මහගෙදර හැමෝටම සුබ උදෑසනක්..
මෙන්න මේ හිමිදිරි උදැසන දවසේ දහම් කථාව...කියවල බලන්නකෝ...(සිළුමිණ පුවත් පතින් උපුටා ගන්නා ලදී)
ජය ලැබීමි
රජු මිය ගියේය. නුවර කඳුළු විලක් විය. වීදි සුදු කොඩියෙන් වැසිණ. දේවිය පුතු සමඟ රජු ගේ මළ සිරුර පසුපසින් සුසානයට ගියාය. සුදු රෙද්දෙන් එතුණු ඒ මළ සිරුර සුසානයේ දමා දේවිය පුතු සමග මාළිගයට ආවාය. ඔවුන් පසුපසින් ගිය පුර වැසියෝ මාලිගා අංගනයේ රැඳුණහ.
ඉදිරිපසින් වූයේ ඇමැතිවරුය. මහ ඇමති පිරිස ඇමතීය.
දැන් ඉතින් අපේ රජකමට මේ පුත් කුමරා පත් කැර ගනිමු.”
පුර වැසියෝ එය අනුමත කළහ.
“ඔටුනු පැලඳවීමට සුදුසු නැකත පුරෝහිත බමුණුතුමන් විසින් ප්රකාශයට පත් කරනු ඇති “”මහ ඇමති කීය.
“අනිද්දා උදෑසන ඉතාමත් සුබ නැකතක් උදා වෙනවා. එය ඔටුනු පැළදීමට සුදුසුයි. කුමාරයාගේ උපන් තැනකට ද එය ගැළපෙනවා.”
පිය රජුගේ මරණයෙන් තෙදිනකට පසු කුමරුට ඔටුනු පැළඳවීමේ උලෙළ පැවැත්විණ.
රජකම මේ තරුණයාට සතුටක් ගෙනාවේ නැත. පියා ඔහුට නිතර සිහි වූ හෙයිනි. ප්රාදේශීය රජකු වශයෙන් ඒ ප්රාන්ත රාජ්යයේ ජනප්රිය පාලකයා වූ පියා රණ ශූරයෙක් ද විය. ඔහුට තිබුණේ යෝධ සිරුරකි. එහෙත් ඒ සිරුර පසුගිය මාසයේ සිට ඇඳට වැටිණ.
අත් පා එසවිය නොහැකිවිය. වලසකු සමග ද පෙර සටන් කොට දිනූ ඔහු ඇඳට වැටුණු පසු මැස්සකු පලවා හැරීමට ද අපහසු වන තත්ත්වයට ඇද වැටිණ. සිරුරේ රිදුම් පිළිබඳ ඔහු කෑ ගසා වෙදැදුරාට කීවේය. ඒ වේදනා දුරුවූයේ මරණයෙනි.
තරුණකම, කායික ශක්තිය, අනිත්යයි. යෝධ පුරුෂයෙක් මළ සිරුරක් බවට පත් වූ හැටි, සෑම දෛයක් ම අනිත්යයි. තරුණ රජුගේ සිත කලකිරීමෙන් පිරිණ. මව ඔහු සැනසුවාය.
දැන් ඉතින් රජකම ගැන සිතන්න. වැසියන් පුතා ගැන ලොකු බලාපොරොත්තු තබා ගෙන ඉන්නවා. පියාටත් වඩා හොඳින් ඔබ රට පාලනය කරනු ඇතැයි ඔවුන් සිතනවා. පියා ගැන සිතුවා ඇති දැන් ඉතින් රාජ්යය ගැන සිතන්න.”
රජතුමා මවට පිළිතුරු දුන්නේ නැත. නිහඬව ඈත යමක් දෙස බලා සිටියේය.
ඔහුට සුසානය සිහිවිය. ඔහු අස්හලට ගියේය. අසකු පිට නැගී වීදිය දිගේ ගමන් කරන්නට විය.
“පුතේ ඔහොම තනිවම යන්න එපා. රාජපුරුෂයන් සමග යන්න” මව කෑ ගසා කීවාය. ඔහු ඒ හඬට කන් දුන්නේ නැත.
සොහොන් පල්ලා තනිවම ආ රජු පිළිගත්තේය.
“කෝ මගේ පියාගේ මළ සිරුරු” ? “රජු ඇසීය.
ලී සිටුවා වට කැර ඇති තැනක් අර පෙනෙන්නේ. අන්න එතැනයි මහජතුමා වැඩ ඉන්නේ?”
සොහොන් පල්ලා කීය.
“ඇයි ලී සිටෙව්වේ”
“සිවලුන් ගෙන් සහ බල්ලන්ගෙන් බේරා ගන්න. අනෙක් මළ සිරුරුවලට අප එහෙම කරන්නේ නැහැ”
සොහොන් පල්ලා රජු සමග එතැනට ගියේය.
එය මළ සිරුරක් නොවේ එකම පණු ගුළියකි. ඟද ඉවසිය නොහැකිවිය.
“මේ මගේ පියා ද?”
සොහොන් පල්ලා පිළිතුරු දුන්නේ නැත.
මාලිගයට ආ රජු ආහාර ගැනීමෙන් ද යමකු සමග කතා කිරීමෙන් ද වැලකී දවසක් ම ගත කළේය.
කවදා හෝ මගේ සිරුරටත් පණු ගුළියක් වන්නට සිදුවෙනවා. දිය වී ගිය පණුවන් පිරුණු සිරුරට මා ආසා කරන්නේ රැක ගන්නට මසුරන් වැය කරන්නේ මේ පණුවන් වැසුණු දුගඳ හමන සිරුරයි.
ඔහුට සුසානය නිතර සිහිවිය.
දිනක් ඇමතියෙක් අසල වනයට වැඩ සිටින බුදු රජාණන් වහන්සේ ගැන කීවේය.
“උන්වහන්සේ දේශනා කරන්නේ මොනවාද ? “රජු ඇසීය.
“සෑම දෙයකම ඇති අනිත්ය දුක්ඛ,අනාත්ම, ධර්මයන් ගැන එතුමා දේශනා කරනවා.
රජුට උන්වහන්සේ දැකීමට වුවමනාවක් ඇතිවිය. වනයට ගියේය.
සබ්බේ සංඛාර අනිච්චානි
සදා පඤ්ඤාය පස්සති
අථ නිබ්බින්දති දුක්ඛේ
ඒස මග්ගෝ විසුද්ධියා
යමකු සියලු සංස්කාර අනිත්ය බව විදසුන් නුවණින් දකී ද එවිට ඔහු දුකෙහි කලකිරේ. මේ කලකිරීම නිවන් දැකීමට මාර්ගය වෙයි. ඒ දහම් හඬ ඔහුට ඇසිණ. ඔහුට යථාර්ථය වැටහිණ.
යළි රාජ මාලිගයට ඔහු ගියේ නැත. බුදු සසුනේ පැවිදි විය.
විදසුන් වඩා රහත් විය. දේවසහයන නමින් ප්රකට වූ මේ රහතන් වහන්සේ සිය උදානය මෙසේ පළ කළහ.
කාම රාග මඩ වගුරෙන් එතෙර වීමි
මිසදිටු පාතාලයෙන් ද දුරු වැ ආමි
සංසාරේ සැඩ දිය කඳ පසු කැරලා
සියලු මානයන් සිඳ මම ජය ලැබීමි.