වහුම්පුර (හකුරු)
මෙය සේවා කුලයන්ට අයත් වේ. ප්රධාන වශයෙන් කන්ද උඩරට ප්රදේශ වලත් රටේ හැමතැනමත් විසිරී සිටින සංඛ්යාත්මක වශයෙන් විශාල කුලයකි. කඳු ආශ්රිත ප්රදේශ වල ජීවත් වීම හේතු කර ගෙන "කන්දයෝ" සහා "දෙවා" යන නමින්ද මොවුන් හඳුන්වයි. දුටූගෙමුනු රජථුමාගෙ සමහහර සෙන්පතිවරු මෙ අයවෙ. මොවුන්ගේ ප්රධාන ජීවනෝපාය කිතුල්ගස් මැද පැණි හකුරු නිපදවීම වූ අතර රදල හා ගොයිගම පවුල් වල ඉවුම් පිහුම් කටයුතු වල යෙදීමත්, එවැනි අයගේ ගෘහසේවා කටයුතු හා ආගමික උත්සව වලදී හොරණෑ පිඹීමත්, එම පවුල්වල උත්සව වලදී කැවිලි පෙට්ටි ඔසවාගෙන යාමත් මොවුන්ට අයත් කාර්යයන් විය. මෙම කුලය සකුරු, ශක ආරණ්ය, වංශ පූර්ණ, වසුම්පුර, සුදු කරා, සගරම්බු සහ කන්දේ ඇත්තෝ ලෙස ප්රධාන උප කුල හතකට ඛෙදී පවතී. (අයිවන්, 1990:33/34.)
ශ්රී ලංකාවේ දේව කුලය මෙයයි.සිංහල රජවරු මෙම කුලයට අයත් වේ.දේව කුලය මොවුන් වන අතර වංශ පූර්ණ කල නිසා වහුම්පුර ලෙස හදුන්වයි(මහාවංශය).මෙම කුලයේ බලය වැඩි බැවින් බලය බිදීමට ඉංග්රීසින් විසින් කුල හීනයන්ට බලය ලබා දී දේව වංශිකයන්ට කරදර කර නිසා මොවුන් කදුකරට ගොස් හකුරු සැදීම කළහ.එම නිසා පසු කාලීනව හකුරු ලෙස කීමට පටන් ගෙන ඇත.කුල හීනයන් බලය ගත් පසු ශ්රී ලංකාවේ පාලනය අඩාල වී මේ වන විටත් ලෝකයේ ශ්රේෂ්ඨ ජාතියේ අවසන් යුගයට ලං වෙමින් පවතී.
++
