1. hpalpola

    සෝවාන් ඵලය ගැන කරුණු ටිකක්.

    ඔබත් සෝවාන් ඵලයට පත්වීමට කැමැති ඇතුවාට සැක නැත. එය බොහෝ බෞද්ධයන්ගේ අරමුණක් වේ. ඊට අදාළව කරුණු කිහිපයක් කෙටියෙන් දක්වමි. සෝවාන් පුද්ගල කොට්ඨාස තුන. තුන් ආකාරයේ සෝවාන් පුද්ගල කොට්ඨාස පිළිබඳව විස්තර කිරීමට කැමැත්තෙමි. මෙම වර්ගීකරණය බුදු දහමේ අභිධර්ම පිටකයේ සහ අටුවා සාහිත්‍යයේ සඳහන් වේ. 1...
  2. hpalpola

    ධාතු විභංග සූත්‍රය කෙටියෙන්.

    ධාතු විභංග සූත්‍රය බුද්ධ දේශනාවේ වැදගත් සූත්‍රයකි. එය මජ්ඣිම නිකායේ (MN 140) දක්නට ලැබේ. මෙම සූත්‍රයේ ප්‍රධාන කරුණු කිහිපයක් මෙසේය: 1. සූත්‍රයේ පසුබිම: - බුදුරජාණන් වහන්සේ පුක්කුසාති නම් භික්ෂුවට දේශනා කරන ලදී. - පුක්කුසාති බුදුරජාණන් වහන්සේ හඳුනා නොගෙන සිටියේය. 2. ධාතු විශ්ලේෂණය: බුදුරජාණන්...
  3. hpalpola

    ආර්ය උපවාදය යනු කුමක් ද?

    ආර්ය උපවාදය යනු බුද්ධ ධර්මයේ සඳහන් වන බරපතල අකුසල කර්මයකි. මෙය පිළිබඳ වැදගත් කරුණු කිහිපයක් පහත දැක්වේ: 1. නිර්වචනය: ආර්ය උපවාදය යනු ආර්යයන් වහන්සේලාට (බුදුරජාණන් වහන්සේ, පසේ බුදුවරුන්, මහ රහතන් වහන්සේලා) අපහාස කිරීම, චෝදනා කිරීම හෝ අවමන් කිරීමයි. 2. බරපතලකම: අංගුත්තර නිකායේ අට්ඨාන සූත්‍රයේ...
  4. hpalpola

    බෝධි පූජාව ගැන ත්‍රිපිටකයේ සඳහන් වන්නේ කුමක් ද?

    බෝධි පූජාව පිළිබඳව ත්‍රිපිටකයේ සෘජු සඳහනක් නොමැති නමුත්, බෝධි වෘක්ෂයේ වැදගත්කම හා එයට ගරු කිරීම පිළිබඳ සඳහන් වන තැන් කිහිපයක් ඇත. මේ පිළිබඳව ප්‍රධාන කරුණු කිහිපයක් ඉදිරිපත් කරමි. 1. අනන්ද බෝධිය: මහාපරිනිබ්බාන සුත්තයේ (දීඝ නිකාය) බුදුරජාණන් වහන්සේ අනන්ද තෙරුන්ට බෝධි වෘක්ෂයේ වැදගත්කම පැහැදිලි...
  5. hpalpola

    අට මහා කුසලයට කඨිනය ඇතුලත් කර ගන්න ඕන නම් කරන්නෙ කොහොම ද?

    මේ දිනවල කඨින පිංකම් පැවැත් වේ. ඒ සම්බන්ධයෙන් විවිධ කසුකුසු සමාජය තුල ඇත. එනිසා ධර්මානුකූලව ඒ පිළිබඳව කෙටි හැඳින්වීමක් ඉදිරිපත් කරමි. කඨිනය යනු කුමක් ද? කඨිනය යනු බුද්ධ ශාසනයේ වැදගත් සංස්කෘතික හා ආගමික සිරිතකි. එය විශේෂයෙන් වස් කාලය අවසානයේ සිදු කෙරෙන පිංකමකි. කඨිනය පිළිබඳ මූලික කරුණු...
  6. hpalpola

    පටිච්චසමුප්පාදයේ යෙදෙන අවිද්‍යාව සරලව

    පටිච්චසමුප්පාදයේ මුල් කාරණය වන අවිද්‍යාව ගැන සරලව පැහැදිලි කිරීමට උත්සාහ කරමි. අවිද්‍යාව යනු: 1. නොදැනීම හෝ වැරදි දැනීමයි 2. යථාර්ථය නොදැකීමයි 3. චතුරාර්ය සත්‍යය නොදැනීමයි විශේෂයෙන්, අවිද්‍යාව පහත කරුණු පිළිබඳ නොදැනීම හෝ වැරදි අවබෝධය වේ: 1. දුක (දුක්ඛ): ජීවිතයේ අසම්පූර්ණ ස්වභාවය නොදැනීම 2...
  7. hpalpola

    බුදුරජාණන්වහන්සේ පිරිනිවන් පා ඇතත් මිනිසුන් තවමත් උන්වහන්සේට දන් දෙන්නේ ඇයි?

    බුදුරජාණන් වහන්සේ පිරිනිවන් පෑවත්, අපි බුද්ධ පූජා කරන්නේ කිහිපයක් හේතු නිසායි: 1. ගෞරවය හා කෘතඥතාව: බුදුරජාණන් වහන්සේ අපට ධර්මය දේශනා කළ නිසා, උන්වහන්සේට ගෞරවය දැක්වීම සහ කෘතඥතාව පළ කිරීම සඳහා බුද්ධ පූජා සිදු කරමු. 2. අනුස්මරණය: බුද්ධ පූජාව තුළින් බුදුරජාණන් වහන්සේගේ ගුණ අනුස්මරණය කරමු...
  8. hpalpola

    ආදරයද මෛත්‍රිය ද?

    ආදරයට වඩා මෙත්තාව ඉහලද ඔව්, බුදු දහමේ ඉගැන්වීම් අනුව මෙත්තාව ආදරයට වඩා ඉහළයි. මෙයට හේතු කිහිපයක් තියෙනවා: 1. ආදරය (පේම): - බැඳීම් සහ තණ්හාව මත පදනම් වෙනවා - දුකට හේතු වෙනවා - සීමිතයි - ස්වාර්ථකාමී විය හැකියි - අපේක්ෂා සහිතයි 2. මෙත්තාව: - නිර්මල හා පිරිසිදුයි - දුකින් මිදීමට උපකාරී වෙනවා -...
  9. hpalpola

    මෙත්තා භාවනාව ගැන කෙටි පැහැදිලි කිරීමක්.

    මෙත්තාව යනු සියලු සත්වයන් වෙත පවත්වන නිර්මල හා අවංක හිතවත්කමයි. මෙය ආදර සම්බන්ධතාවලින් වෙනස් වෙනවා. බුදුරජාණන් වහන්සේ මෙත්ත සූත්‍රයේදී (කරණීය මෙත්ත සූත්‍රය) දේශනා කළේ: "මාතා යථා නියං පුත්තං, ආයුසා ඒකපුත්තමනුරක්ඛේ එවම්පි සබ්බභූතේසු, මානසං භාවයේ අපරිමාණං" මෙහි තේරුම: "මවක් තම එකම පුතු සිය දිවි...
  10. hpalpola

    තණ්හාවේ හැටි.

    පළමු දේශනාවේදීම බුදුරජාණන්වහන්සේ දේශනා කරන්නට යෙදුනා ආර්ය සත්‍යය හතරක් ගැන. දුක, දුකට හේතුව, දුක නැති කිරීම සහ දුක නැතිකිරීමේ මාර්ගය. ඒ දේශනාව අහලා ඉවරවෙද්දි කොණ්ඩඤ්ඤ භික්ෂුවට බුදුරජාණන්වහන්සේ දේශනා කළ ධර්මය අවබෝධ වුනා. එදා ඉඳලා මේ වෙනකන් කෝටි ගණනක් මිනිස්සු බුද්ධ ධර්මයේ ප්‍රතිඵල විඳිනවා. සතුට...
  11. hpalpola

    සුරතල් සතුන්ට ආදරේ කරලා සුරතල් සතෙක් වෙලා ඉපැදීම

    පසුගිය දවසක අහන්න ලැබුනා ලස්සනයැයි සලකන බණක්. ඒ බණේදී හාමුදුරුවෝ දේශනා කරනවා සරලවම, සුරතල් සතුන් එක්ක ජීවත් වෙන අය මරණෙන් පස්සෙ උපදිද්දී සුරතල් සත්තු විදියට උපදිනවා කියලා. ඒ කියන්නේ බල්ලො හදන කෙනා මැරෙද්දි බල්ලව උපාදාන කර ගෙන බල්ලෙක් වෙලා උපදිනවා වගේ. බොහෝදුරට ඔබත් දැනටම මේ ගැන අහලා ඇති...
  12. hpalpola

    ප්‍රිය දේ සහ දුක

    දවසක් විශාඛා උපාසිකාව (ඇය අවුරුදු 7 න් සෝවාන් වූ තැනැත්තියක්) බුදුරජාණන්වහන්සේ දකින්න එනවා බොහොම දුක්ඛිත මුහුණකින්. ඇගේ ඇඳුම් වලින් තෙත බේරෙනවා. ඇගේ කෙස් තෙතයි. එන්නෙත් දිවා කාලයේ. ඇය ඇවිත් බුදුරජාණන්වහන්සේට වැඳලා වාඩි වුනාම බුදුරජාණන්වහන්සේ අහනවා ඇගෙන් මොකද අද වෙලා තියෙන්නෙ කියලා. ඇය කියනවා ඇගේ...
  13. hpalpola

    අමනුෂ්‍ය බලපෑම්වලින් මි⁣දීමට..

    ඉස්සර මිනිස්සු සොහොන් ලඟින් මහ රෑට පයින් යද්දි බයක් හිතුනොත් ඉතිපිසෝ ගාථාව කිය කිය තමයි ගිහින් තියෙන්නෙ. දැනුත් අපිට වැඩිහිටියො කියන්නෙ හිතට බයක් දැනුනොත් තෙරුවන් ගුණ සිහි කරන්න කියලා. අද ඉතින් මිනී පුච්චන්නෙ ගෑස් වලින්නෙ. ඒ නිසා සොහොන් ගැන මිනිස්සුන්ගෙ ලොකු බයක් නැහැ. නමුත් මලගිය ප්‍රාණකාරයෝ...
  14. hpalpola

    පිරිත් පැන් ටිකක් හදාගමු

    බෞද්ධයන්ට සීලබ්බත පරාමාස ගැන ඒ තරම් දැනුමක් නැහැ. ඒ නිසා තමයි දුන නැති කරගන්න කියලා හැම ආගමකම දේවල් බෞද්ධයො කරන්නෙ. සරලවම බැලුවොත් බෞද්ධයො බෞද්ධ දෙවියන්ට පින් දෙන්නෙවත් නැහැ. ඒවත් හින්දු දෙවියන්ට. අනිත් අතට ඉතින් බෞද්ධ සංස්කෘතියෙ ඉන්න දෙවියො ගැන දන්නෙත් නැහැනෙ. ඒව පැත්තකට දාමුකො. බුදු දහම අනුව...
  15. hpalpola

    බුදුහාමුදුරුවෝ දෙවියෙක් නෙමෙයි

    බුදු දහමෙ ඇති විශේෂ ලක්ෂණයක් තමයි බුදුරජාණන්වහන්සේව දේවත්වයෙන් නොසැලකීම. තමුන්ගේ ගුරුවරයා විදියට බුදුරජාණන්වහන්සේ තෝරාගත්තේ තමන්ට අවබෝධ වුන ධර්මය. පිරිනිවන්පාන වෙලාවෙදිත් බුදුරජාණන්වහන්සේ දේශනා කලේ තමුන්ගෙන් පස්සෙ ගුරු වෙන්නෙ ධර්මය කියලා. ඒ ධර්මය අහලා, හිතේ තියාගෙන ඉඳියට වැඩක් ලැබෙන දෙයක්...
  16. hpalpola

    ඔයක් සෝවාන් වෙලාද?

    ඔබ සෝවාන් තත්වයට පත්ව ඇති බව දැන ගන්නේ කෙසේද: ප්‍රධාන ලක්ෂණ • බුදුන්, දහම සහ සංඝයා කෙරෙහි නොසැලෙන විශ්වාසය • ආත්ම දෘෂ්ටිය, සැකය සහ චාරිත්‍ර වාරිත්‍ර වලට ඇති ඇලීම තුරන් කිරීම • සතර අපායන්හි (නිරය, තිරිසන්, ප්‍රේත, අසුර) උපත ලැබීමට නොහැකි වීම විශේෂිත වෙනස්කම් •...
  17. hpalpola

    බුදු දහම ජීවිතයට එකතු කර ගන්නා කෙනකුට ලැබෙන ප්‍රතිලාභ

    ඔබ සත්‍ය ලෙසම බුදු දහමට අනුව ජීවත්වීමට තීරණය කලහොත් පහත සඳහන් දේ වැනි ප්‍රතිලාභ ලැබිය හැක. 1. ආතතිය සහ කනස්සල්ල අඩු වීම: භාවනාව වැනි බෞද්ධ භාවිතාවන් මනස සංසුන් කිරීමට සහ ආතතිය හා කනස්සල්ල මට්ටම් අඩු කිරීමට උපකාරී වේ. 2. මානසික සෞඛ්‍යය වැඩිදියුණු වීම: බුදුදහම සිහිය හා ස්වයං අවබෝධය...
  18. hpalpola

    බුදු දහමෙ තියෙන ඉගැන්වීම්

    වෙනත් ආගම්වලින් බුදු දහම වෙනස් වන බව පෙන්වන ඉගැන්වීම් තියෙනවා. ඒ අතරින් ලස්සනම ඉගැන්වීම තමයි ධම්මපදයේ තියෙන මේ ඉගැන්වීම. අත්තා හි අත්තනො නාථො කො හි නාථො පරො සියා අත්තනා’ව සුදන්තෙන නාථං ලභති දුල්ලභං. මේකෙ තේරුම මෙහෙමයි. තමාහට තමා ම පිහිට වන්නේ ය. තමා හැර අන් කවරෙක් තමහට පිහිට වන්නේ ද...
  19. hpalpola

    රාම බුද්ධ

    මෑත කාලයේදි රාම බුද්ධ කියලා චරිතයක් ගැන සමාජ මාධ්‍යයේ තොරතුරු හවමාරු වෙනවා දකින්න ලැබුනා. බහුතරයක් දෙනා මේ රාම බුද්ධ චරිතය සම්බන්ධ කරන්නෙ විෂ්ණු දෙවියන්ගෙ හත්වන අවතාරය වුන රාම රජ්ජුරුවන්ට. හතර හිනා කතා තමයි ඉතින්. විෂ්ණු දෙවියන්ගෙ එක් අවතාරයක් විදියට හින්දු සාහිත්‍යයෙදි බුදුරජාණන්වහන්සේව සලකනවා...
  20. hpalpola

    දුකේ හැටි.

    දුක කියන දේ පුදුම දෙයක්. දුක ඇති වෙන්න ප්‍රධාන හේතුව ආශාව. ආශාව තණ්හාවේ එක් ස්වභාවයක්. බුදුරජාණන්වහන්සේ චතුරාර්ය සත්‍යය දේශනාවේදී දේශනා කරනවා දුකට හේතුව තණ්හාව කියලා. ඉතින් තණ්හාව දුකට හේතුව වෙද්දි ආශාවත් එතැනට එනවා. මේක හරි ලස්සන තත්ත්වයක් හරිද. ඔන්න නිකමට හිතන්න ගැහැණියකුයි පිරිමියෙකුයි...

    No contents