ඔයා කියන ලක්ෂණ අනුව
Electrolyte Imbalance (සිරුරේ ලවණ අසමතුලිතතාවය) කියන්නේ මේ වගේ තත්ත්වයකදී සැක කරන්න පුළුවන් ප්රධානම හේතුවක්. විශේෂයෙන්ම වයස අවුරුදු 60ට ආසන්න අයට මේක හරිම පොදු දෙයක්.
මේකේ බලපෑම වෙන්නේ මෙහෙමයි:
1. සෝඩියම් අඩුවීම (Hyponatremia)
ලේ වල සෝඩියම් මට්ටම අඩු වුණාම (විශේෂයෙන් වැඩිහිටි අයගේ) පෙන්වන ප්රධානම ලක්ෂණ තමයි:
- ව්යාකූලත්වය (Confusion): අද කතා කරන දේ හෙට මතක නැති වීම, ඉන්න තැන ගැන සිහිය මදි ගතිය.
- මනෝභාවයේ වෙනස්කම්: ඔයා කියපු "maniac" ගතිය හෝ එකපාරටම තරහා යාම/වෙනස් විදිහට හැසිරීම.
- මතකය අඩුවීම: ඩිමෙන්ෂියා වගේ පෙනුනත් ඇත්තටම ඒක ලවණ ප්රශ්නයක් වෙන්න පුළුවන්.
2. පොටෑසියම් සහ මැග්නීසියම් (Potassium & Magnesium)
මේවායේ වෙනස්කම් නිසාත් මොළයේ ක්රියාකාරිත්වයට සහ ස්නායු වලට බලපෑම් ඇති වෙනවා. මැග්නීසියම් අඩු වුණාම නින්ද නොයාම, නොසන්සුන් බව සහ මානසික ආතතිය වැඩි වෙන්න පුළුවන්.
ඇයි මෙහෙම වෙන්නේ?
- ප්රමාණවත් තරම් වතුර නොබීම: අම්මා දවසට බොන වතුර ප්රමාණය මදි නම් ලවණ සාන්ද්රණය වෙනස් වෙනවා.
- ආහාර පාලනය: ලුණු කෑම සීමා කරලා නම් හෝ කෑම රුචිය අඩු නම් මේක වෙන්න පුළුවන්.
- වෙනත් ඖෂධ: අම්මා ප්රෙෂර් වලට හෝ වෙනත් දේකට බෙහෙත් ගන්නවා නම්, සමහර බෙහෙත් නිසා සිරුරේ ලවණ මුත්රා මගින් පිටවීම වැඩි වෙනවා.
දැන් කළ යුත්තේ කුමක්ද?
මේක ලේ පරීක්ෂණයකින් ඉතාම පහසුවෙන් දැනගන්න පුළුවන්.
- ළඟම තියෙන ලැබ් එකකින් හෝ චැනල් කරලා "Serum Electrolytes" පරීක්ෂණයක් කරගන්න.
- ඒ එක්කම Full Blood Count (FBC) එකක් කරගන්න එකත් වටිනවා.
- අම්මා ගන්නා ඖෂධ වර්ග මොනවාද කියලා දොස්තර මහතාට පවසන්න.
වැදගත්: ලවණ අසමතුලිතතාවයක් නම් ඒක බෙහෙත් වලින් හෝ ආහාර වලින් හරිගැස්සූ සැනින් ඔය කියන "සිහිය මදි ගතිය" සහ "මතකය" දින කිහිපයකින් යථා තත්ත්වයට පත් වෙනවා. ඒ නිසා මුලින්ම මේ වගේ ශාරීරික හේතුවක් තියෙනවාද කියලා ස්ථිර කරගන්න එක තමයි බුද්ධිමත්.
අම්මා වතුර බොන ප්රමාණය ගැන පොඩ්ඩක් අවධානයෙන් ඉන්න, ඒ වගේම ඉක්මනින් ලේ පරීක්ෂණයක් කරන්න බලන්න.