1. hpalpola

    කාම තණ්හා

    “මහණෙනි, මේ වනාහි දුක්ඛ සමුදයාර්ථර්‍ය්‍ය සත්‍යයයි. නැවත නැවත ඉපදීම ඇති කරන්නාවූ නන්දිරාගය හා එක්වූ ඒ ඒ ආත්මභාවයෙහි ඇලෙන්නාවූ යම් ඒ තෘෂ්ණාවක් වේද, ඒ කවරේද යත්. කාම තෘෂ්ණාවය, භවතෘෂ්ණාවය, විභව තෘෂ්ණාවයි යන මොව්හුයි” ධම්මචක්කපවත්තන සූත්‍රයෙදි බුදුරජාණන්වහන්සේ මේ විදියට දේශනා කරනවා. මෙතැන කියැවෙන...
  2. hpalpola

    බැණුමට පුළුවන් ද මගේ හිත රිදවන්න?

    න පරෙසං විලොමානි න පරෙසං කතාකතං මෙරමාගේ පරොස් බස් මෙනෙහි නො කරන්නේ ය (නො කට යුතු). මෙරමා කළ නො කළ දුසිරි සුසිරි නො බලන්නේ ය. තමා කළ දුසිරි ද නො කළ සුසිරි ද බලන්නේ ය (බැලිය යුතු). ධම්මපදයේ ඇති මේ ගාථාව මගේ ප්‍රියතම ගාථාවකි. මිනිස් හිතට දුක පැමිණෙන එක් ආකාරයක් වන්නේ අන්යන්ගෙන් ඇසීමට ලැබෙන බැණුම්...
  3. hpalpola

    ප්‍රේමය ද රාගය ද

    ‘මන් ඔයාගේ ඇස් වලට හරිම ආශයි’, ‘ඔයාගේ කොණ්ඩෙට මන් හරි ආශයි’, මෙවැනි කතා ප්‍රේම සබඳතාවයක පැටලී සිටිනවුන්ට අළුත් නොවේ. සමහරුන්ගේ ප්‍රේමය බද්ද වී ඇත්තේ ඉන්ද්‍රියන්ට ගෝචර වන අනෙක් තැනැත්තාගේ භෞතික ඉන්ද්‍රියන් කරා ය. එය ප්‍රේමයට වඩා රාගයට ලඟ බව දෙදෙනාට ම වැටහෙන්නේ නැත. එනිසා බොහෝ අවස්ථාවල එක්...
  4. hpalpola

    පටිච්චසමුප්පාදයේ ඇරඹුම අවිද්‍යාව

    දුකට හේතුව තණ්හාව කියලා බුදුරජාණන්වහන්සේ දුක්ඛ සූත්‍රයෙදි දේශනා කරනවා. ඇත්ත. දුක් වෙන අවස්ථාවක් දිහා ආපහු හැරිලා බැලුවම ඕන කෙනෙක්ට තේරෙනවා තණ්හාව නිසා නැත්නම් අල්ලගැනීම නිසා තමයි ඒ දුක් වුනේ කියලා. ප්‍රශ්නය තියෙන්නෙ ඒක දැන ගෙනත් ආපහු දුක් විඳින එක. එහෙම බලද්දි පුදුම වෙන්න දෙයකුත් නැහැ...
  5. hpalpola

    අවිද්‍යාව ප්‍රභලයි.

    අවිද්‍යාව හරිම ප්‍රභලයි. බුද්ධ ධර්මයට අනුව සංසාරය පුරා එකතු කරන් ආපු අවිද්‍යාවක් මිනිස්සු ඇතුලෙ තියෙනවා. ඒ අවිද්‍යාව එක පාරින් විද්‍යාවට හරවන්න බැහැ. ක්‍රමික මාර්ගයක් අනුගමනය කිරීමෙන් පමණයි සිදු කළ හැක්කේ. බුදුරජාණන්වහන්සේ, ධර්මය, ශ්‍රාවක සංඝයාවහන්සේලාට පුළුවන් ඒ මාර්ගය පෙන්වලා දෙන්න. අනුගමනය...
  6. hpalpola

    දුකෙන් මිදීමට ඇති මාර්ගය

    වර්තමානය තුළ දක්නට ලැබෙන බහුතරයක් සිදුවීම් වලදී පෙනෙන්නේ බුද්ධ ධර්මය තම ආගමික විශ්වාසය කරගත් මිනිසුන් විශාල වශයෙන් අන්‍යාගම්වල විශ්වාස අදහයි. බුදුරජාණන්වහන්සේ තම දේශනා වලින් අරමුණු කරනු ලැබුවේ දුක නැති කිරීම ය. මේ දුක ඇසට පෙනෙන සහ නොපෙනන දුක්වලින් සංයුක්ත වේ. ඒ සඳහා අනුගමනය කළ යුතු මාර්ගයක්...
  7. hpalpola

    හත් දවසේ පිං කම

    බෞද්ධ සිංහල ජනතාව තම ඤාතියකු මිය ගිය විට හත්දවසේ බණක් කියා දානයක් දීමේ චාරිත්‍රයක් පවත්වාගෙන එයි. මේ හත් දවස ගණනය කිරීමට ගොස් ඤාතිකම් අවසන් වූ අවස්ථාත් සොයාගැනීමට අපහසු නැත. එතරම් ම එය සිංහල බෞද්ධයන්ට ඇඟට දැනෙන චාරිත්‍රයකි. හින්දු ජනතාව අතර ද මෙවැනි චාරිත්‍රයක් වෙයි. එය ආරම්භ වූයේ මහා...
  8. hpalpola

    සීමා නැති ආදරයක් ලැබෙන්නේ ගැහුණුන්ටයි, දරුවන්ටයි, බල්ලන්ටයි

    සමාජයෙන් පිරිමියාට පටවන බරක් තියෙනවා. ඕනෑ කෙනෙක් ඇහුවොත් කියන්නේ බිරිඳට දරුවන්ට කන්න හොයලා දෙන එක තාත්තාගේ වගකීම කියලා. ඒක පවුලක් විදියට ගත්තත් සමාජීය විදියට ගත්තත් ආදර සබඳතාවක් වුනත් වැඩි වගකීම පිරිමියට දෙනවා. අතීතයේ ඉඳන් ආපු ක්‍රමය. තාත්තා තමයි රස්සාවක් කරලා සල්ලි හොයලා පවුලට කන්න දෙන්නෙ. අපි...
  9. hpalpola

    මදුරුවා

    මදුරුවා කුඩා සතෙකි. ඌ ජීවත් වන්නේ එක්කෝ තවත් සතෙකුගේ ලේ උරා බීමෙනි. නැත්නම් ගසක සාරය උරා බොමිනි. මදුරුවා නිසා වේදනාවට පත් වූ මිනිසුන් බොහෝ ය. මදුරුවා හරහා නොයෙක් භයානක ලෙඩ රෝග පැතිරෙයි. ඒ සඳහා මිනිසාගේ ක්‍රියාකාරීත්වය ද හේතු වෙයි. ඒ මදුරුවන් බෝ වන තැන් සකසා දීම තුළිනි. මදුරුවකුගේ දුටු විගස...
  10. hpalpola

    ගේකට මෙහෙමත් කරතහැකි.

    මිනිස්සු ගෙවල් වලට සෑහෙන්න ඇලිලා ඉන්නවා, වටිනාකමක් දෙනවා. අද වෙනකොට මිනිස්සුන්ගෙ තත්ත්වය බලන එක මිම්මක් තමයි ඉන්න ගෙදර. ඒ වගේම තමුන්ගේ අහංකාරකම, නම්බුව පෙන්වන්නත් යොදා ගන්න පුළුවන් ගෙදරකට. ගෙය කියන දේ අයිතම ගණනක එකතුවක්. බ්ලොක් ගලේ ඉඳලා උළු කැටේ නැත්නම් ඇස්බස්ටස් තහඩුව වෙනකම් ඒ අයිතම ගනින්න...
  11. hpalpola

    සිල්

    උපාසකයකු සිල්වතකු වන්නේ කෙසේදැයි වරක මහානාම ශාක්‍ය රජුට බුදුරජාණන්වහන්සේ මෙසේ දේශනා කල සේක. “මහානාම, යම් තැනක පටන් උපාසක තෙම ප්‍රාණඝාතයෙන් වැළකුණේ වෙයිද, සොරකමින් වැළකුණේ වෙයිද, කාමයන්හි වැරදි හැසුරුමෙන් වැළකුණේ වෙයිද, බොරු කීමෙන් වැළකුණේවෙයිද, පමාවට කරුණුවූ රහමෙර පීමෙන් වැළකුණේ වෙයිද, මහානාම...
  12. hpalpola

    ඕක බුදුහාමුදුරුවන්ගේ බණ නෙමෙයි.

    බුද්ධ ධර්මය අනුව කටයුතු කර ගත නොහැකි වූ විට කියන කතාවකි ධර්මය, බුද්ධ ධර්මය ම නොවන බව. එනම් ත්‍රිපිටකය බුද්ධ වචනයමදැයි සැක කරති. මෙයට පදනම කීපයක් ම ඉදිරිපත් කරන අතර එයින් එකක් වන්නේ ආනන්ද මහරහතන්වහන්සේ සත්‍ය ලෙසම බුද්ධ වචනය සිහියේ තබා ගෙන සිටියා ද යන්නය. එසේම පසුකාලීනව බ්‍රාහ්මණික බලපෑම බුද්ධ...
  13. hpalpola

    කරුමෙ තමයි.

    බොහෝ බෞද්ධයන් තමුන්ට හොඳක් වේවා නරකක් වේවා සිදු වූ විට නිසඟයෙන් ම කියන්නා වූ ප්‍රසිද්ධ පාඨයක් වේ. එයනම් ‘කරුමෙ තමයි‘ යන්නයි. නමුත් මෙය වඩාත් භාවිතා කරන්නේ නරකක් සිදු වූ විටදී ය. නිදසුනකට අතේ ඇති මුදලක් නැති වූ විට කරුමෙ තමයි කියා කියයි. නමුත් ලොතරැයියක් ජයග්‍රහණය කළහොත් කරුමෙ තමයි කියා කියන්නේ...
  14. hpalpola

    උලකින් ඇන ගැනීම!

    අත්ත දිට්ඨිය භයානක ප්‍රතිඵල ලැබෙන දිට්ඨියකි. හිතන්න, ඔබේ අතේ උලක් තබා ගෙන වරින් වර ඔබටම ඒ උලෙන් ඇන ගන්නා ආකාරය. උල විසින සම තුවාල කරන අවස්ථාවලදී සතුටක් දැනෙන්නේ නැත. දැනෙන්නේ දුකකි. අත්ත දිට්ඨියෙන් ද මේ හා සමාන ප්‍රතිඵල ඇති කරයි. එය මෙසේ පැහැදිලි කරමි. ඔබගේ අසල්වැසියා විසින් ඔබට නැති නමුත් ඔබත්...
  15. hpalpola

    අවිද්‍යාවෙන් දුකට

    අවිද්‍යාව නිසා සක්කාය දිට්ඨිය නැත්නම් අත්ත දිට්ඨිය ඇති වේ. සක්කාය දිට්ඨිය නැත්නම් අත්ත දිට්ඨිය නිසා අල්ලා ගැනීම ඇති වේ. මම, මගේ, අපි, අපේ නිතර මිනිසුන් භාවිතා කරන පද වේ. මේ පද සියල්ලම පුරුදු වී භාවිතා නොකරන අතර නිසඟයෙන් ම භාවිතා කරන පද ය. මේ පද වලින් ගම්‍ය කරන්නා වූ එක් අර්ථයක් වන්නේ තමා...
  16. hpalpola

    අනේ මගේ දරුවා !

    ථෙරවාදී බෞද්ධ සම්ප්‍රදාය තුළ අමතක කල නොහැකි චරිතයකි කිසා ගෝතමිය. ඇගේ දරුවා මළ සොවින් සිහිවිකල්ව එහෙ මෙහ යද්දී බුදුරජාණන්වහන්සේ කරා පැමිණ සැනසීම ලැබුවා ය. ඇය රහතුන්වහන්සේ නමක් බවට පත්වූවා ය. මේ කිසා ගෝතමියගේ කතාවේ එක් අවස්ථාවක් සිහිපත් කරමි. ඇයගේ සිහි උමතු වූයේ ඇගේ දරුවා මළ සොවිනි. සාමාන්‍යයෙන්...
  17. hpalpola

    ශ්‍රද්ධාව නිවනට හේතු වන ආකාරය

    “මහණෙනි, මම එක්වරටම රහත්වීම නොකියමි. එසේවුවත් මහණෙනි, පිළිවෙළින් හික්මීමෙන්, පිළිවෙළින් කටයුතු කිරීමෙන් පිළිවෙළින් පිළිවෙත් පිරීමෙන් රහත් බවට පැමිණීම වේ. “මහණෙනි, කෙසේ පිළිවෙළින් හික්මීමෙන් පිළිවෙළින් කටයුතු කිරීමෙන් පිළිවෙළින් පිළිවෙත් පිරීමෙන් රහත් බවට පැමිණීම වේද? මහණෙනි, මේ ශාසනයෙහි...
  18. hpalpola

    බබා ලොකු වුනාම කව්රු වෙන්නද කැමැති?

    බහ ⁣තෝරන කුඩා දරුවන්ගෙන් ගුරුවරු මෙන්ම දෙමාපියන් ද සාමාන්‍යයෙන් අසනු ලබන ප්‍රශ්නයක් වන්නේ 'බබා ලොකු වුනාම කව්ද වෙන්න කැමැති' යන්නයි. ඉතින් කුඩා දරුවන් තමන් කැමැති කව්රු වන්නටදැයි කියයි. සමහරු මේ කියන චරිතය තම ජීවිතය තුළ ලබා ගනී. සමහරු නොහිතූ චරිතයක් අත්කර ගනු ලබයි. කෙසේවෙතත් මා මෙහිදී ඔබගේ...
  19. hpalpola

    එයාලට තිබුනට අපිට නෑනේ.

    මිනිසුන් නම් විවිධාකාරය. මේ කථා කරන්නට හිතුවේ නිතරම මිනිසුන් කියන්නා වූ කථාවකි. ඒ කථාවට පදනම් වන්නේ තමුන්ට ඇති දේ අනුන්ගේ දේ සමග සසඳා බැලීමෙන් පසුව තමුන්ට අඩුපාඩු ඇති විට කියන්නා වූ කථාවකි. ‘අනේ එයාලට තියෙනවා, අපිට නැහැනෙ.‘ ඔබත් මේ කථාව අසා ඇතුවාට සැක නැත. මේ වචනවලින් ම නොවුනත් වෙනත් වචනවලින් හෝ...
  20. hpalpola

    රූප දැකලා දුකත් හිතිලා.

    මිනිසා පුදුම සතෙකි. නිදසුනකට එක් මිනිසකු, තවත් මිනිසකු දකිනවා යයි සිතන්න. ඒ මිනිසාගේ රූපය ගැන ආශාවක්, තරහක් හෝ උපේක්ෂා සහගත බවක් නිතැතින් ඇති වේ. මෙය ඇති වන්නේ දකින රූපය අනුව ය. තවත් මිනිසකු දකනවා යැයි සිතන්න. එවිටත් මෙලෙසම දැනෙනු ඇත. බොහෝවිට මිනිසකු හෝ සතකු දුටු විට ඒ රූපයේ යථා ස්වභාවය හැඟෙන්නේ...

    No contents