අභිධර්ම සංගමය.

Mayaratne

Well-known member
  • Nov 24, 2014
    3,509
    344
    83
    දැනට විදාවේන් සොයාගෙන ඇති ශක්තින් වර්ග (The Known Forces of Nature) 5ක් තියෙනවා එවා නම්

    1. ගුරුත්වාකර්ශන බලය (Gravity)
    2. විද්යුත් චිම්භක බලය (Electromagnetism)
    3. ප්‍රබල නියශ්ඨික බලය (Strong Nuclear Force)
    4. දුබල නියශ්ඨික බලය (Weak Nuclear Force)
    5. හිග්ස් බලය (The Higgs Force)

    මෙයිනුත් ගුරුත්වාකර්ශනය ඇතිවෙන්නේ කෙසෙද කියලා හරි නිගමනයක් නැහැ. නිවුටන් සහ අයිස්ටයන් ගෙ මත දෙක ත්මයි තියෙන්නෙ. එ වගේම තමයි Higgs field එක මැතකදි සොයාගත්තට තාම හරි වැටහිමක් නැහෑ. විදාවට අමටතක වුන වැදගත්තම ශක්තිය තමයි බුහු දහමේ වැඩි අවදානය යොමු වු චිත්ත ශක්තිය/ කර්ම ශක්තිය.

    එය අචිත්තයි නමුත් යම් අවබොදයක් ගැනිම ඉතා වැදගත්වෙනවා නිවන් අවබොදයට මන්ද එය නැති කිරිමෙන් තමයි සසර එඩොග විය හැකි වන්නේ. එහි තමයි තියෙන්නේ භව ඇතිකිර්මෙ ශක්තිය.
     

    ruwantheekshana

    Well-known member
  • Mar 10, 2008
    5,869
    1,317
    113
    පන්චද්වාර චිත්ත වීථියක් සහ මනොද්වාර චිත්ත වීථියක් කියන එක පැහැදිලි කරලා දෙන්න
     

    mmaxx

    Well-known member
  • Jun 11, 2007
    2,507
    1,612
    113
    ඌ.ඇස්.ඒ
    පන්චද්වාර චිත්ත වීථියක් සහ මනොද්වාර චිත්ත වීථියක් කියන එක පැහැදිලි කරලා දෙන්න

    මට තේරෙන විදිහට පන්චද්වාර චිත්ත වීථි කියන්නෙ

    චක්කු, සෝත,කාය, ජිව්හා, ඝාණ කියන ප්‍රසාද වල කැළඹීම නිසා ඇති වෙන චිත්ත විදී වලට.

    උදා- ඇසෙන් දෙයක් දකින කොට, ගඳක් දැනෙනකොට, රස දැනෙනකොට


    මනොද්වාර චිත්ත වීථි කියන්නෙ

    සිතෙන්ම සිතට අරමුණු සපයනකොට ඇතිවෙන චිත්ත වීථි වලට.

    උදා- දෙයක් ගැන කලපනා කරන කොට, පරණ දෙයක් මතක් වෙනකොට.
     
    • Like
    Reactions: ruwantheekshana

    ruwantheekshana

    Well-known member
  • Mar 10, 2008
    5,869
    1,317
    113
    ඵස්ස , වේදනා , සඥා ,චේතනා ,ඒකාග්‍රතා, ජීවිතේන්ද්‍රිය මනසිකාර කියන මේවා මොනවාද? real life example එකකින් මේවා පැහැදිලි කරන්න කාට හරි හැකිද ?

     

    mmaxx

    Well-known member
  • Jun 11, 2007
    2,507
    1,612
    113
    ඌ.ඇස්.ඒ
    ඵස්ස , වේදනා , සඥා ,චේතනා ,ඒකාග්‍රතා, ජීවිතේන්ද්‍රිය මනසිකාර කියන මේවා මොනවාද? real life example එකකින් මේවා පැහැදිලි කරන්න කාට හරි හැකිද ?


    සිතක් හැදෙන්නෙ, සිතත් සමග පෙර පසු නොවී ඇතිවෙන චෛතසික සමුහයකගේ සංකලනයක් විදිහට. ඔය ඵස්ස , වේදනා , සඥා ,චේතනා ,ඒකාග්‍රතා, ජීවිතේන්ද්‍රිය, මනසිකාර කියන ඒවාත් චෛතසික. ඔය හතේ විශේෂත්වය වෙන්නේ ඒවා ඕනෑම සත්වයෙක්ගෙ, ඕනෑම සිතක අනිවාර්යයෙන් තියන 7ක් වීම. ඒක නිසා මේවට සබ්බචිත්ත සාධාරණ කියලත් කියනව.

    චෛතසික කියන්නෙ සිතකටත් වැඩිය සියුම් දේවල් නිසා real life example එකකින් කියන්න ට්කක් අමාරුයි. ඒත් පුළුවන් විදිහට කියන්න බලන්නම්.

    පොඩි කාලෙ ඉස්කෝලෙ සම්බෝල කඩලා තියනවනෙ.:rofl:(බෝලෙකින් අනෙක් කෙනාගේ ඇඟට දමාගැසිම.)

    සම්බෝල කඩනකොට, අපි දන්නෙම නැතුව බෝලෙ අපේ පිටිපස්සෙන් ඇවිත්, පිට පුපුරන්න වදින එක උදාහරණයක විදිහට ගමු.


    ඵස්ස - අරමුණ සමග ගැටීම - බෝලය පිට සමග ස්පර්ශ වීම, ගැටීම(මේ හරියටම බෝලය පිටට වදින මොහොත)

    වේදනා - අරමුණ විඳීම - පිට පුපුරුගහන වේදනාවක් දැනීම.(තරු පෙනීම)

    සංඥා - අරමුණ හඳුනාගැනීම - බෝලය අපේ පිටේ වැදුණු බව හඳුනාගැනීම(බෝලෙ ඇවිත් පිට පුපුරන්න වැදුණු බව අවබෝධ වීම.)

    චේතනා - අරමුණ ක්‍රියාත්මක කිරීම - රිදිච්ච පාරට "අම්මෝ!" කියල කෑ ගැසීම (රිදීමක් කියල සංඥාවෙන් හඳුනාගත්ත නිසා තමයි "අම්මෝ!" කියල කෑගහන්නෙ. සංඥාවෙන් බැරිවෙලාවත් පිට පුපුරන එක සැපක් විදිහට හඳුනාගත්තොත්, චේතනාවෙන් "ෂා..!" කියල කියවයි.)

    ඒකාග්‍රතාවය - අරමුණෙ තියන එකඟ බව - ඒ වෙලාවට ඇඟේ වැදෙන සැප සීතල හුලන් පාර දැනෙන්නේ නෑ, පිට රිදිල්ල විතරයි දැනෙන්නෙ.

    ජිවිත ඉන්ද්‍රිය - ඊළඟ සිත ඉපදීමට අවශ්‍ය ශක්තිය ලබා දීම - බෝලෙ වැදිල ඉවර උනත්, වැදුන පාරේ සැර නිසා ටිකක් වෙලා යනකන් පිට රිදීම.

    මනසිකාරය - සිත් පරම්පරාව දිශාවකට යොමු කිරීම - පිට පැලෙන්න සම්බෝල පාර කාපු නිසා, තව බෝල පාරක් කන්න බියක් ඇති වීම.


     
    Last edited:

    ruwantheekshana

    Well-known member
  • Mar 10, 2008
    5,869
    1,317
    113


    සම්බෝල කඩනකොට, අපි දන්නෙම නැතුව බෝලෙ අපේ පිටිපස්සෙන් ඇවිත්, පිට පුපුරන්න වදින එක උදාහරණයක විදිහට ගමු.


    ඵස්ස - අරමුණ සමග ගැටීම - බෝලය පිට සමග ස්පර්ශ වීම, ගැටීම(මේ හරියටම බෝලය පිටට වදින මොහොත)

    වේදනා - අරමුණ විඳීම - පිට පුපුරුගහන වේදනාවක් දැනීම.(තරු පෙනීම)

    සංඥා - අරමුණ හඳුනාගැනීම - බෝලය අපේ පිටේ වැදුණු බව හඳුනාගැනීම(බෝලෙ ඇවිත් පිට පුපුරන්න වැදුණු බව අවබෝධ වීම.)

    චේතනා - අරමුණ ක්‍රියාත්මක කිරීම - රිදිච්ච පාරට "අම්මෝ!" කියල කෑ ගැසීම (රිදීමක් කියල සංඥාවෙන් හඳුනාගත්ත නිසා තමයි "අම්මෝ!" කියල කෑගහන්නෙ. සංඥාවෙන් බැරිවෙලාවත් පිට පුපුරන එක සැපක් විදිහට හඳුනාගත්තොත්, චේතනාවෙන් "ෂා..!" කියල කියවයි.)

    ඒකාග්‍රතාවය - අරමුණෙ තියන එකඟ බව - ඒ වෙලාවට ඇඟේ වැදෙන සැප සීතල හුලන් පාර දැනෙන්නේ නෑ, පිට රිදිල්ල විතරයි දැනෙන්නෙ.

    ජිවිත ඉන්ද්‍රිය - ඊළඟ සිත ඉපදීමට අවශ්‍ය ශක්තිය ලබා දීම - බෝලෙ වැදිල ඉවර උනත්, වැදුන පාරේ සැර නිසා ටිකක් වෙලා යනකන් පිට රිදීම.

    මනසිකාරය - සිත් පරම්පරාව දිශාවකට යොමු කිරීම - පිට පැලෙන්න සම්බෝල පාර කාපු නිසා, තව බෝල පාරක් කන්න බියක් ඇති වීම.




    කොහෙන්ද මේවා ඉගෙන ගන්නේ :cool::cool::cool::cool: මේ වගේ ත්‍රෙඩ් තමයි හැමදාම බම්ප් වෙන්න ඕනේ :yes::yes:
     

    mmaxx

    Well-known member
  • Jun 11, 2007
    2,507
    1,612
    113
    ඌ.ඇස්.ඒ

    කොහෙන්ද මේවා ඉගෙන ගන්නේ :cool::cool::cool::cool: මේ වගේ ත්‍රෙඩ් තමයි හැමදාම බම්ප් වෙන්න ඕනේ :yes::yes:

    මේ ටිකනම් අර මුලින් දාල තිබ්බ, තිත්තගල්ලේ හාමුදුරුවන්ගේ videos වල තිබ්බ. හැබැයි සෑහෙන දවසක් ඒක follow කරන්න ඕන මේ විස්තර ටික ගන්න. ජිවිත ඉන්ද්‍රිය, මනසිකාරය හරිය තේරුම් ගන්න රේරුකානේ හාමුදුරුවන්ගේ පොත කියවන්න උනා.:nerd:
     

    mmaxx

    Well-known member
  • Jun 11, 2007
    2,507
    1,612
    113
    ඌ.ඇස්.ඒ
    ළමයි මේ පොත කියවන්න

    http://sudassana.org/archives/1637


    නිමිති ලෝකය

    :yes:

    මේ පොතේ හැඳින්වීමේ මේ කෑල්ල ගැන මට ගැටළුවක් තියනවා.

    "දුක් වූ ආයතන හා ස්කන්ධ (දුක) පිරිසිඳ දැකීමෙන් ම සමුදය (නිමිති, ප්‍රපංච) දුරු කළ හැකි බවත්, අද බහුලව ඉගැන්වෙන පරිදි සමුදය තුළ ත්‍රිලක්ෂණය බැලීමෙන් දුක්ඛ නිරෝධය සාක්ෂාත් නොවන බවත් ත්‍රිපිටක දහමට අනුකූලව පැහැදිලි කෙරෙන පෙර නොඇසූ විරූ චතුරාර්‍ය්‍ය සත්‍යය විග්‍රහයක් මෙම පොතෙහි අඩංගුය."


    මෙතන ත්‍රිලක්ෂණය බැලීමයි, චතුරාර්‍ය්‍ය සත්‍යය බැලීමයි වෙන් කරල කණ්ඩායම් දෙකක් හදල තියෙන්නෙ ඇයි?

    මම දන්න විදිහට, ත්‍රිලක්ෂණය බලනකොට චතුරාර්‍ය්‍ය සත්‍යය නොදැක ඉන්නත් බෑ, චතුරාර්‍ය්‍ය සත්‍යය බලනකොට ත්‍රිලක්ෂණය නොදැක් ඉන්නත් බෑ.

    ඇයි මේ අනවශ්‍ය බේධ කිරිල්ලක් කරල තියෙන්නෙ?
     

    djfordj

    Well-known member
  • May 16, 2008
    1,999
    189
    63
    දුකෙන් උනත් කියන්න ඕන, මේ බෞද්ධ වෙච්ච රටේ, දහම්පාසැල් වල උනත්, හුඟක් වෙලාවට වෙන්නෙ, ළමයින්ට විභාග පාස් කරවන්න උගන්නනව මිසක්, ධර්මය අවබෝධ කරවන එක නෙමෙයි.:angry:

    ඒක ඇත්ත බං...මමත් දහම් පාසල් ගියා, ඒත් ගත්ත දෙයක් නෑ.. එතන උනෙ බලහත්කාරයෙන් කවි පාඩම් කරවපු එකයි....මට කාලයක් බුද්ධාගම එපා වෙලාත් හිටිය ඒ හේතුවෙන්ම...පස්සෙ පස්සෙ ධර්ම දේශනා අහල ධර්මය ගැන ආසාවක් ඇති වුනා..

    බුදුසරණයි...!!!
     

    Scarface

    Well-known member
  • Dec 8, 2008
    1,711
    471
    83
    morphine base
    This is how I understand the Buddhism. If its wrong pls correct me.
    According to the current scientific theories. Energy cannot be create & cannot be destroyed.
    So the only person who discovered how to create and and destroy energy is LORD BUDDHA. Inside our body we have the operating system called soul. This is the thing going around the SANSARAYA. That's why lord buddha told "Me shariraya winasha wena sului kiyala. But our soul never dies. To destroy this soul we have to go to nirvanaya. In old days buddhas teached collect PIN and dont do PAW. These are the ways how to increase our energy. Every animal have a energy for his soul. Ex-: Human has a energy around 50 - 60/ Animals has 50-40/ Yaksha 40-0/ Deviyan 60-80/ - When we doing paw our energy will reduced. If we doing PIN our energy will rise. End of the life. There will be a balance energy. According to this our soul will go to the right place.

    If im wrong pls correct me


    Lord buddha didnt teach us about creating or destroying energy.

    There are no constants, as you said life is another form of energy and it will have different phases n shape shifts time time to time, what we need to understand is that there are no continuous relationships/connections between those moments. Once you understand that :D
     

    Scarface

    Well-known member
  • Dec 8, 2008
    1,711
    471
    83
    morphine base
    දැනට විදාවේන් සොයාගෙන ඇති ශක්තින් වර්ග (The Known Forces of Nature) 5ක් තියෙනවා එවා නම්

    1. ගුරුත්වාකර්ශන බලය (Gravity)
    2. විද්යුත් චිම්භක බලය (Electromagnetism)
    3. ප්‍රබල නියශ්ඨික බලය (Strong Nuclear Force)
    4. දුබල නියශ්ඨික බලය (Weak Nuclear Force)
    5. හිග්ස් බලය (The Higgs Force)

    මෙයිනුත් ගුරුත්වාකර්ශනය ඇතිවෙන්නේ කෙසෙද කියලා හරි නිගමනයක් නැහැ. නිවුටන් සහ අයිස්ටයන් ගෙ මත දෙක ත්මයි තියෙන්නෙ. එ වගේම තමයි Higgs field එක මැතකදි සොයාගත්තට තාම හරි වැටහිමක් නැහෑ. විදාවට අමටතක වුන වැදගත්තම ශක්තිය තමයි බුහු දහමේ වැඩි අවදානය යොමු වු චිත්ත ශක්තිය/ කර්ම ශක්තිය.

    එය අචිත්තයි නමුත් යම් අවබොදයක් ගැනිම ඉතා වැදගත්වෙනවා නිවන් අවබොදයට මන්ද එය නැති කිරිමෙන් තමයි සසර එඩොග විය හැකි වන්නේ. එහි තමයි තියෙන්නේ භව ඇතිකිර්මෙ ශක්තිය.

    They say Higgs field creates gravity, basically according to higgs those higgs interact between two masses. No one in science field can explain how mass is getting attracted to each other with the help of higgs.

    In Buddhism they say Greed is the main cause behind attractions. So if you apply same theory you can build new scientific theory using the abidharmaya can come up with simple explanation how mass and gravity created. :)

    quantum physics is really helpful in proving how current and ture Buddhism is. :)
     

    ruwantheekshana

    Well-known member
  • Mar 10, 2008
    5,869
    1,317
    113

    ඵස්ස - අරමුණ සමග ගැටීම - බෝලය පිට සමග ස්පර්ශ වීම, ගැටීම(මේ හරියටම බෝලය පිටට වදින මොහොත)

    වේදනා - අරමුණ විඳීම - පිට පුපුරුගහන වේදනාවක් දැනීම.(තරු පෙනීම)

    සංඥා - අරමුණ හඳුනාගැනීම - බෝලය අපේ පිටේ වැදුණු බව හඳුනාගැනීම(බෝලෙ ඇවිත් පිට පුපුරන්න වැදුණු බව අවබෝධ වීම.)

    චේතනා - අරමුණ ක්‍රියාත්මක කිරීම - රිදිච්ච පාරට "අම්මෝ!" කියල කෑ ගැසීම (රිදීමක් කියල සංඥාවෙන් හඳුනාගත්ත නිසා තමයි "අම්මෝ!" කියල කෑගහන්නෙ. සංඥාවෙන් බැරිවෙලාවත් පිට පුපුරන එක සැපක් විදිහට හඳුනාගත්තොත්, චේතනාවෙන් "ෂා..!" කියල කියවයි.)

    ඒකාග්‍රතාවය - අරමුණෙ තියන එකඟ බව - ඒ වෙලාවට ඇඟේ වැදෙන සැප සීතල හුලන් පාර දැනෙන්නේ නෑ, පිට රිදිල්ල විතරයි දැනෙන්නෙ.

    ජිවිත ඉන්ද්‍රිය - ඊළඟ සිත ඉපදීමට අවශ්‍ය ශක්තිය ලබා දීම - බෝලෙ වැදිල ඉවර උනත්, වැදුන පාරේ සැර නිසා ටිකක් වෙලා යනකන් පිට රිදීම.

    මනසිකාරය - සිත් පරම්පරාව දිශාවකට යොමු කිරීම - පිට පැලෙන්න සම්බෝල පාර කාපු නිසා, තව බෝල පාරක් කන්න බියක් ඇති වීම.


    මෙතෙනට සාමාන්‍ය පුද්ගලයෙක් හැරෙන්න අරිහතුන් වහන්සේ නමක් substitute කරොත් කොහොමද ඔය ටික වෙනස් වෙන්නේ?? මොකද අරිහතුන් වහන්සේට "පිට පැලෙන්න සම්බෝල පාර කාපු නිසා, තව බෝල පාරක් කන්න බියක් ඇති වීම." යන මනසිකාරය ඔතන එන්නේ නෑනේද?
     
    Last edited:

    mmaxx

    Well-known member
  • Jun 11, 2007
    2,507
    1,612
    113
    ඌ.ඇස්.ඒ
    මෙතෙනට සාමාන්‍ය පුද්ගලයෙක් හැරෙන්න අරිහතුන් වහන්සේ නමක් substitute කරොත් කොහොමද ඔය ටික වෙනස් වෙන්නේ?? මොකද අරිහතුන් වහන්සේට "පිට පැලෙන්න සම්බෝල පාර කාපු නිසා, තව බෝල පාරක් කන්න බියක් ඇති වීම." යන මනසිකාරය ඔතන එන්නේ නෑනේද?

    ඕක ඔය මනසිකාරයට එක උදාහරණයක් විතරනෙ. මනසිකාරය එක උදාහරණයකින් කියන්න අමාරුයි. සංඥාව ගන්න විදිහ අනුව මනසිකාරය හැරෙන්න පුළුවන් අනන්තවත් විදි තියෙනව. ප්‍රඥාව වැඩියිනම්, සම්බෝල පාර කාපු නිසා, අනිත්‍යය මෙනෙහි කරන්න පටන්ගන්නත් පුළුවන්.

    රහතන්වහන්සේනමකගේ සංඥාව උපේක්ෂාසහගත නිසා ඒ සම්බෝල පාර ගැන හිත තවත් හිතන්නෙ නෑ; ඒ සිද්දිය එතනින් ඉවරයි. මම කියවල තියනව රහතන් වහන්සේනමකගේ හිතේ රූප ඇඳිලා ඉවර වෙනවත් එක්කම ඒ රුප නැති වෙනව කියල.

    රහත් සිතක හැසිරීම රහත් ඵලය ලබන්නේ නැතුව අවබෝධ කරගන්න බෑ. මොකද රහත් සිතක ඇති වෙනව අභිධර්මයේ උගන්නන පරමාර්ථ 82 කට වඩා දේවල්.
     

    ruwantheekshana

    Well-known member
  • Mar 10, 2008
    5,869
    1,317
    113
    ප්‍රඥාව වැඩියිනම්, සම්බෝල පාර කාපු නිසා, අනිත්‍යය මෙනෙහි කරන්න පටන්ගන්නත් පුළුවන්.

    සර්ව චිත්ත සාධාරණ චෛතසික වලට "සංකාරත්" අයිති වෙන්න ඕනේ කියල හිතෙන්නේ නැද්ද?