:

1. කක්ෂය ක්රමයෙන් කුඩා වීම:
   හඳේ වේගය අඩු වුවහොත්, එය ගුරුත්වාකර්ෂණ බලයට එරෙහිව ප්රතිරෝධය කිරීමට අපොහොසත් වන අතර, කක්ෂය ක්රමයෙන් සංකෝචනය වී පෘථවියට ආසන්න වීමට පටන් ගනී. මෙය කෙප්ලර්ගේ චලිත නියම අනුව සිදු වේ.
2. පෘථවියට වැටීම:
   වේගය තවදුරටත් අඩු වී එය නිෂ්පතන වේගය (escape velocity) ට වඩා අඩු වුවහොත්, හඳ පෘථිවියේ ගුරුත්වාකර්ෂණය යටතේ කෙලින්ම වැටෙනු ඇත.
3. බලපෑම්:
   
   • පෘථිවියේ උල්කාපාත සහ ග්රහලෝක ගති විද්යාව වෙනස් වේ.
   • සාගර උච්චාවචන (tides) අතුරුදහන් වී, පරිසර පද්ධති විනාශ විය හැකිය.
   • දින-රාත්‍රී චක්‍රය සහ දේශගුණය විශාල වශයෙන් වෙනස් වේ.

ගණිතමය විශ්ලේෂණය:
හඳේ ස්ථායී කක්ෂීය වේගය ගණනය කරන්නේ

මෙහි GG = ගුරුත්වාකර්ෂණ නියතය, MM = පෘථිවියේ ස්කන්ධය, rr = කක්ෂීය අරය.
වේගය vv අඩු වුවහොත්, හඳ කක්ෂයෙන් ඉවත් වී පෘථිවිය ඇද ගනී.

එබැවින්, හඳේ වේගය අඩු කිරීම එය පෘථිවියට ඇද වැටෙන තත්ත්වයක් ඇති කරයි!

 

[Amith0424]

අපිව දාල සූර්යා හොයන් යයි

 

[AnuradhaRa]

අපිව දාල සූර්යා හොයන් යයි

ඒකෙ අනිත් පැත්ත මම කියන්නෙ

 

[Amith0424]

ඒකෙ අනිත් පැත්ත මම කියන්නෙ

පෘතිවියේ speed එක අඩු උනොත්.

 

[AnuradhaRa]

පෘතිවියේ speed එක අඩු උනොත්.

ඉරට කඩන් වැටෙයි

 

[nppcheguevara]

POLAWA WEGEN GIHIN HANDE WADENNE NATHTHE AI?

 

[Amith0424]

ඉරට කඩන් වැටෙයි

එතකොට ඉරේ speed එක අඩු උනොත්. (පෘථිවිය යන අතරතුර බුධ, සිකුරු උන්ගෙ පාඩුවෙ අනෙක් පැත්තෙ ඉන්නව කියල උපකල්පනය කරමු.)

 

[Wadakaru]

ඔය හද කියන එක ක්රුතිමව හදපු එකක් බං.

 

[AnuradhaRa]

එතකොට ඉරේ speed එක අඩු උනොත්. (පෘථිවිය යන අතරතුර බුධ, සිකුරු උන්ගෙ පාඩුවෙ අනෙක් පැත්තෙ ඉන්නව කියල උපකල්පනය කරමු.)

ඉර ඇවිල්ල තරුවක්. ක්ෂීරපථයෙ එක තරුවක්
ක්ෂීරථයෙ සේරම තරු ටික වටේට කැරකෙනව, හරියට නිකං ක්ෂීරපථයම එකට කැරකෙනව වගේ

ක්ෂීරපථය මැද බ්ලැක් හෝල් එකක් තියෙනව කියනව නේද..

මං දන්න විදියට කිව්වෙ

 

[Mr.Wikirana]

හඳට පොලු ගහලා බිම දාමු අර මතුගම ඕවිටිගල උන් වගේ.

 

[tharakaf]

ඔය හද කියන එක ක්රුතිමව හදපු එකක් බං.

ආහ් වරුන ඉන්සෙස්ට්/පීඩෝ වේසිගෙ පුතා. මොකෝ වෙන්නෙ?

 

[Amith0424]

ඉර ඇවිල්ල තරුවක්. ක්ෂීරපථයෙ එක තරුවක්
ක්ෂීරථයෙ සේරම තරු ටික වටේට කැරකෙනව, හරියට නිකං ක්ෂීරපථයම එකට කැරකෙනව වගේ

ක්ෂීරපථය මැද බ්ලැක් හෝල් එකක් තියෙනව කියනව නේද..

මං දන්න විදියට කිව්වෙ

black hole එකට යයි නේ. බලවත් බ්ලැක් හෝල් එකක් මැද තියන් milky way එක expand වෙන හැටි. ආයෙ හැකිලෙයි ඔක්කොම.

 

[AnuradhaRa]

black hole එකට යයි නේ. බලවත් බ්ලැක් හෝල් එකක් මැද තියන් milky way එක expand වෙන හැටි. ආයෙ හැකිලෙයි ඔක්කොම.

මේ මම දවසක් කල්පනා කෙරුව
පෘතුවිය වටේ හද කැරකෙනව
ඉර වටේ පෘත්‍රවිය කැරකෙනව
බ්ලැක් හෝල් එක වටේ තරු කැරකෙනව. අපේ සූර්‍යයාත් ඇතුලුව


එතකොට අපේ මිල්කි වේ එක තව මොකක් හරි සෙන්ට කරගෙන කැරකෙනවද දන්නෙ නෑ නේද

ඊට පස්සෙ ලෝකල් ගෲප් එකටත් කැරකෙන සෙන්ට එකක් තියෙනවද දන්නෙ නෑ

තව එක්ස්පෑන්ඩ් වෙන මගුලකුත් කියනව

ආ මෙහෙම එක්ස්පෑන්ඩ් වෙන්නෙ අත්භූත බලේකින් කියනව නේද ඩාක් ෆෝස්

 

[chatura_CN]

Speed එක අඩු වුනෙත් හදේ කෑලි කැඩි කැඩි පෘථවිය වටේ කැරකෙන්න ගන්නවා. ලොකු කෑලි කඩන් වැටෙයි. වඩ දිය බාදිය නැති වෙනවා. පොයට සිල් ගන්න වෙන්නෙත් නෑ.

 

[AnuradhaRa]

Speed එක අඩු වුනෙත් හදේ කෑලි කැඩි කැඩි පෘථවිය වටේ කැරකෙන්න ගන්නවා. ලොකු කෑලි කඩන් වැටෙයි. වඩ දිය බාදිය නැති වෙනවා. පොයට සිල් ගන්න වෙන්නෙත් නෑ.

moon fall ෆිල්ම් එක බලපං
මට නං පට්ට

 

[Heshan Daminda]

පෘතුවිය ෆ්ලැට්, හඳ ෆ්ලැට්, හඳ කඩන් වැටුනොත් අපි ෆ්ලැට් වෙයි.

 

[cstasy]

මෙලෝ වැදගැම්මක් නැති දේවල් කල්පනා කරනකන් පල්ලිය පැත්තෙ ගිහින් බැලුවොත් හොද නැද්ද කවුරුහරි බුරියානි දානයක් දෙනවද කියල

 

[chatura_CN]

moon fall ෆිල්ම් එක බලපං
මට නං පට්ට

අර හදේ dyson sphere එකක් ගැන කියන එක නේද.

 

[Amith0424]

මේ මම දවසක් කල්පනා කෙරුව
පෘතුවිය වටේ හද කැරකෙනව
ඉර වටේ පෘත්‍රවිය කැරකෙනව
බ්ලැක් හෝල් එක වටේ තරු කැරකෙනව. අපේ සූර්‍යයාත් ඇතුලුව


එතකොට අපේ මිල්කි වේ එක තව මොකක් හරි සෙන්ට කරගෙන කැරකෙනවද දන්නෙ නෑ නේද

ඊට පස්සෙ ලෝකල් ගෲප් එකටත් කැරකෙන සෙන්ට එකක් තියෙනවද දන්නෙ නෑ

තව එක්ස්පෑන්ඩ් වෙන මගුලකුත් කියනව

ආ මෙහෙම එක්ස්පෑන්ඩ් වෙන්නෙ අත්භූත බලේකින් කියනව නේද ඩාක් ෆෝස්

expand වෙන්නෙ explosion එක නිසානෙ. තව තියෙනව galaxies හැබැයි ඒව මුකුත් කේන්ද්‍ර කරන් නෑ. ට්‍රැක පනීනව.